Sốt xuất huyết – căn bệnh truyền nhiễm do virus Dengue gây ra và lây lan qua muỗi Aedes – luôn tiềm ẩn nhiều biến chứng khó lường. Không ít người cho rằng sốt xuất huyết nổi mẩn đỏ là sắp khỏi. Nhưng thực tế, liệu điều này có đúng hay chỉ là một hiểu lầm phổ biến?
Sốt xuất huyết có gây nổi mẩn đỏ ngứa không?
Nổi mẩn đỏ kèm theo ngứa là một trong những triệu chứng thường gặp ở người mắc sốt xuất huyết. Thông thường, tình trạng này xuất hiện khi cơn sốt bắt đầu giảm, khoảng từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 4 sau khi phát bệnh và có thể kéo dài từ 2 đến 5 ngày.
Hiện tượng phát ban này thường phổ biến hơn ở trẻ em từ 5 đến 15 tuổi. Các nốt mẩn đỏ thường xuất hiện trên mặt, cổ, bụng, lưng, tay và chân, tạo cảm giác sần sùi trên da. Khi dùng lực nhấn vào vùng da bị mẩn đỏ, có thể thấy dấu hiệu tái màu, do tình trạng chảy máu dưới da. Đặc biệt, tại các khu vực nếp gấp như bẹn, nách, khuỷu tay, đầu gối và cổ, mẩn đỏ có thể đậm màu hơn, trong khi da mặt có thể trở nên đỏ loang lổ, nhất là ở khu vực miệng.
/co_phai_sot_xuat_huyet_noi_man_do_la_sap_khoi_khong_1_6a23e0c861.png)
Tuy nhiên, không phải tất cả người mắc sốt xuất huyết đều sẽ nổi mẩn đỏ hay cảm thấy ngứa. Mức độ và biểu hiện của triệu chứng này có thể khác nhau ở từng cá nhân. Vì vậy, nếu nghi ngờ bản thân hoặc người thân bị sốt xuất huyết, hãy đến cơ sở y tế để được kiểm tra và điều trị kịp thời.
Nguyên nhân chính khiến bệnh nhân sốt xuất huyết bị nổi mẩn đỏ và ngứa là do quá trình cơ thể tái hấp thu dịch ngoại bào vào hệ tuần hoàn, đồng thời mô da đang phục hồi tổn thương do virus gây ra. Điều này kích thích cảm giác ngứa ngáy khó chịu. Ngoài ra, còn có một số nguyên nhân khác ít phổ biến hơn:
- Phản ứng viêm của hệ miễn dịch: Khi cơ thể chống lại virus Dengue, hệ miễn dịch kích hoạt phản ứng viêm, có thể dẫn đến hiện tượng sốt cao, mẩn đỏ và ngứa.
- Sự gia tăng của histamin: Một số nghiên cứu cho thấy, sau khi nhiễm virus Dengue, cơ thể có thể tăng sản xuất histamin, gây ra các phản ứng dị ứng và kích thích da.
- Tổn thương gan do virus hoặc lạm dụng thuốc: Sốt xuất huyết có thể ảnh hưởng đến gan, dẫn đến viêm gan cấp, suy gan, làm tăng men gan và bilirubin trong máu. Nếu người bệnh lạm dụng thuốc hạ sốt như paracetamol, gan có thể bị tổn thương nghiêm trọng hơn, gây ra ngứa ngáy và rối loạn đông máu.
Sốt xuất huyết nổi mẩn đỏ ngứa có nguy hiểm không? Có thể gây nguy hiểm. Trong phần lớn trường hợp, đây là dấu hiệu hồi phục bình thường của cơ thể và có thể được kiểm soát bằng các biện pháp giảm ngứa tại nhà. Tuy nhiên, một số trường hợp nổi mẩn đỏ ngứa đi kèm các triệu chứng bất thường như:
- Sốt cao liên tục trên 39°C;
- Mẩn đỏ lan rộng, sưng mưng mủ, chảy dịch;
- Chảy máu chân răng, xuất huyết dưới da nghiêm trọng;
- Mệt mỏi, khó thở, đau bụng dữ dội.
