Triệu chứng khô mắt​: Nguyên nhân và cách điều trị

Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu các dấu hiệu khô mắt thường gặp và những phương pháp điều trị, chăm sóc phù hợp, đồng thời đưa ra một số lời khuyên giúp phòng ngừa, bảo vệ đôi mắt khỏe mạnh hơn trong cuộc sống hằng ngày. Hãy cùng theo dõi qua bài viết dưới đây nhé!

Tìm hiểu về triệu chứng khô mắt

Tình trạng khô mắt nguyên nhân do đâu?

Nguyên nhân gây khô mắt chủ yếu do sự mất cân bằng giữa việc tiết nước mắt và khả năng giữ ẩm cho bề mặt nhãn cầu. Khi lượng nước mắt tiết ra không đủ hoặc chức năng tuyến lệ suy giảm, mắt sẽ không được làm ướt đầy đủ. Bên cạnh đó, các yếu tố môi trường như gió, thời tiết khô, khói bụi hoặc không khí điều hòa làm nước mắt bốc hơi nhanh hơn, khiến mắt dễ khô và mỏi.

Ngoài ra, chất lượng nước mắt cũng ảnh hưởng lớn đến tình trạng khô mắt. Khi phim nước mắt, gồm lớp mỡ, lớp nước và lớp nhầy, hoạt động kém, nước mắt không phân bố đều hoặc bay hơi nhanh, dẫn đến khô mắt. 

Các dấu hiệu khô mắt thường gặp

Các biểu hiện của khô mắt có thể xuất hiện đơn lẻ hoặc xảy ra cùng lúc, gây ảnh hưởng đáng kể đến thị lực cũng như sinh hoạt hằng ngày. Nếu tình trạng này kéo dài và không được can thiệp kịp thời, người bệnh có nguy cơ gặp phải nhiều biến chứng không mong muốn, tác động tiêu cực đến sức khỏe của mắt.

Những triệu chứng thường gặp bao gồm:

• Ngứa và rát mắt: Cảm giác cộm xốn, nóng rát trong mắt là biểu hiện rất hay gặp. Nguyên nhân chủ yếu do mắt không được cung cấp đủ độ ẩm cần thiết, khiến bề mặt nhãn cầu trở nên khô và dễ bị kích thích.
• Mắt bị đỏ: Tình trạng khô mắt có thể làm kết mạc bị sung huyết, khiến tròng trắng xuất hiện các vệt đỏ hoặc tia máu. Hiện tượng này thường đi kèm cảm giác ngứa ngáy và khó chịu.
• Đau và mỏi mắt: Người bệnh có thể cảm thấy mắt đau nhức hoặc mệt mỏi, đặc biệt sau thời gian dài sử dụng thiết bị điện tử hoặc làm việc trong môi trường khô, thiếu độ ẩm.
• Nhìn mờ: Độ ẩm đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ bề mặt nhãn cầu và duy trì tầm nhìn rõ nét. Khi mắt bị khô, hình ảnh thu nhận có thể trở nên mờ, gây khó khăn trong sinh hoạt và công việc.
• Cảm giác kích ứng, cộm như có dị vật: Nhiều người mô tả cảm giác như có bụi hoặc vật lạ trong mắt, kể cả khi chớp hoặc nhắm mắt. Tình trạng này có thể kèm theo chảy nước mắt phản xạ nhưng vẫn không làm giảm cảm giác khô.
• Xuất hiện dịch nhầy trong hoặc quanh mắt: Khô mắt có thể khiến ghèn nhầy trong suốt tích tụ ở kết mạc hoặc bờ mi. Điều này xảy ra khi sự cân bằng của phim nước mắt bị rối loạn, làm chất nhầy không được đào thải hiệu quả.
• Suy giảm thị lực: Chức năng thị giác có thể bị ảnh hưởng, khiến người bệnh dễ mỏi mắt khi đọc sách, làm việc với máy tính hoặc khi nhìn trong điều kiện ánh sáng yếu.
• Tê hoặc giảm cảm giác quanh mắt: Một số trường hợp ghi nhận cảm giác tê hoặc giảm cảm giác ở vùng quanh mắt, kèm theo hiện tượng nhạy cảm hơn với ánh sáng, gây khó chịu trong sinh hoạt thường ngày.

Chẩn đoán và điều trị tình trạng khô mắt như thế nào

Chẩn đoán khô mắt

Để xác định bệnh khô mắt, bác sĩ cần tiến hành thăm khám mắt một cách toàn diện kết hợp với các xét nghiệm đánh giá cả lượng và chất lượng phim nước mắt, cụ thể: 

• Khai thác bệnh sử: Bao gồm các triệu chứng người bệnh đang gặp phải, tiền sử mắc bệnh toàn thân, quá trình sử dụng thuốc trước đó đặc biệt là thuốc nhỏ mắt, cũng như điều kiện môi trường sinh hoạt và làm việc có thể ảnh hưởng đến mắt. 

