Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về lao hồi manh tràng từ cơ chế bệnh sinh, triệu chứng lâm sàng cho đến chiến lược điều trị nhằm giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về căn bệnh âm thầm nhưng nguy hiểm này. Hãy cùng Trung tâm Tiêm chủng Long Châu khám phá ngay nhé!
Tổng quan về tình trạng bệnh lao hồi manh tràng
Lao hồi manh tràng là gì?
Lao hồi manh tràng là một thể lao ngoài phổi phổ biến trong nhóm lao đường tiêu hóa, gây tổn thương tại manh tràng do khu vực này có đặc điểm sinh lý thuận lợi cho vi khuẩn lao phát triển. Đây là đoạn nối giữa nối giữa ruột non và ruột già nơi thường xảy ra hiện tượng ứ đọng, làm chậm quá trình lưu thông của chất trong ruột. Đặc biệt, vùng hồi manh tràng là nơi diễn ra hoạt động hấp thu nước và điện giải mạnh mẽ. Do đó, mật độ tế bào lympho tại đây rất cao tạo nên môi trường miễn dịch đặc hiệu nhưng cũng dễ bị tổn thương khi có tác nhân gây bệnh.

Bệnh thường gặp ở người trong độ tuổi lao động (30 đến 55 tuổi) và có thể xuất hiện ở cả nam và nữ với tỷ lệ tương đương.
Nguyên nhân gây bệnh xuất phát từ vi khuẩn lao (Mycobacterium tuberculosis) xâm nhập và gây viêm nhiễm ở hồi tràng và manh tràng. Lao hồi manh tràng có thể là lao ruột nguyên phát, khi vi khuẩn lao xâm nhập trực tiếp vào đường tiêu hóa và sinh sôi tại chỗ, hoặc lao ruột thứ phát, xảy ra sau khi người bệnh đã mắc lao ở các cơ quan khác như phổi, hạch bạch huyết, màng bụng hoặc đường tiêu hóa trên.
Triệu chứng bệnh của lao hồi manh tràng
Lao hồi manh tràng thường diễn tiến âm thầm và dễ bị bỏ sót ở giai đoạn đầu. Người bệnh có thể khởi phát với các triệu chứng không đặc hiệu như mệt mỏi kéo dài, sốt nhẹ về chiều, ra mồ hôi trộm, sụt cân nhanh chóng, khiến dễ nhầm lẫn với các rối loạn tiêu hóa thông thường.
Bệnh nhân thường bị đau bụng âm ỉ không rõ vị trí đặc biệt đau tăng sau ăn. Đi kèm là tình trạng rối loạn đại tiện, với phân lỏng kéo dài, có mùi hôi và không đáp ứng với thuốc cầm tiêu chảy. Một số người còn xen kẽ giữa tiêu chảy và táo bón, gây nhiều khó chịu trong sinh hoạt.
Khi bệnh bước vào giai đoạn toàn phát, các triệu chứng rõ ràng hơn như đau bụng dữ dội, phân lẫn máu, nhầy hoặc mủ, nôn ói, chướng bụng. Trong một số trường hợp, có thể sờ thấy khối u mềm vùng hố chậu phải hoặc xuất hiện dấu hiệu hẹp ruột, gây đau từng cơn kèm âm thanh trong ổ bụng.
Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, lao hồi manh tràng có thể dẫn đến các biến chứng nặng như tắc ruột, thủng ruột hoặc suy kiệt toàn thân đe dọa tính mạng người bệnh.

