Các bệnh về mắt thường gặp hiện nay: Nguyên nhân và cách phòng ngừa

Dưới tác động của môi trường, thói quen sinh hoạt và tuổi tác, các bệnh về mắt ngày càng trở nên phổ biến và có xu hướng trẻ hóa. Việc trang bị kiến thức cơ bản về các bệnh lý này sẽ giúp mỗi người chủ động hơn trong việc chăm sóc và bảo vệ thị lực.

Các bệnh về mắt thường gặp hiện nay

Các bệnh về mắt ngày càng phổ biến do thói quen sinh hoạt, môi trường ô nhiễm và việc sử dụng thiết bị điện tử trong thời gian dài. Dưới đây là những bệnh về mắt thường gặp hiện nay mà nhiều người có thể gặp phải ở nhiều độ tuổi khác nhau:

Cận thị, viễn thị và loạn thị

Đây là các tật khúc xạ phổ biến nhất, thường gặp ở học sinh, sinh viên và người làm việc nhiều với máy tính. Người mắc có biểu hiện nhìn mờ, nhức mắt, mỏi mắt và cần sử dụng kính để điều chỉnh thị lực.

Viêm kết mạc (đau mắt đỏ)

Viêm kết mạc là bệnh về mắt rất dễ lây lan, do vi khuẩn, virus hoặc dị ứng gây ra. Triệu chứng thường gặp gồm đỏ mắt, chảy nước mắt, ghèn mắt nhiều và cảm giác cộm như có dị vật trong mắt.

Khô mắt

Khô mắt xảy ra khi lượng nước mắt không đủ hoặc chất lượng nước mắt kém. Người bệnh thường cảm thấy khô rát, mỏi mắt, nhạy cảm với ánh sáng, hay gặp ở người sử dụng thiết bị điện tử liên tục hoặc làm việc trong môi trường điều hòa.

Đục thủy tinh thể

Đây là bệnh lý thường gặp ở người lớn tuổi, khiến thủy tinh thể bị mờ đục, làm giảm thị lực dần dần. Người bệnh có thể nhìn mờ, chói mắt khi gặp ánh sáng mạnh và khó nhìn rõ vào ban đêm.

Glôcôm (cườm nước)

Glôcôm là bệnh nguy hiểm gây tổn thương dây thần kinh thị giác, có thể dẫn đến mù lòa nếu không được phát hiện sớm. Bệnh thường tiến triển âm thầm với các triệu chứng như đau nhức mắt, nhìn mờ, nhức đầu hoặc buồn nôn trong giai đoạn cấp.

Viêm bờ mi

Viêm bờ mi là tình trạng viêm nhiễm ở chân lông mi, gây ngứa, đỏ, bong vảy và cộm mắt. Bệnh thường tái phát nhiều lần nếu không vệ sinh mắt đúng cách.

Lẹo và chắp

Lẹo và chắp là các bệnh về mắt liên quan đến tuyến bã ở mi mắt. Lẹo gây sưng đau đỏ, còn chắp thường không đau nhưng tạo cục cứng ở mi, ảnh hưởng đến thẩm mỹ và sinh hoạt.

Việc nhận biết sớm các bệnh về mắt thường gặp sẽ giúp bạn chủ động thăm khám và điều trị kịp thời, góp phần bảo vệ thị lực và duy trì đôi mắt khỏe mạnh lâu dài.

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ gây các bệnh về mắt

Các bệnh về mắt có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, liên quan đến thói quen sinh hoạt, môi trường sống và tình trạng sức khỏe tổng thể. Việc hiểu rõ nguyên nhân và yếu tố nguy cơ gây các bệnh về mắt sẽ giúp chủ động phòng tránh và bảo vệ thị lực tốt hơn.

Sử dụng thiết bị điện tử trong thời gian dài

Việc thường xuyên nhìn vào màn hình điện thoại, máy tính, tivi mà không cho mắt nghỉ ngơi khiến mắt phải điều tiết liên tục. Điều này làm tăng nguy cơ khô mắt, mỏi mắt, cận thị và suy giảm thị lực theo thời gian.

