Nguyên nhân gây sốt về đêm là gì? Cách xử trí tại nhà

Nhiều người, đặc biệt là phụ huynh có con nhỏ, thường hoang mang khi thấy cơ thể hoặc trẻ chỉ sốt vào ban đêm nhưng ban ngày lại gần như bình thường. Việc hiểu rõ sốt về đêm là gì, nguyên nhân do đâu và khi nào cần đi bệnh viện sẽ giúp xử trí đúng cách, tránh chủ quan nhưng cũng không quá lo lắng.

Sốt về đêm là gì?

Sốt về đêm là tình trạng thân nhiệt tăng trên 37,5 độ C khi đo ở nách hoặc trên 38 độ C khi đo ở hậu môn hoặc tai, xảy ra hoặc tăng nặng vào buổi tối và ban đêm. Ban ngày, người bệnh có thể không sốt hoặc chỉ sốt nhẹ nên dễ bị bỏ qua.

Người bị sốt về đêm thường cảm thấy khó chịu rõ rệt hơn vào cuối ngày, ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ và sinh hoạt. Một số biểu hiện thường gặp gồm:

• Thân nhiệt tăng cao sau khoảng 18 đến 19 giờ.
• Cảm giác nóng và lạnh xen kẽ, có thể kèm rét run.
• Đổ mồ hôi nhiều về đêm.
• Mệt mỏi, đau đầu, khó ngủ hoặc ngủ không sâu giấc.

Ở trẻ nhỏ, sốt về đêm thường khiến trẻ quấy khóc, khó ngủ, bú kém hoặc bỏ bú, làm cha mẹ càng thêm lo lắng.

Lý do sốt thường nặng hơn vào ban đêm xuất phát từ nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể, khiến thân nhiệt cao hơn vào buổi tối. Hơn nữa, hệ miễn dịch hoạt động mạnh mẽ hơn khi cơ thể nghỉ ngơi, đẩy mạnh phản ứng chống lại tác nhân gây bệnh. Ban đêm ít vận động cũng làm người bệnh cảm nhận rõ ràng hơn về cơn sốt so với ban ngày bận rộn.

Quan trọng nhất, sốt về đêm không phải là một bệnh riêng lẻ, mà là biểu hiện của phản ứng cơ thể trước một nguyên nhân nào đó. Hiểu đúng về sốt về đêm sẽ giúp mọi người bình tĩnh theo dõi và xử trí phù hợp, tránh tự ý dùng thuốc hoặc chủ quan bỏ qua dấu hiệu bất thường.

Nguyên nhân gây nên sốt về đêm là gì? 

Sốt về đêm có thể xuất hiện ở cả trẻ em và người lớn, với nhiều nguyên nhân khác nhau, từ lành tính đến cần được theo dõi y tế.

Sốt về đêm không do nhiễm trùng

Một số trường hợp sốt về đêm không liên quan đến nhiễm trùng, thường dễ bị bỏ sót vì không kèm dấu hiệu rõ rệt. Ở trẻ nhỏ, mọc răng là nguyên nhân phổ biến, khiến trẻ sốt nhẹ về đêm kèm quấy khóc và chảy dãi nhiều. Rối loạn miễn dịch hoặc dị ứng cũng có thể gây ra tình trạng này, đặc biệt khi tiếp xúc với tác nhân kích thích.

Căng thẳng, stress kéo dài ở người lớn thường dẫn đến sốt về đêm do ảnh hưởng đến hệ nội tiết. Rối loạn nội tiết như cường giáp khiến thân nhiệt bất ổn, thường tăng cao vào buổi tối. Tác dụng phụ của một số thuốc hoặc bệnh lý mạn tính như viêm khớp, bệnh tự miễn cũng góp phần gây sốt tái diễn.

Những nguyên nhân này thường gây sốt nhẹ đến vừa, ít kèm ho hay sổ mũi và hay tái diễn nhiều đêm liên tiếp. May mắn là chúng thường không lây lan và có thể cải thiện khi loại bỏ yếu tố kích thích.

Sốt về đêm do nhiễm siêu vi và vi trùng

Nguyên nhân phổ biến nhất gây sốt về đêm, đặc biệt ở trẻ em, là nhiễm siêu vi hoặc vi trùng. Các bệnh như cảm cúm và viêm đường hô hấp trên thường khiến sốt tăng dần vào buổi tối, kèm theo sổ mũi, ho và đau họng.

Viêm họng, viêm phế quản hoặc viêm tai giữa cũng có xu hướng biểu hiện triệu chứng rõ rệt hơn vào ban đêm. Sốt siêu vi thường khởi phát đột ngột, thân nhiệt tăng cao và kéo dài vài ngày. Một số trường hợp nhiễm trùng tiểu hoặc nhiễm trùng tiêu hóa cũng có thể gây sốt về đêm mà không có triệu chứng rầm rộ vào ban ngày.

Các dấu hiệu gợi ý sốt do nhiễm trùng gồm:

• Thân nhiệt tăng cao trên 38,5 độ C.
• Mệt mỏi nhiều, uể oải.
• Trẻ quấy khóc, bỏ bú hoặc bú kém.
• Kèm theo ho, sổ mũi, đau họng hoặc tiêu chảy.

