Căng cơ cổ do đâu? Cần làm gì để hết căng cơ ở cổ?

Căng cơ cổ là tình trạng thường gặp trong cuộc sống hiện đại, đặc biệt ở những người làm việc văn phòng, học tập nhiều hoặc thường xuyên sử dụng thiết bị điện tử. Cảm giác đau nhức, cứng cổ và khó xoay đầu không chỉ gây khó chịu mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt và hiệu suất làm việc. Để phòng ngừa và xử lý hiệu quả, việc hiểu rõ căng cơ cổ xuất phát từ đâu và những yếu tố nào làm tăng nguy cơ là điều vô cùng cần thiết.

Căng cơ cổ do đâu?

Căng cơ cổ là tình trạng thường gặp, có thể xuất hiện ở nhiều độ tuổi khác nhau và gây cảm giác đau nhức, cứng cổ, hạn chế vận động, ảnh hưởng không nhỏ đến sinh hoạt hằng ngày. Nguyên nhân dẫn đến căng cơ cổ khá đa dạng, liên quan đến cả yếu tố tuổi tác, bệnh lý cột sống, thói quen sinh hoạt và trạng thái tâm lý. Dưới đây là những nguyên nhân phổ biến nhất.

Thoái hóa cột sống cổ

Theo thời gian, các khớp và cấu trúc nâng đỡ ở vùng cổ cũng dần bị thoái hóa giống như các khớp khác trong cơ thể. Lớp sụn và đĩa đệm giữa các đốt sống cổ bị bào mòn, làm giảm khả năng đàn hồi và trơn tru khi vận động. Khi quá trình này tiến triển, các gai xương có thể hình thành tại vị trí tiếp nối giữa các đốt sống, gây cản trở chuyển động và kích thích các mô xung quanh. Hệ quả là người bệnh thường xuyên cảm thấy đau nhức, căng cứng cổ, đặc biệt khi xoay đầu hoặc giữ cổ ở một tư thế lâu.

Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ

Thoát vị đĩa đệm cổ có thể xảy ra do lão hóa tự nhiên hoặc do những thói quen sinh hoạt kém lành mạnh như hút thuốc lá, ít vận động, chế độ dinh dưỡng thiếu cân đối. Khi đĩa đệm bị thoát vị, nhân nhầy bên trong có thể chèn ép lên rễ thần kinh hoặc tủy sống, gây đau cổ dữ dội, căng cơ kéo dài. Ngoài đau cổ, người bệnh còn có thể gặp các triệu chứng lan xuống vai, cánh tay, tê bì, thậm chí đau một bên ngực hoặc cảm giác khó thở, dễ gây nhầm lẫn với các bệnh lý khác.

Hoạt động quá mức hoặc sai tư thế

Đây là nguyên nhân rất thường gặp trong cuộc sống hiện đại. Việc ngồi làm việc trước máy tính trong nhiều giờ liền, cúi đầu sử dụng điện thoại, lái xe đường dài hoặc ngủ, đọc sách ở tư thế không đúng đều có thể khiến cơ cổ phải chịu áp lực kéo dài. Khi các nhóm cơ bị căng liên tục mà không được thư giãn, chúng dễ rơi vào trạng thái co cứng, gây đau và hạn chế vận động cổ.

Chấn thương vùng cổ

Những chấn thương như tai nạn giao thông, va chạm mạnh khi chơi thể thao hoặc té ngã có thể làm tổn thương các mô mềm, dây chằng và cơ vùng cổ. Tình trạng căng cơ sau chấn thương thường đi kèm đau nhiều, cứng cổ và khó xoay đầu. Trong những trường hợp này, người bệnh không nên chủ quan mà cần thăm khám sớm để được đánh giá và điều trị phù hợp, tránh biến chứng lâu dài.