/co_phai_sot_xuat_huyet_noi_man_do_la_sap_khoi_khong_2_a7aa591b1b.png)
Với những trường hợp này, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức. Nếu không theo dõi và chăm sóc đúng cách, bệnh có thể tạo ra các biến chứng sốt xuất huyết, ảnh hưởng nghiêm trọng đến tim, thận, gan và hệ tuần hoàn, gây nguy hiểm đến tính mạng.
Sốt xuất huyết nổi mẩn đỏ là sắp khỏi có đúng không?
Nhận định “sốt xuất huyết nổi mẩn đỏ là sắp khỏi” là một nhận định không hẳn là đúng. Mẩn đỏ xuất hiện trong sốt xuất huyết có thể là dấu hiệu của giai đoạn nguy hiểm hoặc giai đoạn hồi phục, tùy vào thời điểm phát ban và các triệu chứng đi kèm. Vì vậy, không thể chỉ dựa vào triệu chứng này để kết luận bệnh đã sắp khỏi hay chưa.
Người bệnh sốt xuất huyết thường trải qua ba giai đoạn chính.
Giai đoạn sốt (3 - 7 ngày đầu)
Đây là giai đoạn khởi phát với triệu chứng sốt cao đột ngột (39 - 40,5°C), đau nhức toàn thân, đau đầu, mệt mỏi, buồn nôn. Một số người có thể bắt đầu nổi phát ban dưới da nhưng chưa phải là dấu hiệu hồi phục. Một số triệu chứng khác có thể kèm theo như đau họng, giảm tiểu, sưng hạch. Trẻ em có các dấu hiệu này cần được đưa đến cơ sở y tế ngay.
Giai đoạn nguy hiểm (ngày 4 - 7 của bệnh)
Đây là thời điểm nguy cơ cao nhất, dù người bệnh có thể hạ sốt, nhưng lại xuất hiện tình trạng rò rỉ huyết tương, giảm tiểu cầu. Lúc này, bệnh nhân có thể gặp các triệu chứng nguy hiểm như:
- Chảy máu cam, chảy máu chân răng, đi tiểu ra máu, xuất huyết tiêu hóa (phân có máu hoặc đen như hắc ín).
- Sốc huyết áp, suy hô hấp, suy tuần hoàn, có thể nguy hiểm đến tính mạng.
- Xuất huyết nặng, tổn thương nội tạng, hội chứng sốc Dengue.
Tình trạng nổi mẩn đỏ có thể xuất hiện trong giai đoạn này, nhưng đây chưa phải dấu hiệu khỏi bệnh mà có thể là cảnh báo biến chứng nặng.
/co_phai_sot_xuat_huyet_noi_man_do_la_sap_khoi_khong_3_d7feebd68a.png)
Giai đoạn hồi phục (sau 7 ngày)
Nếu bệnh nhân vượt qua giai đoạn nguy hiểm, cơ thể bắt đầu phục hồi dần trong 2 - 3 ngày tiếp theo. Các dấu hiệu cải thiện gồm:
- Hết sốt, ăn uống trở lại bình thường, huyết áp ổn định;
- Mẩn đỏ có thể xuất hiện hoặc lan rộng hơn, gây ngứa nhẹ;
- Tiểu cầu và bạch cầu dần tăng trở lại mức bình thường.
Dù phát ban ở giai đoạn này có thể khiến người bệnh khó chịu, nhưng đây là dấu hiệu tốt cho thấy cơ thể đang tái tạo mạch máu và mô da bị tổn thương. Mẩn đỏ sẽ tự biến mất trong vài ngày mà không để lại hậu quả lâu dài.
Như vậy nhận định sốt xuất huyết nổi mẩn đỏ là sắp khỏi không phải lúc nào cũng đúng. Điều quan trọng là theo dõi các triệu chứng kèm theo và thực hiện đúng hướng dẫn điều trị. Nếu phát ban xuất hiện kèm chảy máu kéo dài, mệt mỏi, chóng mặt, đau bụng dữ dội, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế. Còn nếu ban đỏ xuất hiện sau giai đoạn sốt, không kèm triệu chứng nguy hiểm, đây có thể là dấu hiệu phục hồi tự nhiên.
