Sau chuyển phôi bị tiêu chảy có đáng lo? Cách xử lý hiệu quả

Giai đoạn sau chuyển phôi được xem là thời gian chờ vô cùng quan trọng, cả về mặt thể chất và tâm lý. Tiêu chảy ở thời điểm này có thể khiến nhiều người băn khoăn: Có ảnh hưởng đến phôi, thành công của chuyển phôi không, cần can thiệp ra sao? Hiểu rõ bản chất của tiêu chảy trong giai đoạn này và cách chăm sóc phù hợp sẽ giúp bạn bớt lo lắng và hành động đúng đắn hơn. Bài viết sẽ phân tích chi tiết từ nguyên nhân đến cách xử lý, dựa trên các thông tin từ chuyên gia y tế, nhằm giúp bạn bảo vệ sức khỏe và tăng cơ hội thành công.

Sau chuyển phôi bị tiêu chảy có sao không?

Tiêu chảy nhẹ sau chuyển phôi thường không đáng lo nếu xảy ra trong thời gian ngắn, không kèm triệu chứng nặng. Tình trạng này không ảnh hưởng trực tiếp đến việc phôi làm tổ hay phát triển. Nếu chỉ vài lần phân lỏng, không đau bụng dữ dội, không ra máu và vẫn đáp ứng tốt thuốc điều trị, đây có thể chỉ là phản ứng bình thường của cơ thể.

Quá trình phôi làm tổ chủ yếu diễn ra trong tử cung và lớp nội mạc tử cung, chứ không phụ thuộc vào ruột. Các bài viết đều nhấn mạnh tiêu chảy không tới mức làm tổ phôi bị ảnh hưởng trực tiếp. Tuy nhiên, nếu cơ thể mẹ bị mất nước, thiếu chất, hoặc bị nhiễm khuẩn nặng thì sẽ ảnh hưởng chung tới sức khỏe và gián tiếp có thể ảnh hưởng tới môi trường làm tổ. 

Tiêu chảy sau chuyển phôi thường là tạm thời và không làm gián đoạn quá trình hoạt động của hormone hỗ trợ phôi. Chị em nên theo dõi sát sao, vì nếu tiêu chảy dẫn đến mất cân bằng điện giải, nó có thể làm giảm khả năng chịu đựng của cơ thể trong giai đoạn nhạy cảm này. Phần lớn phụ nữ gặp rối loạn tiêu hóa sau chuyển phôi là trường hợp nhẹ và đều tự khỏi, không ảnh hưởng đến tỷ lệ thành công IVF. Điều quan trọng là phân biệt giữa tiêu chảy thông thường và các dấu hiệu nghiêm trọng hơn, chẳng hạn nhiễm trùng hoặc biến chứng từ thuốc.

Tại sao bị tiêu chảy sau khi chuyển phôi?

Thay đổi nội tiết và thuốc hỗ trợ là nguyên nhân chính, cùng với một số yếu tố khác, hiểu rõ sẽ giúp nhận biết và phòng ngừa hiệu quả.

Thay đổi nội tiết và thuốc hỗ trợ chuyển phôi

Trong quá trình chuyển phôi, bạn có thể dùng các loại thuốc như hormone progesterone, estrogen hoặc thuốc kích thích buồng trứng. Những thay đổi nội tiết này có thể ảnh hưởng đến nhu động ruột, gây tiêu chảy hoặc táo bón. Progesterone và các thuốc nội tiết hỗ trợ chuyển phôi có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa, thường gây đầy hơi hoặc táo bón do làm chậm nhu động ruột, nhưng phản ứng mỗi người khác nhau nên đôi khi có thể xuất hiện thay đổi phân tạm thời. Trong khi, estrogen cao có thể ảnh hưởng đến hệ vi khuẩn đường ruột, tăng nguy cơ tiêu chảy. 

Ngoài ra, một số thuốc kháng sinh hoặc thuốc dự phòng nhiễm trùng trong quá trình hỗ trợ sinh sản cũng có thể làm mất cân bằng vi khuẩn đường ruột, dẫn đến tiêu chảy. 

Lối sống và dinh dưỡng

Sau chuyển phôi, nhiều người thường thay đổi chế độ ăn, như ăn kiêng, ăn nhẹ hoặc điều chỉnh khẩu phần. Những thay đổi đột ngột này có thể gây rối loạn tiêu hóa, ví dụ như tiêu chảy nếu ruột chưa kịp thích nghi với chế độ nhiều chất xơ hay ít chất béo hơn. Bên cạnh đó, tâm lý lo lắng, căng thẳng trong giai đoạn chờ kết quả cũng có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa, làm tăng nhu động ruột và gây phân lỏng. Thậm chí việc nghỉ ngơi nhiều hơn bình thường cũng có thể thay đổi thói quen tiêu hóa, góp phần vào vấn đề này.

Nhiễm khuẩn hoặc nguyên nhân tiêu hóa khác 

Bạn có thể bị tiêu chảy do nhiễm virus đường tiêu hóa, ăn uống không hợp vệ sinh… đặc biệt nếu trùng với giai đoạn sau chuyển phôi. Ở Việt Nam, thời tiết ẩm ướt làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn từ thức ăn hoặc nước uống không sạch. Những vi khuẩn hoặc virus này có thể gây tiêu chảy cấp, và nếu xảy ra ngay sau chuyển phôi, dễ bị nhầm với tác dụng phụ của thuốc. Ngoài ra, những người có tiền sử bệnh tiêu hóa như hội chứng ruột kích thích cũng dễ bị tiêu chảy hơn trong giai đoạn này.

