Xét nghiệm LH nhằm mục đích gì? Chỉ số LH bao nhiêu là bình thường?

Trong quá trình thăm khám và đánh giá sức khỏe sinh sản, xét nghiệm LH thường được bác sĩ chỉ định ở cả nam và nữ. Việc hiểu đúng vai trò của hormone LH cũng như ý nghĩa các chỉ số xét nghiệm sẽ giúp người bệnh chủ động hơn trong việc theo dõi sức khỏe.

Chỉ số LH là gì?

LH (Luteinizing Hormone) là một hormone quan trọng do tuyến yên trước tiết ra, đóng vai trò thiết yếu trong việc điều hòa chức năng sinh sản ở cả nam và nữ giới. Việc đo nồng độ LH trong máu là một xét nghiệm thường quy trong lĩnh vực nội tiết sinh sản, nhằm đánh giá hoạt động của trục hạ đồi - tuyến yên - cơ quan sinh dục, từ đó hỗ trợ chẩn đoán sớm các rối loạn ảnh hưởng đến khả năng sinh sản và sức khỏe nội tiết.

Ở nữ giới, LH có vai trò điều phối chu kỳ kinh nguyệt. Vào giữa chu kỳ, sự gia tăng nhanh chóng và rõ rệt của LH (gọi là "đỉnh LH") là yếu tố kích hoạt quá trình rụng trứng. Đồng thời, LH cũng góp phần thúc đẩy buồng trứng sản xuất các hormone sinh dục nữ như estrogen và progesterone. Khi phụ nữ bước vào giai đoạn mãn kinh, chức năng buồng trứng suy giảm kéo theo sự mất cân bằng nội tiết, khiến nồng độ LH trong máu tăng cao do cơ chế phản hồi ngược. Trong thai kỳ, LH thường giảm xuống và dao động tùy vào từng cơ địa, do đó việc xét nghiệm LH trong thai kỳ chỉ được chỉ định khi có dấu hiệu bất thường cần theo dõi.

Ở nam giới, LH giữ vai trò kích thích tế bào Leydig trong tinh hoàn sản xuất testosterone - hormone chủ đạo quyết định sự phát triển đặc tính sinh dục nam, duy trì ham muốn tình dục, và thúc đẩy quá trình sinh tinh. Sau tuổi dậy thì, nồng độ LH ở nam giới thường ổn định, và bất kỳ sự thay đổi đáng kể nào cũng có thể phản ánh tình trạng rối loạn nội tiết hoặc suy giảm chức năng sinh dục, đặc biệt trong bối cảnh đánh giá nguyên nhân vô sinh.

Xét nghiệm LH để làm gì?

Xét nghiệm LH (Luteinizing Hormone) được chỉ định với những mục tiêu khác nhau, tùy theo đối tượng là phụ nữ, nam giới hay trẻ em, nhằm đánh giá chức năng nội tiết và sức khỏe sinh sản.

Đối với nữ giới

Ở phụ nữ, xét nghiệm LH có vai trò quan trọng trong việc:

• Tìm nguyên nhân gây vô sinh hoặc hiếm muộn.
• Hỗ trợ xác định thời điểm rụng trứng, từ đó tăng khả năng thụ thai.
• Làm rõ nguyên nhân rối loạn kinh nguyệt, kinh thưa, kinh không đều hoặc vô kinh.
• Đánh giá giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh.

Phụ nữ thường được chỉ định xét nghiệm LH khi khó có thai trong thời gian dài, chu kỳ kinh nguyệt bất thường hoặc xuất hiện tình trạng ngừng kinh không rõ nguyên nhân.

Đối với nam giới

Ở nam giới, xét nghiệm LH (luteinizing hormone) đóng vai trò quan trọng trong đánh giá chức năng sinh sản và nội tiết. Xét nghiệm này thường được chỉ định khi nam giới có biểu hiện suy giảm chức năng sinh dục hoặc khi hai vợ chồng gặp khó khăn trong việc thụ thai. Cụ thể, LH giúp xác định các nguyên nhân liên quan đến vô sinh nam, đánh giá tình trạng suy giảm số lượng hoặc chất lượng tinh trùng, cũng như tìm hiểu nguyên nhân gây giảm ham muốn tình dục hoặc các rối loạn nội tiết tiềm ẩn.

Trường hợp nghi ngờ rối loạn tuyến yên

Dù là nam hay nữ, xét nghiệm LH đều cần thiết khi cơ thể xuất hiện các biểu hiện nghi ngờ rối loạn tuyến yên như mệt mỏi kéo dài, suy nhược, chán ăn, sụt cân không rõ nguyên nhân.

Đối với trẻ em

Ở trẻ nhỏ, xét nghiệm LH được sử dụng để đánh giá nguy cơ dậy thì sớm hoặc dậy thì muộn. Bác sĩ sẽ dựa vào độ tuổi và kết quả xét nghiệm để xác định trẻ có phát triển nội tiết phù hợp hay không, từ đó can thiệp kịp thời nếu cần.

Chỉ số LH bao nhiêu là bình thường?

Chỉ số LH (Luteinizing Hormone) không có một mức cố định cho tất cả mọi người mà thay đổi theo giới tính, độ tuổi và giai đoạn sinh lý. Dưới đây là các khoảng giá trị tham khảo thường được sử dụng trong lâm sàng.

Ở nữ giới

Nồng độ LH ở phụ nữ biến động theo từng giai đoạn của chu kỳ kinh nguyệt:

• Giai đoạn nang noãn: Khoảng 1 - 18 mIU/mL;
• Thời điểm rụng trứng (giữa chu kỳ): Tăng cao, dao động 24 - 105 mIU/mL;
• Giai đoạn hoàng thể: Khoảng 0,4 - 20 mIU/mL;
• Thời kỳ mãn kinh: LH thường tăng, trong khoảng 15 - 62 mIU/mL.

Ở nam giới

Ở nam giới trưởng thành, chỉ số LH tương đối ổn định, thường nằm trong khoảng 1,7 - 8,6 mIU/mL.

Ở trẻ em

Nồng độ LH ở trẻ phụ thuộc nhiều vào độ tuổi và mức độ phát triển sinh dục:

• Bé gái chưa dậy thì: Khoảng 0,03 - 3,9 IU/L;
• Bé trai chưa dậy thì: khoảng 0,02 - 3,6 IU/L.

Các giá trị trên chỉ mang tính tham khảo. Mức LH bình thường có thể thay đổi tùy theo phương pháp xét nghiệm, đơn vị đo và tiêu chuẩn của từng phòng xét nghiệm. Vì vậy, để đánh giá chính xác tình trạng sức khỏe, người bệnh nên kết hợp kết quả xét nghiệm với thăm khám và tư vấn trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa.

Tóm lại, xét nghiệm LH đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá chức năng sinh sản, theo dõi chu kỳ rụng trứng ở nữ giới, khả năng sinh tinh ở nam giới cũng như phát hiện sớm các rối loạn nội tiết liên quan đến tuyến yên. Việc hiểu rõ xét nghiệm LH nhằm mục đích gì và chỉ số LH bao nhiêu là bình thường sẽ giúp mỗi người chủ động hơn trong việc theo dõi sức khỏe sinh sản của mình.