Stress và căng thẳng tâm lý

Căng thẳng tinh thần kéo dài cũng là một nguyên nhân quan trọng gây căng cơ cổ. Khi stress, cơ thể có xu hướng co siết các nhóm cơ ở vùng cổ, vai và gáy một cách vô thức. Điều này khiến cổ luôn trong trạng thái căng cứng, dễ đau và có thể lan xuống vai hoặc kèm theo đau đầu, mệt mỏi. Nếu không được kiểm soát, đau cổ do stress có thể tái diễn thường xuyên và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống.

Cần làm gì để hết căng cơ ở cổ?

Khi bị căng cơ ở cổ, người bệnh thường cảm thấy đau nhức, cứng cổ và khó xoay đầu, gây ảnh hưởng không nhỏ đến sinh hoạt và công việc hằng ngày. Để giúp tình trạng này nhanh chóng thuyên giảm, bạn có thể áp dụng một số biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả dưới đây.

Nghỉ ngơi và hạn chế vận động cổ

Nghỉ ngơi là bước đầu tiên và rất quan trọng trong quá trình hồi phục căng cơ cổ. Khi cổ đang bị đau và co cứng, việc tiếp tục vận động mạnh hoặc duy trì các tư thế xấu có thể khiến tổn thương nặng hơn. Bạn nên hạn chế cúi gập, xoay cổ đột ngột và tránh các hoạt động gây áp lực lên vùng cổ. Trong thời gian này, việc giữ cổ ở tư thế thoải mái, thả lỏng và ngủ đủ giấc sẽ giúp các sợi cơ có thời gian phục hồi tốt hơn.

Chườm nóng, lạnh luân phiên

Chườm nóng, lạnh luân phiên là phương pháp giảm căng cơ cổ hiệu quả và dễ thực hiện tại nhà. Chườm lạnh giúp giảm viêm, giảm sưng và làm dịu cơn đau ban đầu, trong khi chườm nóng giúp giãn cơ và tăng lưu thông máu. Bạn có thể chườm lạnh lên vùng cổ bị đau trong khoảng 15 phút, sau đó chuyển sang chườm nóng tại cùng vị trí thêm 15 phút. Sau mỗi lần chườm, nên nghỉ khoảng 1–2 giờ rồi mới tiếp tục lặp lại nếu cần. Việc thực hiện đúng cách sẽ giúp cổ thư giãn và giảm cảm giác căng cứng rõ rệt.

Sử dụng thuốc giảm đau khi cần thiết

Trong trường hợp căng cơ cổ gây đau nhiều, ảnh hưởng đến sinh hoạt, bạn có thể cân nhắc sử dụng một số thuốc giảm đau không kê đơn như ibuprofen, naproxen sodium hoặc acetaminophen. Những thuốc này giúp giảm đau và giảm viêm tạm thời, giúp người bệnh dễ chịu hơn. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng thuốc chỉ có tác dụng hỗ trợ trong ngắn hạn và không giải quyết triệt để nguyên nhân gây căng cơ. Bạn nên dùng thuốc đúng liều lượng, không lạm dụng và tránh kéo dài thời gian sử dụng. Nếu cơn đau không thuyên giảm hoặc tái phát nhiều lần, việc thăm khám bác sĩ là cần thiết để được chẩn đoán và điều trị phù hợp hơn.

Các cách giúp phòng tránh căng cơ vùng cổ

Căng cơ vùng cổ là tình trạng rất dễ gặp trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt ở những người làm việc văn phòng, học tập nhiều hoặc thường xuyên duy trì tư thế không đúng. Việc chủ động phòng tránh sẽ giúp giảm nguy cơ đau nhức cổ và bảo vệ sức khỏe cột sống lâu dài. Dưới đây là những cách đơn giản nhưng hiệu quả giúp hạn chế tình trạng căng cơ vùng cổ.

