Vắc xin MMRV là gì? Những thông tin cần biết trước khi tiêm

Vắc xin MMRV là vắc xin phối hợp giúp phòng ngừa 4 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm chỉ trong một mũi tiêm, giúp giảm số lần tiêm và thuận tiện cho trẻ nhỏ. Tuy nhiên, nhiều phụ huynh vẫn thắc mắc vắc xin MMRV là gì, có an toàn không và khác gì so với vắc xin MMR. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp thông tin cần biết và dễ hiểu để phụ huynh yên tâm trước khi lựa chọn tiêm vắc xin MMRV.

Vắc xin MMRV là gì?

Vắc xin MMRV là vắc xin phối hợp giúp phòng ngừa 4 bệnh truyền nhiễm gồm sởi, quai bị, rubella và thủy đậu chỉ trong một mũi tiêm. Vắc xin này được phát triển dựa trên vắc xin MMR truyền thống, đồng thời bổ sung thêm thành phần phòng thủy đậu, giúp mở rộng khả năng bảo vệ cho trẻ.

MMRV là vắc xin chứa virus sống giảm độc lực, có tác dụng kích thích hệ miễn dịch tạo kháng thể bền vững mà không gây bệnh ở người khỏe mạnh khi được tiêm đúng chỉ định.

Vắc xin MMRV phòng những bệnh gì?

Vắc xin MMRV giúp bảo vệ cơ thể khỏi 4 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có khả năng lây lan nhanh và gây nhiều biến chứng, đặc biệt ở trẻ nhỏ và nhóm nguy cơ cao.

Bệnh sởi

Sởi là bệnh truyền nhiễm có tốc độ lây lan rất nhanh, có thể gây biến chứng nặng như viêm phổi, viêm não và suy dinh dưỡng, đặc biệt ở trẻ nhỏ.

Bệnh quai bị

Quai bị có thể gây viêm tuyến nước bọt, kèm theo các biến chứng như viêm tinh hoàn, viêm buồng trứng, từ đó ảnh hưởng đến khả năng sinh sản nếu không được theo dõi và xử trí đúng.

Bệnh rubella

Rubella thường biểu hiện nhẹ ở trẻ em nhưng lại rất nguy hiểm với phụ nữ mang thai, vì có thể gây dị tật bẩm sinh nghiêm trọng cho thai nhi.

Bệnh thủy đậu

Thủy đậu là bệnh dễ lây, có nguy cơ gây bội nhiễm da, viêm phổi, viêm não, nhất là ở trẻ nhỏ và người có hệ miễn dịch suy giảm.

Việc tiêm vắc xin MMRV giúp phòng ngừa đồng thời cả 4 bệnh, góp phần giảm nguy cơ biến chứng và hạn chế lây lan trong cộng đồng.

Vắc xin MMRV có an toàn không?

Đây là câu hỏi được rất nhiều phụ huynh quan tâm.

Theo các dữ liệu y khoa và thực tiễn triển khai tiêm chủng:

• Vắc xin MMRV đã được nghiên cứu và kiểm định nghiêm ngặt trước khi đưa vào sử dụng.
• Được sử dụng tại nhiều quốc gia và đã có mặt tại Việt Nam.
• Hiệu quả phòng bệnh cao, đáp ứng tốt miễn dịch cộng đồng.

Hiệu quả bảo vệ của vắc xin MMRV

Nhiều nghiên cứu lâm sàng cho thấy vắc xin MMRV (ProQuad) mang lại hiệu quả bảo vệ cao khi được tiêm đủ phác đồ theo khuyến cáo. Ở trẻ từ 12 - 23 tháng tuổi, tỷ lệ đáp ứng miễn dịch đạt trên 90% sau mũi đầu tiên và tăng lên mức rất cao sau mũi thứ hai đối với cả bốn bệnh sởi, quai bị, rubella và thủy đậu.

Liều tiêm thứ hai đóng vai trò củng cố và duy trì miễn dịch, giúp tăng hiệu quả phòng bệnh, đặc biệt đối với thủy đậu và quai bị, so với chỉ tiêm một liều. Hiệu quả bảo vệ đạt được khi sử dụng vắc xin MMRV tương đương với việc tiêm riêng lẻ vắc xin MMR và vắc xin thủy đậu đơn giá, đồng thời giúp giảm số mũi tiêm, góp phần nâng cao khả năng tuân thủ lịch tiêm và sự thuận tiện cho trẻ nhỏ.

Thực tế triển khai cũng ghi nhận hiệu quả rõ rệt:

• Tại Ý, việc sử dụng vắc xin MMRV giúp giảm khoảng 90% tỷ lệ mắc thủy đậu, với hiệu quả bảo vệ tổng thể lên đến 97%.
• Tại Hoa Kỳ, sau hơn 25 năm áp dụng, chương trình tiêm chủng đã ngăn ngừa hơn 91 triệu ca thủy đậu, hàng trăm nghìn ca nhập viện và gần 2.000 ca tử vong, với tỷ lệ mắc bệnh giảm trên 97% ở mọi nhóm tuổi.

