Bà bầu bị sa búi trĩ phải làm sao? Cách phòng ngừa sa búi trĩ khi mang thai

Trong thai kỳ, sự thay đổi nội tiết và áp lực của thai nhi lên vùng chậu khiến nhiều mẹ bầu đối mặt với tình trạng sa búi trĩ - một vấn đề vừa gây khó chịu vừa ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Hiểu đúng và xử lý kịp thời sẽ giúp mẹ giảm đau rát, hạn chế biến chứng và sinh hoạt thoải mái hơn.

Nguyên nhân gây sa búi trĩ khi mang thai

Sa búi trĩ trong thai kỳ là tình trạng phổ biến ở phụ nữ mang thai do sự kết hợp của thay đổi sinh lý, nội tiết và thói quen sinh hoạt. Khi cơ thể bước vào giai đoạn mang thai, hệ tuần hoàn và cấu trúc vùng chậu phải chịu nhiều áp lực, khiến nguy cơ giãn tĩnh mạch và sa búi trĩ tăng lên đáng kể.

Thay đổi sinh lý trong thai kỳ

Những biến đổi tự nhiên của cơ thể mẹ là nguyên nhân quan trọng dẫn đến sa búi trĩ:

• Tăng thể tích tuần hoàn máu: Trong thai kỳ, lượng máu tăng nhằm cung cấp dinh dưỡng cho thai nhi. Sự gia tăng này khiến hệ tĩnh mạch, bao gồm cả tĩnh mạch trực tràng - hậu môn, phải hoạt động nhiều hơn. Khi các tĩnh mạch bị giãn và chịu áp lực kéo dài, nguy cơ hình thành búi trĩ và sa trĩ trở nên cao hơn.
• Áp lực từ tử cung đang lớn dần: Khi thai phát triển, tử cung mở rộng và tạo áp lực trực tiếp lên tĩnh mạch vùng chậu và tĩnh mạch chủ dưới. Dòng máu trở về tim bị cản trở, gây ứ trệ tuần hoàn tại vùng hậu môn - trực tràng. Tình trạng này là yếu tố thuận lợi khiến búi trĩ bị phình to và dễ bị sa ra ngoài.
• Thay đổi nội tiết tố: Hormone progesterone tăng cao trong thai kỳ giúp làm mềm tử cung để bảo vệ thai nhi, nhưng đồng thời cũng gây giãn thành mạch máu. Điều này khiến tĩnh mạch trực tràng dễ bị phồng, sưng và làm xuất hiện tình trạng sa búi trĩ.

Thói quen sinh hoạt trong thai kỳ

Một số hành vi thường gặp khi mang thai cũng góp phần thúc đẩy tình trạng sa búi trĩ:

• Rặn mạnh do táo bón: Táo bón là vấn đề phổ biến ở thai phụ do thay đổi nội tiết và chế độ ăn uống. Khi đi vệ sinh, việc rặn quá mức làm tăng đột ngột áp lực lên các tĩnh mạch trực tràng, khiến búi trĩ dễ bị sa.
• Ngồi hoặc đứng trong thời gian dài: Duy trì một tư thế quá lâu khiến máu khó lưu thông hiệu quả. Sự ứ trệ tuần hoàn ở vùng chậu và trực tràng dẫn đến sưng tĩnh mạch, kéo dài tình trạng trĩ và làm tăng khả năng sa búi trĩ.

Bà bầu bị sa búi trĩ phải làm sao?

Sa búi trĩ là tình trạng phổ biến ở phụ nữ mang thai, đặc biệt là trong tam cá nguyệt thứ ba. Khi búi trĩ sa ra ngoài hậu môn, bà bầu có thể cảm thấy đau rát, chảy máu, ngứa ngáy và khó chịu khi đi đại tiện. Nếu bà bầu bị sa búi trĩ, nên áp dụng các biện pháp chăm sóc tại nhà để giảm khó chịu và ngăn tình trạng nặng thêm.

