Viêm gan B có lây qua đường tình dục không? Cách phòng ngừa

Viêm gan B là bệnh truyền nhiễm do virus HBV gây ra và có thể ảnh hưởng lâu dài đến chức năng gan. Quan hệ tình dục là một trong những đường lây của virus. Hiểu rõ cơ chế lây và cách phòng ngừa giúp bảo vệ bản thân cũng như bạn tình mà không tạo tâm lý kỳ thị người mắc bệnh.

Viêm gan B có lây qua đường tình dục không?

Câu trả lời là có. Virus viêm gan B có thể lây qua quan hệ tình dục khi người chưa có miễn dịch tiếp xúc với máu, tinh dịch hoặc dịch âm đạo chứa HBV. Nguy cơ tăng khi quan hệ không sử dụng bao cao su hoặc có tổn thương ở da, niêm mạc.

Khả năng lây còn phụ thuộc vào một số yếu tố:

• Tình trạng nhiễm của bạn tình: Người đang mang HBV có thể truyền virus cho người khác.
• Tình trạng miễn dịch: Người chưa tiêm vắc xin hoặc chưa có miễn dịch cần đặc biệt lưu ý.
• Biện pháp bảo vệ: Sử dụng bao cao su đúng cách giúp giảm nguy cơ tiếp xúc với dịch chứa virus.
• Tổn thương niêm mạc: Viêm loét, trầy xước hoặc chảy máu vùng sinh dục có thể làm tăng nguy cơ lây truyền.
• Số lượng bạn tình: Quan hệ với nhiều bạn tình có thể làm tăng khả năng phơi nhiễm HBV.

Ngoài đường tình dục, HBV còn có thể lây qua máu và từ mẹ sang con khi sinh. Vì vậy, phòng bệnh cần kết hợp tiêm vắc xin, thực hành tình dục an toàn và tránh dùng chung vật dụng có nguy cơ dính máu.

Những trường hợp làm tăng nguy cơ lây viêm gan B khi quan hệ

Nguy cơ lây viêm gan B khi quan hệ phụ thuộc vào mức độ tiếp xúc với máu, tinh dịch, dịch âm đạo và tình trạng niêm mạc.

Một số tình huống làm tăng nguy cơ gồm:

• Quan hệ không dùng bao cao su: Làm tăng khả năng tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể chứa HBV.
• Quan hệ với người nhiễm HBV: Nguy cơ đáng lưu ý hơn nếu người còn lại chưa tiêm vắc xin hoặc chưa có miễn dịch.
• Có trầy xước hoặc chảy máu: Tổn thương niêm mạc có thể tạo điều kiện cho virus xâm nhập.
• Có nhiều bạn tình: Làm tăng khả năng phơi nhiễm với người đang nhiễm HBV mà không biết.
• Có bệnh lây truyền qua đường tình dục: Các tổn thương hoặc viêm loét vùng sinh dục có thể làm tăng nguy cơ lây nhiễm.
• Dùng chung dụng cụ tình dục: Dụng cụ có dính máu hoặc dịch cơ thể nếu không được vệ sinh đúng cách có thể làm tăng nguy cơ.

HBV có thể lây qua quan hệ đường âm đạo, hậu môn và một số tình huống quan hệ bằng miệng có tiếp xúc với máu hoặc dịch cơ thể. Tuy nhiên, mức nguy cơ không giống nhau ở mọi hình thức quan hệ.

Ngoài ra, người nhiễm HBV có thể không có triệu chứng rõ ràng. Vì vậy, không nên dựa vào vẻ ngoài khỏe mạnh để kết luận một người không mắc viêm gan B.

Quan hệ với người bị viêm gan B rồi phải làm gì?

Quan hệ với người nhiễm viêm gan B không đồng nghĩa chắc chắn sẽ bị lây. Tuy nhiên, nếu quan hệ không bảo vệ hoặc chưa có miễn dịch, nên chủ động đánh giá nguy cơ sớm.

