Cách chữa khàn tiếng bằng mật ong có hiệu quả không? Lưu ý khi áp dụng

Mật ong thường được pha với nước ấm để làm dịu cổ họng khi giọng nói trở nên khàn hoặc yếu. Tuy nhiên, cảm giác dễ chịu sau khi uống chưa đồng nghĩa với việc nguyên nhân gây khàn tiếng đã được giải quyết. Tìm hiểu tác dụng, cách sử dụng và những lưu ý cần thiết sẽ giúp bạn áp dụng biện pháp này phù hợp hơn trong quá trình chăm sóc giọng nói.

Cách chữa khàn tiếng bằng mật ong có hiệu quả không?

Mật ong có thể giúp làm dịu cảm giác kích thích ở họng và giảm ho, vì vậy có thể khiến người bị khàn tiếng cảm thấy dễ chịu hơn. Tuy nhiên, không nên xem mật ong là thuốc điều trị nguyên nhân gây khàn tiếng.

Khàn tiếng là biểu hiện thay đổi chất lượng giọng nói, có thể liên quan đến việc sử dụng giọng quá mức, viêm thanh quản, trào ngược hoặc tổn thương dây thanh. Vì vậy, cách xử trí cần phụ thuộc vào nguyên nhân. Mật ong không thay thế việc điều trị những vấn đề như polyp, nang dây thanh hoặc liệt dây thanh. 

Nếu khàn tiếng đi kèm ho hoặc cảm giác khó chịu ở họng, đồ uống có mật ong có thể giúp người dùng cảm thấy dễ chịu hơn. Tuy nhiên, cảm giác dịu họng không đồng nghĩa nguyên nhân gây khàn tiếng đã được giải quyết. Bạn vẫn cần nghỉ giọng, theo dõi diễn biến và thăm khám khi triệu chứng kéo dài.

Những cách sử dụng mật ong để hỗ trợ làm dịu họng

Các cách dưới đây là biện pháp chăm sóc hỗ trợ, không phải phác đồ điều trị khàn tiếng. Nên lựa chọn cách đơn giản, phù hợp với khả năng dung nạp của bản thân.

Pha mật ong với nước ấm

Bạn có thể pha một lượng nhỏ mật ong vào nước ấm vừa uống, khuấy đều và nhấp từng ngụm. Không cần pha quá ngọt hoặc uống nhiều lần liên tục với mong muốn giọng nói hồi phục nhanh hơn. Nên tránh nước quá nóng vì có thể gây bỏng miệng, họng. Với trẻ nhỏ, người chăm sóc cần kiểm tra nhiệt độ trước khi cho uống.

Kết hợp mật ong với chanh

NHS đề cập đồ uống chanh và mật ong như một cách hỗ trợ làm dịu ho trong nhiễm trùng đường hô hấp. Người lớn có thể thêm 1 - 2 thìa cà phê mật ong cùng một ít nước chanh vào cốc nước ấm, khuấy đều rồi uống khi nhiệt độ dễ chịu. Không cần thêm nhiều chanh. Nếu đồ uống gây xót họng, khó chịu ở dạ dày hoặc làm tăng triệu chứng trào ngược, nên ngừng sử dụng và chọn nước thường hoặc nước ấm phù hợp hơn.

Mật ong kết hợp với quất

Quất và mật ong là cách kết hợp thường gặp trong các mẹo dân gian giúp làm dịu họng. Bạn có thể chuẩn bị một vài quả quất tươi và một ít mật ong, sau đó thực hiện như sau:

• Rửa sạch quất dưới vòi nước, để ráo.
• Cắt quất thành lát hoặc miếng nhỏ, bỏ hạt.
• Cho vào chén chịu nhiệt, thêm một ít mật ong rồi hấp cách thủy đến khi quất mềm.
• Để hỗn hợp nguội đến nhiệt độ dễ chịu trước khi dùng.

Có thể dùng một lượng nhỏ phần nước sau hấp. Không cần dùng nhiều hoặc liên tục trong ngày. Quất có tính acid, nên ngừng sử dụng nếu gây xót họng, khó chịu ở dạ dày hoặc làm tăng triệu chứng trào ngược.

Mật ong kết hợp với gừng

Nước gừng pha mật ong có thể mang lại cảm giác dễ chịu cho một số người khi họng bị kích ứng. Cách chuẩn bị đơn giản:

• Rửa sạch một miếng gừng nhỏ, thái thành vài lát mỏng.
• Cho gừng vào cốc, thêm nước nóng và ngâm trong vài phút.
• Khi nước nguội bớt, còn ấm vừa uống, thêm một ít mật ong và khuấy đều.
• Nhấp từng ngụm nhỏ, tránh uống khi còn quá nóng.

Nên pha loãng, không sử dụng quá nhiều gừng để tạo vị cay đậm. Nếu xuất hiện nóng rát ở miệng, họng, ợ nóng hoặc đau bụng, hãy ngừng sử dụng.

Mật ong kết hợp với lá hẹ

Lá hẹ hấp mật ong cũng là công thức được sử dụng theo kinh nghiệm dân gian.Cần lựa chọn nguyên liệu tươi, không dập úng và bảo đảm vệ sinh khi chế biến.