• Khám lâm sàng: Bác sĩ sẽ quan sát bên ngoài nhãn cầu nhằm phát hiện các bất thường trong hoạt động của mi mắt như hở mi, lật mi hoặc tần suất chớp mắt giảm. Bên cạnh đó, bề mặt kết mạc, giác mạc và mi mắt được đánh giá bằng sinh hiển vi đèn khe với độ phóng đại thích hợp để phát hiện các tổn thương. 

• Làm các xét nghiệm chuyên sâu: Xét nghiệm sẽ được thực hiện để kiểm tra số lượng và chất lượng nước mắt, từ đó xác định chính xác tình trạng khô mắt và đưa ra hướng tư vấn, điều trị phù hợp cho người bệnh.

Phương pháp điều trị khô mắt

Việc điều trị khô mắt chủ yếu là bổ sung độ ẩm và hạn chế tình trạng bốc hơi nước mắt:

• Người bệnh thường được khuyến cáo sử dụng nước mắt nhân tạo, đặc biệt là các chế phẩm có độ nhớt cao và chứa thành phần lipid để giúp giữ ẩm tốt hơn cho bề mặt nhãn cầu. Dạng nước mắt nhân tạo bôi hoặc dạng mỡ thường được dùng trước khi ngủ, nhất là ở những trường hợp hở mi ban đêm hoặc dễ kích ứng mắt khi nghỉ ngơi.

• Duy trì độ ẩm không khí bằng máy tạo ẩm.

• Hạn chế tiếp xúc với môi trường khô, nhiều gió cũng góp phần cải thiện tình trạng khô mắt. 

Nếu các biện pháp thông thường không mang lại hiệu quả, bác sĩ có thể xem xét can thiệp bằng cách đặt nút điểm lệ để giảm thất thoát nước mắt. Với những trường hợp khô mắt nặng, phẫu thuật khâu hẹp mi một phần có thể được chỉ định nhằm hạn chế tình trạng bốc hơi quá mức.

Chăm sóc và phòng ngừa khô mắt như thế nào?

Mặc dù tình trạng khô mắt không gây nguy hiểm nghiêm trọng nhưng tình trạng này vẫn ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hằng ngày và nếu kéo dài có thể làm khiến vấn đề về mắt thêm trầm trọng. Vì vậy, việc chủ động phòng ngừa khô mắt là rất cần thiết trong cuộc sống hiện đại.

• Nên hạn chế tiếp xúc với khói thuốc lá, bụi bẩn và đeo kính bảo vệ khi ra ngoài trời nhiều gió nếu khô mắt xuất phát từ yếu tố môi trường. 

• Sử dụng máy tạo ẩm trong nhà giúp cải thiện độ ẩm không khí, từ đó giảm tình trạng bốc hơi nước mắt. 

• Hạn chế đeo kính áp tròng và giảm thời gian sử dụng các thiết bị có màn hình như máy tính, điện thoại, tivi. 

• Chế độ dinh dưỡng cân đối, giàu vitamin A, omega-3, kẽm và lutein sẽ hỗ trợ duy trì chức năng giác mạc và sức khỏe đôi mắt.

• Uống đủ nước mỗi ngày, ngủ đủ 6 đến 8 giờ để mắt có thời gian phục hồi, thư giãn cơ mắt cũng là những yếu tố quan trọng.

• Khám mắt định kỳ giúp phát hiện sớm các vấn đề về mắt và có biện pháp can thiệp kịp thời, góp phần bảo vệ thị lực và phòng ngừa tình trạng khô mắt.

Hy vọng thông qua bài viết “Triệu chứng khô mắt” bạn đã hiểu rõ hơn những dấu hiệu thường gặp cũng như mức độ ảnh hưởng của tình trạng này đến thị lực và sinh hoạt hằng ngày. Việc nhận biết sớm các biểu hiện bất thường ở mắt sẽ giúp bạn chủ động hơn trong chăm sóc, phòng ngừa và điều trị kịp thời, hạn chế nguy cơ biến chứng về sau. Để bảo vệ đôi mắt khỏe mạnh lâu dài, bạn nên kết hợp điều chỉnh thói quen sinh hoạt, môi trường sống và thăm khám mắt định kỳ. 

Bạn có thể tham khảo thêm các bài viết liên quan về sức khỏe mắt, cách phòng ngừa bệnh lý nhãn khoa và chăm sóc thị lực tại Trung tâm Tiêm chủng Long Châu, nơi cung cấp nhiều thông tin y tế hữu ích, đáng tin cậy, giúp bạn và gia đình an tâm hơn trong việc bảo vệ sức khỏe toàn diện.