Cách phòng chống bệnh sốt xuất huyết hiệu quả
Bên cạnh việc nắm được sốt xuất huyết nổi mẩn đỏ là sắp khỏi có đúng không, mọi người cần nắm rõ và thực hiện các cách phòng chống để bảo vệ bản thân và cộng đồng khỏi sốt xuất huyết. Hãy thực hiện đồng bộ các biện pháp sau:
Loại bỏ nơi sinh sản của muỗi
Để hạn chế muỗi sinh sản và phòng ngừa nguy cơ lây lan dịch bệnh, cần chủ động loại bỏ các ổ chứa nước đọng – nơi muỗi thường đẻ trứng và phát triển. Hãy thường xuyên dọn dẹp, úp ngược hoặc loại bỏ các vật dụng có khả năng chứa nước mưa hoặc nước thải, chẳng hạn như chai lọ cũ, chum vại, chậu, lon hộp, khay hứng nước của tủ lạnh và điều hòa.
Bên cạnh đó, nên thả cá vào các bể chứa nước sinh hoạt để diệt lăng quăng (bọ gậy), đồng thời định kỳ vệ sinh giếng, bể nước, lu, khạp để đảm bảo không còn nơi cho muỗi sinh sôi.
Cần duy trì vệ sinh môi trường xung quanh nhà ở, cơ quan, trường học, phát quang bụi rậm và không để vật dụng phế thải tồn đọng ngoài trời. Việc giữ môi trường sạch sẽ là yếu tố then chốt trong việc ngăn chặn vòng đời của muỗi và phòng chống hiệu quả các bệnh truyền nhiễm do muỗi gây ra.
Phòng tránh muỗi đốt
Để phòng tránh muỗi đốt – đặc biệt trong mùa dịch sốt xuất huyết, mỗi người cần chủ động thực hiện các biện pháp bảo vệ cá nhân. Trước hết, mặc quần áo dài tay, sáng màu là cách đơn giản nhưng hiệu quả để hạn chế da tiếp xúc với muỗi. Ngủ trong màn kể cả ban ngày, nhất là đối với trẻ nhỏ và người già, giúp giảm nguy cơ bị muỗi đốt khi nghỉ ngơi.
Ngoài ra, có thể sử dụng các biện pháp hỗ trợ như thuốc xịt chống muỗi, kem bôi ngoài da, nhang muỗi, vợt điện… tùy theo điều kiện và nhu cầu sử dụng. Cần đọc kỹ hướng dẫn và đảm bảo an toàn khi dùng cho trẻ em hoặc phụ nữ mang thai.
Hãy đảm bảo các cửa sổ, cửa ra vào trong nhà có lưới/màn chắn muỗi, thường xuyên kiểm tra và sửa chữa nếu rách hỏng. Việc ngăn muỗi xâm nhập vào không gian sống là yếu tố quan trọng để bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình.
/co_phai_sot_xuat_huyet_noi_man_do_la_sap_khoi_khong_4_2b19eb026d.png)
Phun hóa chất diệt muỗi
Khi triển khai biện pháp phun hóa chất diệt muỗi, người dân cần tuân thủ đầy đủ hướng dẫn của cơ quan y tế địa phương để đảm bảo hiệu quả phòng bệnh và an toàn cho sức khỏe. Chỉ sử dụng các loại hóa chất diệt côn trùng đã được kiểm định, cấp phép lưu hành bởi Bộ Y tế, tuyệt đối không tự ý pha chế hoặc sử dụng các sản phẩm không rõ nguồn gốc.
Trong quá trình phun, cần đặc biệt lưu ý không phun trực tiếp lên đồ chơi, thức ăn, dụng cụ ăn uống hoặc các bề mặt mà trẻ nhỏ thường xuyên tiếp xúc. Những khu vực này nên được che phủ cẩn thận hoặc di chuyển vật dụng ra khỏi không gian phun thuốc để tránh nguy cơ tồn dư hóa chất gây hại.
Việc phối hợp chặt chẽ giữa người dân và lực lượng y tế trong công tác phun hóa chất không chỉ giúp kiểm soát nguồn lây truyền hiệu quả mà còn góp phần bảo vệ an toàn cho cộng đồng.
Tăng cường sức đề kháng
Để tăng cường sức đề kháng và phòng ngừa hiệu quả các bệnh truyền nhiễm, mỗi người cần chủ động duy trì lối sống lành mạnh thông qua những thói quen tích cực hằng ngày. Trước hết, nên luyện tập thể dục đều đặn ít nhất 30 đến 60 phút mỗi ngày với các hoạt động phù hợp như đi bộ nhanh, đạp xe, yoga hoặc bơi lội. Vận động thể chất không chỉ giúp nâng cao thể lực mà còn hỗ trợ điều hòa miễn dịch và giảm căng thẳng.