Bạn có thể thực hiện theo các bước:

• Nhặt bỏ phần lá hỏng, rửa sạch lá hẹ và để ráo.
• Cắt lá thành đoạn ngắn, cho vào chén chịu nhiệt.
• Thêm một ít mật ong rồi hấp cách thủy đến khi lá chín.
• Để nguội bớt, dùng một lượng nhỏ phần nước thu được nếu cảm thấy dễ chịu.

Mật ong kết hợp với tỏi

Ngoài vai trò làm gia vị, tỏi còn được sử dụng trong một số mẹo dân gian chăm sóc cổ họng. Tỏi chứa các hợp chất lưu huỳnh, trong đó allicin hình thành khi tỏi được băm hoặc nghiền. Bạn có thể tham khảo cách chuẩn bị sau:

• Chuẩn bị một ít mật ong và tỏi tươi.
• Bóc vỏ tỏi, rửa sạch rồi thái mỏng hoặc băm nhỏ.
• Cho nguyên liệu vào chén chịu nhiệt, thêm mật ong và hấp cách thủy đến khi tỏi chín.
• Để nguội đến nhiệt độ dễ chịu, thử một lượng nhỏ nếu không gây kích ứng.

Không nên tự áp dụng cách ngâm ở nhiệt độ phòng trong 4 - 5 ngày hoặc dùng cố định ba lần mỗi ngày như một liều điều trị, vì chưa có hướng dẫn được xác lập cho khàn tiếng. Ngừng dùng nếu thấy nóng rát, đau bụng hoặc ợ nóng.

Lưu ý khi áp dụng cách chữa khàn tiếng bằng mật ong

Mật ong là thực phẩm quen thuộc nhưng không phù hợp với tất cả mọi người. Khi sử dụng để hỗ trợ triệu chứng, cần lưu ý cả đối tượng sử dụng và cách chăm sóc giọng nói.

Không dùng mật ong cho trẻ dưới 12 tháng tuổi

Không cho trẻ dưới 12 tháng tuổi sử dụng mật ong vì nguy cơ ngộ độc botulinum ở trẻ nhỏ. Không thêm mật ong vào nước uống, thức ăn, sữa hoặc núm vú giả của trẻ. Đây là lưu ý quan trọng ngay cả khi người chăm sóc chỉ định dùng một lượng nhỏ để giảm ho hay khàn tiếng.

Chú ý dị ứng và lượng đường

Không sử dụng nếu đã được xác định dị ứng với mật ong. Nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường sau khi dùng, cần ngừng sử dụng và được đánh giá phù hợp; khó thở hoặc sưng môi, lưỡi, họng cần cấp cứu.

Mật ong cung cấp đường, nên người mắc đái tháo đường hoặc đang kiểm soát lượng đường trong khẩu phần cần tính đến lượng sử dụng. Không nên uống nhiều mật ong mỗi ngày chỉ với mục tiêu chữa khàn tiếng.

Kết hợp chăm sóc và giảm tải cho dây thanh

Dùng mật ong không thay thế những biện pháp giúp hạn chế kích ứng và quá tải giọng nói. Bạn nên:

• Giảm nói khi đang khàn: Tránh nói liên tục, la hét hoặc cố phát giọng.
• Không cố thì thầm: Cả nói lớn và thì thầm đều có thể làm tăng căng thẳng ở thanh quản.
• Uống đủ nước: Bổ sung chất lỏng đều trong ngày.
• Tránh khói thuốc và bụi: Hạn chế những yếu tố có thể làm triệu chứng nặng hơn.
• Giữ độ ẩm phù hợp: Nếu dùng máy tạo độ ẩm, cần vệ sinh thiết bị đúng hướng dẫn.

NHS khuyến nghị nghỉ giọng tương đối, uống đủ chất lỏng và tránh môi trường nhiều khói, bụi trong chăm sóc viêm thanh quản.

Khi nào khàn tiếng cần được thăm khám?

Không nên kéo dài việc sử dụng mẹo dân gian khi triệu chứng không cải thiện. Nếu nghi viêm thanh quản nhưng tình trạng vẫn không tốt lên sau khoảng hai tuần hoặc thường xuyên tái phát, bạn nên đi khám. 

Khàn tiếng kéo dài trên ba tuần cần được đánh giá, đặc biệt khi không có cảm lạnh hoặc cúm đi kèm. Bạn cũng nên khám sớm nếu xuất hiện:

• Khó nuốt hoặc đau khi nói, nuốt.
• Ho ra máu.
• Có khối bất thường ở cổ.
• Mất tiếng hoàn toàn kéo dài nhiều ngày.
• Khàn tiếng tái diễn, ảnh hưởng rõ đến giao tiếp hoặc công việc.

Bác sĩ có thể thăm khám và nội soi thanh quản để xác định nguyên nhân, từ đó lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Cách chữa khàn tiếng bằng mật ong nên được hiểu là biện pháp hỗ trợ làm dịu họng, nhất là khi có ho đi kèm, thay vì phương pháp điều trị nguyên nhân. Sử dụng phù hợp, kết hợp nghỉ giọng và tránh yếu tố kích ứng có thể giúp bạn dễ chịu hơn. Nếu khàn tiếng kéo dài, tái phát hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường, hãy thăm khám để được hướng dẫn điều trị đúng.