Một số biện pháp mà mẹ bầu nên thực hiện bao gồm:

• Điều chỉnh chế độ ăn uống: Tăng cường thực phẩm giàu chất xơ như rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và uống nhiều nước giúp cải thiện táo bón.
• Vận động nhẹ nhàng: Tập các bài tập nhẹ như đi bộ, yoga cho bà bầu để tăng cường tuần hoàn máu, hạn chế ứ trệ vùng hậu môn.
• Chăm sóc hậu môn đúng cách: Ngâm hậu môn trong nước ấm 10 - 15 phút mỗi ngày giúp giảm đau, sưng. Vệ sinh bằng nước sạch và lau khô nhẹ nhàng sau khi đi vệ sinh.
• Sử dụng thuốc an toàn: Tham khảo ý kiến bác sĩ sản khoa để sử dụng thuốc bôi hoặc thuốc đặt có thành phần an toàn cho thai kỳ.
• Theo dõi và khám chuyên khoa: Nếu búi trĩ sa nhiều, đau dữ dội hoặc có dấu hiệu viêm, nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn điều trị kịp thời.

Việc can thiệp ngoại khoa thường được trì hoãn đến sau sinh, trừ khi có biến chứng nghiêm trọng. Quản lý tốt bệnh trĩ khi mang thai không chỉ giúp bà bầu cảm thấy dễ chịu hơn mà còn hạn chế ảnh hưởng đến quá trình sinh nở.

Cách phòng ngừa sa búi trĩ khi mang thai

Để phòng ngừa sa búi trĩ khi mang thai, bà bầu có thể thực hiện một số biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả sau đây:

• Bổ sung chất xơ đầy đủ: Ăn nhiều rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt giúp phân mềm, hạn chế táo bón và giảm áp lực lên vùng hậu môn.
• Uống đủ nước: Duy trì lượng nước từ 2 - 2,5 lít mỗi ngày để hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru và làm mềm phân.
• Tránh rặn mạnh: Khi đi đại tiện, không nên cố rặn để hạn chế áp lực lên tĩnh mạch trực tràng, giúp ngăn ngừa sa búi trĩ.
• Đi đại tiện đúng lúc: Không nên nhịn, vì phân cứng sẽ khó di chuyển và tăng nguy cơ hình thành trĩ.
• Tập luyện nhẹ nhàng: Thường xuyên đi bộ hoặc tập yoga giúp cải thiện tuần hoàn máu, hỗ trợ tiêu hóa và phòng táo bón.
• Tập cơ sàn chậu (Kegel): Giúp tăng cường sức mạnh cơ vùng chậu, cải thiện lưu thông máu ở hậu môn và trực tràng.
• Tránh ngồi hoặc đứng lâu: Thường xuyên thay đổi tư thế để giảm áp lực lên các tĩnh mạch vùng chậu.
• Nằm nghiêng về bên trái khi nghỉ ngơi: Khi ngủ hoặc thư giãn, tư thế nghiêng trái giúp giảm áp lực lên tĩnh mạch trực tràng.
• Điều chỉnh chế độ ăn: Hạn chế thực phẩm cay nóng như tiêu, ớt; tăng cường sữa và các sản phẩm lên men như yaourt để hỗ trợ tiêu hóa.

Nếu bạn đang thắc mắc “bà bầu bị sa búi trĩ phải làm sao”, thì việc kết hợp các biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả như bổ sung chất xơ, uống đủ nước, vận động nhẹ nhàng, tập Kegel và chú ý tư thế khi nghỉ ngơi sẽ giúp làm mềm phân, giảm áp lực lên vùng hậu môn, từ đó hạn chế tình trạng sa búi trĩ. Thực hiện đều đặn những thói quen này không chỉ giúp giảm khó chịu mà còn phòng ngừa sa búi trĩ hiệu quả, giúp bà bầu có thai kỳ khỏe mạnh và dễ chịu hơn.