Bên cạnh đó, dinh dưỡng hợp lý đóng vai trò thiết yếu. Cần ăn đa dạng các nhóm thực phẩm, đảm bảo đủ chất đạm, tinh bột, chất béo tốt, rau xanh và trái cây. Đặc biệt, nên bổ sung đầy đủ vitamin và khoáng chất thiết yếu như vitamin A, C, D, kẽm và sắt để hỗ trợ hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả.
Cuối cùng, ngủ đủ giấc từ 7 đến 8 giờ mỗi đêm là điều kiện quan trọng giúp cơ thể phục hồi, tái tạo năng lượng và củng cố khả năng chống lại các tác nhân gây bệnh. Việc duy trì giấc ngủ chất lượng góp phần ổn định nội tiết tố, giảm nguy cơ mắc bệnh và cải thiện tinh thần trong cuộc sống hằng ngày.
Tiêm vắc xin phòng sốt xuất huyết
Tiêm vắc xin phòng sốt xuất huyết là một trong những biện pháp chủ động và hiệu quả nhất hiện nay để phòng ngừa bệnh. Vắc xin không chỉ giúp giảm nguy cơ mắc sốt xuất huyết mà còn có tác dụng làm giảm mức độ nặng và nguy cơ biến chứng nguy hiểm nếu không may bị nhiễm virus. Đặc biệt trong bối cảnh dịch bệnh có xu hướng gia tăng và diễn biến phức tạp, việc tiêm phòng đúng thời điểm, đủ liều, theo hướng dẫn của cơ quan y tế là cách thiết thực để bảo vệ sức khỏe cá nhân và cộng đồng.
Vắc xin Qdenga (Takeda - Đức) là vắc xin phòng sốt xuất huyết đã được Bộ Y tế Việt Nam cấp phép từ tháng 5/2024. Vắc xin này có thể tiêm cho trẻ từ 4 tuổi và người lớn mà không cần xét nghiệm trước khi tiêm.
/co_phai_sot_xuat_huyet_noi_man_do_la_sap_khoi_khong_5_21ca1d1370.png)
Lưu ý: Người đã từng mắc sốt xuất huyết vẫn nên tiêm vắc xin để tránh tái nhiễm với biến chứng nặng hơn.
Bài viết đã giúp hiểu rõ sốt xuất huyết nổi mẩn đỏ là sắp khỏi có đúng hay không. Nổi mẩn đỏ trong sốt xuất huyết có thể xuất hiện vào giai đoạn nguy hiểm hoặc giai đoạn phục hồi của bệnh. Nếu mẩn đỏ đi kèm với dấu hiệu chảy máu, chóng mặt, mệt lả thì cần theo dõi sát sao vì có thể bệnh vẫn đang diễn tiến phức tạp. Ngược lại, nếu người bệnh đã hết sốt, sức khỏe dần ổn định và chỉ còn phát ban nhẹ thì đây là dấu hiệu cho thấy cơ thể đang phục hồi. Dù vậy, sau sốt xuất huyết, hệ miễn dịch còn yếu, cần có chế độ ăn uống hợp lý, nghỉ ngơi đầy đủ và tái khám nếu có bất thường.
Tiêm vắc xin phòng sốt xuất huyết là giải pháp hiệu quả giúp bảo vệ cơ thể khỏi nguy cơ mắc bệnh và hạn chế các biến chứng nghiêm trọng do virus Dengue gây ra. Tại Trung tâm Tiêm chủng Long Châu, khách hàng được tiếp cận với vắc xin chính hãng, được bảo quản theo đúng tiêu chuẩn GSP, đảm bảo chất lượng và an toàn tối đa. Quy trình tiêm được thực hiện chuyên nghiệp, nhanh chóng, tuân thủ nghiêm ngặt quy định an toàn tiêm chủng. Khách hàng có thể dễ dàng đặt lịch hẹn qua tổng đài miễn phí 1800 6928, giúp tiết kiệm thời gian và đảm bảo bé hoặc người thân được chăm sóc đúng thời điểm. Chủ động tiêm phòng hôm nay – để an tâm sức khỏe mỗi ngày!