Giữ tư thế cổ - vai đúng trong sinh hoạt hằng ngày

Bạn nên tránh thói quen gồng cứng cơ vai cổ trong thời gian dài. Thay vào đó, hãy tập thả lỏng cơ thể, hạ vai, hạ thấp cằm và luôn giữ cổ ở tư thế thẳng tự nhiên. Việc duy trì tư thế đúng giúp giảm áp lực lên các nhóm cơ cổ, hạn chế tình trạng co cứng và đau nhức đột ngột.

Điều chỉnh tư thế và dụng cụ khi ngủ

Khi ngủ, bạn không nên kê gối quá cao hoặc nằm sấp vì những tư thế này dễ làm cổ bị gập hoặc xoắn, cản trở lưu thông máu và gây căng cứng cơ. Tư thế ngủ phù hợp nhất là nằm ngửa hoặc nằm nghiêng, thả lỏng toàn bộ cơ thể. Nên lựa chọn gối có độ cao vừa phải, mềm mại và đủ nâng đỡ vùng cổ để giữ cột sống cổ ở vị trí sinh lý tự nhiên.

Tránh ngủ gục hoặc nằm sai tư thế trên bàn

Ngủ gục trên bàn làm việc hoặc bàn học là thói quen rất có hại cho cổ. Tư thế gò bó này khiến các cơ cổ bị kéo căng quá mức, máu lưu thông kém, dễ gây đau cổ, đau vai gáy và thậm chí là đau đầu, đau nửa đầu. Nếu cần nghỉ ngơi ngắn, bạn nên tựa lưng vào ghế và giữ cổ ở tư thế thoải mái hơn.

Hạn chế cúi đầu và giữ một tư thế quá lâu

Khi làm việc hoặc học tập, bạn nên tránh cúi đầu quá thấp, không nghiêng đầu sang một bên và giữ nguyên tư thế đó trong thời gian dài. Việc thay đổi tư thế thường xuyên, đứng dậy vận động nhẹ sau mỗi 30 - 60 phút sẽ giúp các cơ được thư giãn và tránh căng cơ kéo dài.

Duy trì vận động và tập luyện thể chất đều đặn

Tập thể dục thường xuyên giúp các khớp xương vận động linh hoạt hơn, đồng thời tăng độ dẻo dai và sức bền cho cơ vùng cổ, vai. Các môn thể thao nhẹ nhàng như đi bộ, yoga, bơi lội hoặc các bài tập giãn cơ cổ rất có lợi trong việc phòng ngừa đau cổ.

Khởi động và giãn cơ đúng cách khi tập luyện

Trước khi tập thể thao, bạn nên khởi động kỹ để làm nóng cơ và khớp, giảm nguy cơ chấn thương. Sau khi tập, các động tác giãn cơ nhẹ nhàng sẽ giúp cơ được thư giãn, hạn chế tình trạng căng cứng vùng cổ.

Duy trì lối sống lành mạnh

Mặc dù căng cơ cổ không phải là bệnh lý nguy hiểm, nhưng nếu kéo dài sẽ gây nhiều bất tiện trong sinh hoạt. Bên cạnh việc chú ý tư thế và vận động, bạn cũng nên xây dựng chế độ sinh hoạt khoa học, ăn uống đầy đủ dưỡng chất, hạn chế rượu bia, chất kích thích để hỗ trợ sức khỏe cơ xương khớp một cách toàn diện.

Căng cơ cổ không phải là bệnh lý nguy hiểm, nhưng nếu chủ quan và để kéo dài, tình trạng này có thể gây đau nhức dai dẳng và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống. Việc nắm rõ các nguyên nhân gây căng cơ cổ sẽ giúp mỗi người chủ động điều chỉnh thói quen sinh hoạt, tư thế làm việc và chăm sóc sức khỏe phù hợp hơn. Khi cơn đau cổ xuất hiện thường xuyên, tăng dần hoặc kèm theo các dấu hiệu bất thường khác, bạn nên thăm khám sớm để được tư vấn và điều trị kịp thời.