Theo các tài liệu y khoa, đa số trẻ bị sốt về đêm là do nhiễm siêu vi và có thể tự khỏi sau từ 3 đến 5 ngày nếu được theo dõi và chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, vẫn cần phân biệt với các bệnh lý nghiêm trọng hơn như sốt xuất huyết hoặc lao để xử trí kịp thời.

Sốt về đêm có nguy hiểm không? 

Sốt về đêm thường khiến nhiều người lo lắng, đặc biệt là phụ huynh có con nhỏ. Mức độ nguy hiểm của tình trạng này phụ thuộc vào nguyên nhân gây sốt và các biểu hiện đi kèm.

Sốt về đêm thường không nguy hiểm nếu thân nhiệt dưới 38,5 độ C, trẻ hoặc người bệnh vẫn ăn uống và sinh hoạt tương đối bình thường, đồng thời cơn sốt giảm khi áp dụng các biện pháp hạ sốt phù hợp. Phần lớn trường hợp do siêu vi hoặc nguyên nhân lành tính sẽ tự hồi phục và không để lại di chứng.

Tuy nhiên, sốt về đêm cần được xem là dấu hiệu nguy hiểm khi xuất hiện các biểu hiện sau:

• Thân nhiệt từ 39 độ C trở lên.
• Co giật, lừ đừ hoặc khó đánh thức.
• Sốt kéo dài trên 48 giờ không có dấu hiệu thuyên giảm.

Đặc biệt, với trẻ dưới 3 tháng tuổi, bất kỳ cơn sốt nào cũng cần được theo dõi sát và đưa đi khám sớm vì hệ miễn dịch còn non yếu.

Cách xử trí khi bị sốt về đêm tại nhà

Khi bị sốt về đêm, người bệnh cần xử trí đúng cách để tránh biến chứng. Trước hết, cần đo nhiệt độ đúng cách và theo dõi mỗi 4 đến 6 giờ để nắm diễn biến.

Một số biện pháp hỗ trợ thường được áp dụng gồm:

• Dùng paracetamol đúng liều theo cân nặng khi cần hạ sốt.
• Không tự ý sử dụng kháng sinh khi chưa có chỉ định y tế.
• Mặc quần áo thoáng mát, tránh ủ kín.
• Lau người bằng nước ấm khi sốt cao.
• Uống đủ nước hoặc dung dịch bù điện giải nếu có dấu hiệu mất nước.
• Nghỉ ngơi ở phòng thoáng mát, yên tĩnh.

Những biện pháp này giúp người bệnh dễ chịu hơn và hỗ trợ cơ thể hồi phục.

Khi nào cần đi bệnh viện?

Người bị sốt về đêm cần đi khám ngay nếu xuất hiện một trong các dấu hiệu sau:

• Sốt cao liên tục không hạ dù đã dùng thuốc.
• Co giật, thở nhanh hoặc tím tái.
• Đau đầu dữ dội kèm nôn ói nhiều lần.
• Phát ban kèm sốt.
• Sốt về đêm kéo dài trên 3 ngày không rõ nguyên nhân.

Việc thăm khám sớm giúp xác định đúng nguyên nhân và xử trí kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm.

Những câu hỏi thường gặp

Sốt nóng lạnh về đêm là gì?

Sốt nóng lạnh về đêm là tình trạng người bệnh vừa cảm thấy rét run vừa nóng bừng, thường gặp trong sốt siêu vi, cúm hoặc khi thân nhiệt tăng nhanh. Biểu hiện này xảy ra do cơ thể phản ứng với tác nhân gây bệnh, làm mạch máu co giãn không ổn định.

Người bị sốt nóng lạnh về đêm nên làm gì và ăn gì?

Khi bị sốt nóng lạnh về đêm, nên uống nhiều nước ấm để bù điện giải và hạ nhiệt từ bên trong. Ăn cháo, súp hoặc thức ăn mềm dễ tiêu hóa, kết hợp trái cây giàu vitamin C như cam, chanh để tăng cường miễn dịch. Nghỉ ngơi đầy đủ và giữ ấm vừa phải sẽ giúp cơ thể mau hồi phục.

Người bị sốt nóng lạnh về đêm nên kiêng gì?

Trong thời gian sốt nóng lạnh về đêm, cần tránh đồ uống lạnh hoặc nước đá vì có thể làm cơn rét run nặng hơn. Không nên sử dụng rượu bia vì dễ gây mất nước và ảnh hưởng đến hệ miễn dịch. Hạn chế thức ăn chiên nhiều dầu mỡ hoặc cay nóng để tránh kích thích tình trạng viêm. Người bệnh cũng không nên tự ý dùng thuốc khi chưa có tư vấn y tế.

Trên đây là lời giải đáp cho thắc mắc nguyên nhân gây nên sốt về đêm là gì mà bạn có thể tham khảo. Sốt về đêm là tình trạng thường gặp ở cả trẻ em và người lớn, đa phần không nguy hiểm nếu được theo dõi và xử trí đúng cách. Tuy nhiên, sốt cao, sốt kéo dài hoặc kèm theo các dấu hiệu bất thường là cảnh báo cần thăm khám y tế sớm.