Hội chứng quá kích buồng trứng (OHSS)

Trong một số trường hợp dùng thuốc kích trứng mạnh, buồng trứng có thể phản ứng quá mức, gây hội chứng quá kích buồng trứng (OHSS). Biểu hiện có thể gồm tiêu chảy, đau bụng, đầy bụng, buồn nôn, kèm sưng phù và tăng cân đột ngột. Nguyên nhân tiêu chảy sau chuyển phôi thường là sự kết hợp giữa yếu tố bên trong cơ thể (hormone, thuốc) và bên ngoài (chế độ ăn, stress, nhiễm trùng). Hiểu rõ các yếu tố này giúp bạn phòng ngừa và xử lý hiệu quả.

Hướng dẫn chăm sóc khi bị tiêu chảy sau chuyển phôi

Hiểu rõ cách chăm sóc tại nhà sẽ giúp giảm triệu chứng và phòng ngừa biến chứng hiệu quả.

Cách chăm sóc tại nhà

Một số biện pháp đơn giản có thể thực hiện ngay để hỗ trợ cơ thể hồi phục.

• Uống đủ nước và bổ sung điện giải: Dùng nước lọc, oresol hoặc nước dừa để bù natri, kali, chia nhỏ thành nhiều lần trong ngày.
• Ăn nhẹ, dễ tiêu (chế độ BRAT): Chuối, cơm, sốt táo, bánh mì nướng; Tránh thức ăn nhiều dầu mỡ, cay hoặc nhiều chất xơ thô.
• Nghỉ ngơi hợp lý: Giảm hoạt động mạnh, tránh căng thẳng và stress, không cần nằm liệt giường nhưng giữ cơ thể thoải mái.
• Tiếp tục dùng thuốc theo hướng dẫn bác sĩ: Không tự ý ngưng hormone hay progesterone; Men vi sinh probiotic có thể cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột nếu được bác sĩ cho phép.
• Theo dõi triệu chứng: Ghi lại số lần tiêu chảy, màu sắc phân và các dấu hiệu kèm theo để thông báo bác sĩ khi cần.

Khi nào cần liên hệ bác sĩ? 

Đây là lúc bạn không nên chủ quan và cần được kiểm tra y tế kịp thời.

• Tiêu chảy kéo dài hơn 48 giờ hoặc số lần nhiều, gây mất nước.
• Có sốt cao, đau vùng bụng dưới hoặc vùng bụng trên, xuất huyết âm đạo hoặc máu trong phân.
• Có dấu hiệu mất nước nghiêm trọng: Miệng khô, ít tiểu, tiểu sẫm màu, mệt lả, choáng.
• Nếu bạn đang trong quá trình kích trứng và có dấu hiệu nghi OHSS (đau bụng, đầy bụng, tăng cân nhanh, khó thở), tiêu chảy trong trường hợp này có thể là dấu hiệu biến chứng.

Phòng ngừa tiêu chảy sau chuyển phôi và lưu ý dinh dưỡng

Để giảm nguy cơ tiêu chảy và duy trì sức khỏe sau chuyển phôi, có thể áp dụng các biện pháp đơn giản sau:

• Giữ vệ sinh ăn uống: Chọn thực phẩm an toàn, nấu chín, tránh đồ sống, kiểm tra hạn sử dụng, rửa tay thường xuyên.
• Điều chỉnh khẩu phần ăn hợp lý: Tránh thay đổi đột ngột, đồ dầu mỡ, cay nóng, quá lạnh/hơi nóng, tăng chất xơ từ từ.
• Chế độ ăn dễ tiêu: Rau xanh nấu chín, trái cây mềm, ngũ cốc nguyên hạt nhẹ, protein dễ tiêu (thịt trắng, cá, trứng).
• Thực phẩm “BRAT” khi tiêu chảy: Chuối, bánh mì, sốt táo, bánh mì nướng để ổn định tiêu hóa.
• Bù nước và điện giải: Uống đủ nước lọc, oresol, nước dừa; Bổ sung natri, kali qua thực phẩm như chuối.
• Quản lý stress và nghỉ ngơi: Thiền, hít thở sâu, ngủ đủ, giảm hoạt động mạnh.
• Tập thể dục nhẹ nhàng: Đi bộ ngắn, yoga để giảm stress.
• Tuân thủ thuốc và hướng dẫn bác sĩ: Không tự ý tăng giảm thuốc, dùng thực phẩm chức năng hay men vi sinh nếu chưa được phép.
• Bổ sung vitamin và khoáng chất: Vitamin C, B và khoáng chất giúp tăng sức đề kháng, ví dụ rau bina nấu chín, cam.
• Theo dõi sức khỏe: Ghi lại cân nặng, tình trạng tiêu chảy, triệu chứng đi kèm và trao đổi với bác sĩ nếu cần.

Nếu sau chuyển phôi bị tiêu chảy nhẹ, ngắn ngày là phản ứng tiêu hóa tạm thời, không ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình làm tổ của phôi. Tuy nhiên, nếu tiêu chảy kéo dài, kèm dấu hiệu mất nước hoặc đau bụng, sốt, cần liên hệ bác sĩ để được đánh giá và điều trị phù hợp. Việc chăm sóc đúng và phòng ngừa tốt sẽ giúp bạn vượt qua giai đoạn chờ thành công một cách an toàn và nhẹ nhàng hơn.