Ánh sáng không phù hợp

Làm việc hoặc học tập trong môi trường ánh sáng quá yếu hoặc quá chói đều gây áp lực lên mắt. Ánh sáng xanh từ màn hình điện tử cũng là yếu tố làm tổn thương mắt nếu tiếp xúc kéo dài.

Vệ sinh mắt kém

Không rửa tay sạch trước khi chạm vào mắt, dùng chung khăn mặt hoặc mỹ phẩm mắt có thể làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn, dẫn đến viêm kết mạc, viêm bờ mi và các bệnh viêm nhiễm khác.

Môi trường ô nhiễm, khói bụi

Khói bụi, hóa chất, gió và không khí khô trong môi trường điều hòa dễ gây kích ứng, khô rát và viêm nhiễm mắt, đặc biệt với người có mắt nhạy cảm.

Chế độ dinh dưỡng thiếu hụt

Thiếu vitamin A, vitamin E, omega-3 và các chất chống oxy hóa có thể làm giảm khả năng bảo vệ và phục hồi của mắt, khiến mắt dễ mỏi và tăng nguy cơ mắc bệnh về mắt.

Tuổi tác và bệnh lý nền

Tuổi càng cao, nguy cơ mắc các bệnh như đục thủy tinh thể, glôcôm, thoái hóa điểm vàng càng tăng. Ngoài ra, các bệnh lý như tiểu đường, cao huyết áp cũng có thể gây biến chứng nguy hiểm ở mắt.

Thói quen sinh hoạt không lành mạnh

Thức khuya, ngủ không đủ giấc, hút thuốc lá và căng thẳng kéo dài đều ảnh hưởng xấu đến sức khỏe mắt, làm giảm khả năng điều tiết và tăng nguy cơ mắc các bệnh về mắt.

Nhận diện sớm các nguyên nhân và yếu tố nguy cơ sẽ giúp bạn điều chỉnh lối sống, chăm sóc mắt đúng cách và hạn chế nguy cơ mắc các bệnh về mắt trong tương lai.

Dấu hiệu cảnh báo các bệnh về mắt không nên bỏ qua

Các bệnh về mắt thường có xu hướng tiến triển âm thầm, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi thị lực đã suy giảm đáng kể. Việc nhận biết sớm những dấu hiệu cảnh báo các bệnh về mắt không nên bỏ qua sẽ giúp can thiệp kịp thời, bảo vệ thị lực lâu dài.

• Mắt nhìn mờ hoặc giảm thị lực đột ngột: Nếu bạn thấy thị lực giảm nhanh, nhìn mờ dù ở gần hay xa hoặc nhìn không rõ vào ban đêm, đây có thể là dấu hiệu của tật khúc xạ tiến triển, đục thủy tinh thể hoặc các bệnh lý nghiêm trọng hơn ở mắt.
• Đau nhức mắt, nhức đầu kéo dài: Cảm giác đau âm ỉ hoặc đau dữ dội ở mắt kèm theo nhức đầu có thể liên quan đến glôcôm, viêm mắt hoặc tình trạng tăng nhãn áp. Triệu chứng này không nên chủ quan, đặc biệt khi đau tăng dần.
• Đỏ mắt, ngứa rát hoặc chảy nước mắt nhiều: Đỏ mắt kéo dài, kèm ngứa, cộm hoặc chảy nhiều nước mắt có thể là dấu hiệu của viêm kết mạc, khô mắt hoặc dị ứng. Nếu tình trạng không cải thiện sau vài ngày, cần đi khám để tránh biến chứng.
• Xuất hiện đốm đen, ruồi bay trước mắt: Việc thường xuyên nhìn thấy các đốm đen, sợi chỉ hoặc chớp sáng trước mắt có thể liên quan đến dịch kính, võng mạc hoặc các bệnh lý nguy hiểm ở đáy mắt.
• Mắt nhạy cảm bất thường với ánh sáng: Nếu mắt dễ bị chói, khó chịu khi tiếp xúc với ánh sáng mạnh, kèm theo đau hoặc mờ mắt, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo tổn thương giác mạc hoặc viêm mắt.
• Sưng đau mi mắt, có ghèn bất thường: Mi mắt sưng, đỏ, đau hoặc có nhiều ghèn màu vàng, xanh có thể là biểu hiện của nhiễm trùng mắt như lẹo, chắp hoặc viêm bờ mi.
• Thay đổi màu sắc lòng trắng hoặc con ngươi: Lòng trắng mắt ngả vàng, xuất hiện mảng đỏ bất thường hoặc con ngươi thay đổi kích thước có thể liên quan đến các bệnh lý toàn thân hoặc bệnh về mắt cần được kiểm tra sớm.