Các bước cần thực hiện gồm:

• Kiểm tra lịch sử tiêm chủng: Xác định đã tiêm đủ vắc xin viêm gan B hay chưa.
• Đến cơ sở y tế sớm: Nhân viên y tế sẽ đánh giá mức độ phơi nhiễm và tình trạng miễn dịch.
• Xét nghiệm khi cần: Có thể được chỉ định HBsAg, anti-HBs, anti-HBc hoặc các xét nghiệm phù hợp khác.
• Dự phòng sau phơi nhiễm: Người chưa có miễn dịch có thể được chỉ định vắc xin viêm gan B và trong một số trường hợp kết hợp HBIG.
• Theo dõi sau phơi nhiễm: Tái khám hoặc xét nghiệm lại theo lịch được hướng dẫn.

Việc dự phòng nên được thực hiện càng sớm càng tốt sau khi phơi nhiễm. Với phơi nhiễm qua đường tình dục, hiệu quả của HBIG được cho là khó kéo dài quá 14 ngày sau tiếp xúc.

Không nên chờ xuất hiện triệu chứng mới đi khám hoặc tự dùng thuốc kháng virus, HBIG khi chưa có chỉ định.

Làm sao phòng lây viêm gan B qua đường tình dục?

Để giảm nguy cơ lây viêm gan B qua đường tình dục, nên kết hợp tiêm chủng với thực hành quan hệ an toàn và hạn chế tiếp xúc với máu, dịch cơ thể.

Một số biện pháp nên thực hiện gồm:

• Tiêm vắc xin viêm gan B: Đây là biện pháp phòng bệnh chủ động quan trọng đối với người chưa có miễn dịch.
• Sử dụng bao cao su đúng cách: Giúp giảm nguy cơ tiếp xúc với tinh dịch, dịch âm đạo và máu.
• Không dùng chung dụng cụ tình dục: Cần vệ sinh đúng cách và sử dụng biện pháp bảo vệ phù hợp.
• Không dùng chung vật dụng có thể dính máu: Chẳng hạn dao cạo, bàn chải đánh răng hoặc kim tiêm.
• Che phủ vết thương hở: Giúp hạn chế tiếp xúc trực tiếp với máu.
• Xét nghiệm khi có nguy cơ: Bạn tình của người nhiễm HBV nên được tư vấn đánh giá tình trạng nhiễm và miễn dịch.

Bao cao su giúp giảm nguy cơ lây nhiễm nhưng không thay thế vai trò của vắc xin. Người chưa tiêm, chưa hoàn thành lịch tiêm hoặc không rõ tiền sử tiêm chủng có thể liên hệ Tiêm chủng Long Châu để được tư vấn lịch tiêm vắc xin viêm gan B phù hợp.

Người bị viêm gan B có thể quan hệ tình dục bình thường không?

Người mắc viêm gan B không cần kiêng quan hệ tình dục hoàn toàn. Điều quan trọng là bạn tình cần biết tình trạng nhiễm và miễn dịch để có biện pháp phòng lây phù hợp.

Nếu bạn tình chưa có miễn dịch, nên được tư vấn xét nghiệm và tiêm vắc xin viêm gan B. Trong thời gian chưa được bảo vệ đầy đủ, nên sử dụng bao cao su đúng cách.

Người mắc viêm gan B cũng cần lưu ý:

• Trao đổi với bạn tình: Giúp cả hai chủ động phòng lây nhiễm.
• Theo dõi sức khỏe định kỳ: Đặc biệt với người mắc viêm gan B mạn tính.
• Không tự ý dùng thuốc: Thuốc kháng virus cần được sử dụng theo chỉ định.
• Không dùng chung vật dụng có thể dính máu: Chẳng hạn dao cạo hoặc bàn chải đánh răng.
• Không hiến máu: Nhằm tránh nguy cơ lây truyền HBV qua đường máu.

Viêm gan B không lây qua ôm, ho, hắt hơi hoặc ăn chung. Vì vậy, người mắc bệnh không cần bị cách ly trong sinh hoạt thông thường.

Với thắc mắc “viêm gan B có lây qua đường tình dục không?”, câu trả lời là có. Nguy cơ tăng khi người chưa có miễn dịch quan hệ không sử dụng biện pháp bảo vệ với người nhiễm HBV hoặc có tiếp xúc với máu và dịch cơ thể chứa virus. Tiêm vắc xin viêm gan B, sử dụng bao cao su và chủ động xét nghiệm khi có nguy cơ là những biện pháp quan trọng giúp phòng lây nhiễm. Nếu chưa tiêm hoặc không rõ lịch sử tiêm, bạn có thể liên hệ Tiêm chủng Long Châu để được tư vấn lịch tiêm phù hợp.