Chăm sóc và điều trị lao hồi manh tràng
Phương pháp điều trị lao hồi manh tràng
Lao hồi manh tràng là bệnh lý đường tiêu hóa cần được điều trị sớm để tránh những hậu quả nghiêm trọng. Phương pháp điều trị chủ yếu là sử dụng thuốc kháng lao và thời gian dùng thuốc thường kéo dài tối thiểu 6 tháng, trong đó có giai đoạn tấn công nhằm tiêu diệt vi khuẩn và giai đoạn củng cố giúp ngăn ngừa tái phát. Ở một số trường hợp, bác sĩ có thể đề nghị kéo dài liệu trình điều trị đến 12 hoặc 18 tháng tùy vào mức độ tổn thương.
Phương pháp phẫu thuật chỉ được áp dụng khi xuất hiện các biến chứng nghiêm trọng như tắc nghẽn ruột, thủng ruột hoặc xuất huyết không kiểm soát được. Việc phẫu thuật bao gồm cắt bỏ đoạn ruột tổn thương hoặc khâu nối lại để khôi phục chức năng tiêu hóa. Các phương pháp khác như nối ruột hoặc mở thông ruột ít được khuyến khích do nguy cơ biến chứng cao.
Tại Việt Nam, người bệnh nên điều trị tại các cơ sở y tế chuyên khoa lao, nơi có chương trình Phòng chống Lao Quốc gia nhằm hỗ trợ thuốc và chi phí điều trị. Việc tuân thủ phác đồ điều trị nghiêm ngặt, kết hợp dinh dưỡng hợp lý giúp nâng cao hiệu quả và hạn chế tái phát.
Chăm sóc người bệnh lao hồi manh tràng thế nào?
Trong suốt thời gian sử dụng thuốc kháng lao, việc duy trì một chế độ dinh dưỡng khoa học và đầy đủ dưỡng chất là yếu tố then chốt giúp hỗ trợ quá trình phục hồi sức khỏe của người bệnh. Thuốc kháng lao mặc dù có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn nhưng cũng có thể gây mệt mỏi, suy giảm sức đề kháng, do đó người bệnh cần bổ sung các nhóm thực phẩm giàu đạm như thịt, cá, trứng và các loại đậu, đồng thời tăng cường vitamin từ rau xanh và hoa quả tươi.

Ngược lại, nên hạn chế tiêu thụ các món ăn chứa nhiều tinh bột như cơm trắng, bánh mì, ngũ cốc tinh chế, bởi các loại thực phẩm này có thể gây khó tiêu và làm tăng áp lực lên hệ tiêu hóa vốn đã bị tổn thương, dẫn đến hiện tượng ứ trệ trong ruột. Tình trạng này không chỉ làm trầm trọng thêm các triệu chứng như đầy hơi, đau bụng mà còn ảnh hưởng đến hiệu quả hấp thu thuốc và dưỡng chất.
Bên cạnh đó, việc duy trì thói quen ăn uống đều đặn, chia nhỏ các bữa ăn trong ngày sẽ giúp hệ tiêu hóa làm việc nhẹ nhàng hơn, từ đó góp phần giảm thiểu các triệu chứng khó chịu và thúc đẩy quá trình hồi phục nhanh chóng. Người bệnh cũng nên uống đủ nước và hạn chế các thức uống có ga, cồn hoặc quá nhiều đường vì chúng có thể làm kích thích niêm mạc ruột, gây phản ứng tiêu hóa không mong muốn.
Biện pháp phòng ngừa lao hồi manh tràng
Phòng tránh lao hồi manh tràng cần giữ gìn vệ sinh ăn uống và sinh hoạt hàng ngày. Tránh sử dụng các sản phẩm chưa được tiệt trùng như sữa bò tươi, đồng thời theo dõi sức khỏe cẩn thận nếu đang dùng thuốc làm suy giảm miễn dịch như corticoid. Khi xuất hiện những dấu hiệu bất thường về hệ tiêu hóa hoặc sức khỏe, người bệnh nên đi khám sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, ngăn chặn bệnh tiến triển nặng và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Tiêm vắc xin phòng lao (BCG) cũng là biện pháp hữu hiện để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh lao, đặc biệt là các thể lao nguy hiểm như lao hồi manh tràng. Trung Tâm Tiêm Chủng Long Châu cung cấp dịch vụ tiêm chủng uy tín với nguồn vắc xin chính hãng và đội ngũ y bác sĩ chuyên nghiệp, cam kết mang đến trải nghiệm an toàn và hiệu quả cho người tiêm và gia đình.

Hy vọng thông qua bài viết này, bạn đọc đã hiểu rõ hơn về bệnh lao hồi manh tràng. Việc nắm bắt các triệu chứng, duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, tuân thủ điều trị và áp dụng các biện pháp phòng ngừa như tiêm vắc xin là những bước quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình. Hãy chủ động theo dõi sức khỏe và thăm khám kịp thời để ngăn chặn những biến chứng nguy hiểm do lao hồi manh tràng gây ra.
Xem thêm:
Hướng dẫn cách sống chung với người bị bệnh lao an toàn
Lao màng bụng có nguy hiểm không? Đối tượng nào dễ mắc lao màng bụng?