Khi xuất hiện một hoặc nhiều dấu hiệu trên, bạn nên chủ động đi khám chuyên khoa mắt để được chẩn đoán chính xác và điều trị kịp thời, tránh ảnh hưởng lâu dài đến thị lực.

Cách phòng ngừa và bảo vệ mắt khỏi các bệnh về mắt

Chăm sóc và bảo vệ mắt đúng cách đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì thị lực và phòng tránh các bệnh về mắt. Dưới đây là những cách phòng ngừa và bảo vệ mắt khỏi các bệnh về mắt đơn giản nhưng hiệu quả, có thể áp dụng hằng ngày:

• Hạn chế thời gian sử dụng thiết bị điện tử: Nên cho mắt nghỉ ngơi sau mỗi 20-30 phút làm việc với máy tính hoặc điện thoại bằng cách nhìn xa hoặc nhắm mắt thư giãn. Thói quen này giúp giảm mỏi mắt, khô mắt và hạn chế nguy cơ suy giảm thị lực.
• Đảm bảo ánh sáng phù hợp khi học tập và làm việc: Làm việc trong môi trường đủ ánh sáng, tránh ánh sáng quá chói hoặc quá yếu. Ánh sáng nên phân bố đều, không chiếu trực tiếp vào mắt để giảm áp lực điều tiết.
• Giữ vệ sinh mắt và tay sạch sẽ: Rửa tay sạch trước khi chạm vào mắt, không dụi mắt khi tay bẩn. Tránh dùng chung khăn mặt, mỹ phẩm mắt và thường xuyên vệ sinh đồ dùng cá nhân để hạn chế viêm nhiễm mắt.
• Bổ sung dinh dưỡng tốt cho mắt: Chế độ ăn giàu vitamin A, C, E, omega-3 và lutein từ rau xanh, cà rốt, cá béo, trứng giúp nuôi dưỡng và bảo vệ mắt khỏe mạnh từ bên trong.
• Bảo vệ mắt khi ra ngoài: Đeo kính râm, kính bảo hộ khi ra nắng, đi đường bụi hoặc làm việc trong môi trường có khói, hóa chất để tránh tác nhân gây hại cho mắt.
• Khám mắt định kỳ: Khám mắt ít nhất 12 lần mỗi năm giúp phát hiện sớm các vấn đề về thị lực và bệnh lý mắt, đặc biệt quan trọng với người cao tuổi, trẻ em và người có bệnh nền.
• Duy trì lối sống lành mạnh: Ngủ đủ giấc, hạn chế thức khuya, tránh hút thuốc lá và kiểm soát căng thẳng giúp cải thiện tuần hoàn máu và giảm nguy cơ mắc các bệnh về mắt.

Áp dụng đồng bộ các biện pháp trên sẽ giúp bạn chủ động phòng ngừa các bệnh về mắt, bảo vệ đôi mắt sáng khỏe và duy trì thị lực ổn định lâu dài.

Chăm sóc mắt đúng cách không chỉ giúp phòng tránh các bệnh về mắt mà còn duy trì thị lực ổn định theo thời gian. Bằng việc điều chỉnh thói quen sinh hoạt, bổ sung dinh dưỡng hợp lý và thăm khám định kỳ, mỗi người hoàn toàn có thể bảo vệ đôi mắt sáng khỏe, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống lâu dài.