Những kết quả này cho thấy vắc xin MMRV không chỉ mang lại miễn dịch mạnh mẽ trong nghiên cứu lâm sàng mà còn chứng minh hiệu quả vượt trội trong thực tế, góp phần bảo vệ sức khỏe cá nhân và cộng đồng một cách bền vững.

Lịch tiêm vắc xin MMRV

Vắc xin MMRV hiện được chỉ định với lịch tiêm cụ thể tùy theo độ tuổi và nhu cầu bảo vệ.

Đối tượng chỉ định

Vắc xin MMRV được chỉ định cho trẻ từ 12 tháng tuổi trở lên và người lớn, không giới hạn độ tuổi trên, với mục tiêu phòng ngừa đồng thời sởi, quai bị, rubella và thủy đậu.

Phác đồ tiêm vắc xin MMRV

Trẻ từ 12 tháng tuổi và người lớn:

Đối với trẻ từ 12 tháng tuổi và người lớn, phác đồ tiêm thường gồm 2 mũi:

• Mũi 1: Tiêm lần đầu tiên khi đủ điều kiện về độ tuổi
• Mũi 2: Cách mũi 1 ít nhất 3 tháng (tối thiểu 1 tháng theo chỉ định y tế)

Riêng trẻ từ tròn 13 tuổi trở lên và người lớn, lịch tiêm gồm 2 mũi cách nhau tối thiểu 1 tháng.

Trẻ từ 9 tháng đến dưới 12 tháng:

Trong một số trường hợp cần bảo vệ sớm theo khuyến cáo chính thức, trẻ từ 9 - 12 tháng tuổi có thể được chỉ định tiêm vắc xin MMRV với phác đồ:

• Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên trong độ tuổi.
• Mũi 2: Cách mũi 1 3 tháng
• Mũi 3: Cách mũi 2, 3 năm, hoặc khi trẻ trong độ tuổi 4 - 6 tuổi.

So sánh vắc xin MMR và vắc xin MMRV

Để hiểu rõ sự khác biệt giữa hai loại vắc xin, bảng dưới đây so sánh vắc xin MMRV và vắc xin MMR dựa trên các tiêu chí quan trọng trong tiêm chủng.

Vắc xin MMR phù hợp trong trường hợp trẻ đã hoặc dự kiến tiêm vắc xin thủy đậu riêng theo một lịch tiêm khác. Trong khi đó, vắc xin MMRV được xem là lựa chọn tiện lợi hơn, giúp giảm số mũi tiêm và hỗ trợ hoàn thiện miễn dịch sớm cho trẻ, với điều kiện trẻ đủ điều kiện sức khỏe và được bác sĩ chỉ định. Việc lựa chọn loại vắc xin phù hợp cần căn cứ vào độ tuổi, tiền sử tiêm chủng và kết quả sàng lọc trước tiêm, nhằm đảm bảo an toàn và hiệu quả phòng bệnh tối ưu.

Các phản ứng có thể gặp sau tiêm

Phần lớn trẻ sau tiêm vắc xin MMRV chỉ gặp các phản ứng nhẹ và tạm thời, cho thấy cơ thể đang tạo miễn dịch. Những phản ứng thường gặp gồm:

• Sốt nhẹ đến vừa;
• Đau, đỏ hoặc sưng nhẹ tại vị trí tiêm;
• Các triệu chứng này thường tự hết sau vài ngày và không cần điều trị đặc biệt.

Một số ít trường hợp có thể xuất hiện:

• Phát ban nhẹ, trông giống sởi hoặc thủy đậu;
• Tình trạng này thường thoáng qua, không gây biến chứng.

Các phản ứng nghiêm trọng sau tiêm MMRV rất hiếm gặp. Khi tiêm tại cơ sở y tế đủ điều kiện, trẻ sẽ được:

• Khám sàng lọc trước tiêm;
• Theo dõi sau tiêm tại cơ sở y tế;
• Hướng dẫn chăm sóc và theo dõi tại nhà.

Các phản ứng nghiêm trọng xảy ra rất hiếm và thường được xử trí kịp thời nếu tiêm tại cơ sở y tế đủ điều kiện. Nhìn chung, vắc xin MMRV an toàn khi được tiêm đúng đối tượng và sàng lọc kỹ trước tiêm.

Vắc xin MMRV là giải pháp tiêm chủng hiện đại, giúp bảo vệ trẻ khỏi 4 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm chỉ trong một mũi tiêm. Với độ an toàn đã được chứng minh, hiệu quả phòng bệnh cao và tính tiện lợi, MMRV là lựa chọn phù hợp cho nhiều trẻ khi được tiêm đúng chỉ định và theo dõi đầy đủ. Phụ huynh nên chủ động trao đổi với bác sĩ hoặc nhân viên y tế để được tư vấn loại vắc xin và lịch tiêm phù hợp, đảm bảo hiệu quả bảo vệ tối ưu cho trẻ.