Vỡ mạch máu mắt: Nguyên nhân, dấu hiệu và khi nào cần đi khám

Tình trạng xuất huyết dưới kết mạc, hay còn được biết đến với tên gọi dân dã hơn, tuy có vẻ ngoài đáng sợ nhưng phần lớn các trường hợp đều không quá nguy hiểm. Việc trang bị kiến thức đúng đắn sẽ giúp chúng ta nhận diện và xử lý tình huống này một cách bình tĩnh và hiệu quả.

Vỡ mạch máu mắt là gì

Vỡ mạch máu mắt là hiện tượng các mạch máu nhỏ li ti nằm ngay bên dưới kết mạc (lớp màng mỏng, trong suốt bao phủ lòng trắng của mắt) bị vỡ ra. Khi đó, máu sẽ chảy và lan ra, tạo thành một mảng màu đỏ tươi trên củng mạc (lòng trắng), do máu bị kẹt lại giữa kết mạc và củng mạc.

Tình trạng này tương tự như một vết bầm trên da, nhưng vì kết mạc trong suốt nên máu xuất hiện rõ ràng và có màu đỏ tươi, gây ra tâm lý hoang mang cho nhiều người khi lần đầu gặp phải.

Dấu hiệu nhận biết

Dấu hiệu đặc trưng và duy nhất của tình trạng này là sự xuất hiện của một vệt hoặc một mảng máu màu đỏ tươi trên lòng trắng của mắt. Vết đỏ này có thể nhỏ như một chấm hoặc lan rộng ra toàn bộ lòng trắng.

Các đặc điểm đi kèm thường là:

• Không gây đau đớn, hoặc chỉ có cảm giác cộm nhẹ, hơi khó chịu trong mắt.

• Không làm thay đổi thị lực, tầm nhìn vẫn rõ ràng.

• Không có dịch hay mủ tiết ra từ mắt.

Xuất huyết dưới kết mạc thường dễ nhận biết qua vệt máu đỏ rõ ràng trong lòng trắng mắt nhưng lại không gây đau hay ảnh hưởng đến thị lực. Việc nhận diện đúng các dấu hiệu này giúp người bệnh yên tâm hơn và theo dõi tình trạng một cách phù hợp. 

Nguyên nhân thường gặp

Có rất nhiều yếu tố có thể dẫn đến việc các mạch máu nhỏ ở mắt bị vỡ, từ những hành động đơn giản hàng ngày cho đến các bệnh lý tiềm ẩn. Một số nguyên nhân phổ biến bao gồm:

• Tăng áp lực đột ngột: Các hành động như ho dữ dội, hắt hơi mạnh, nôn mửa, rặn khi bị táo bón, hoặc thậm chí là khiêng vác vật nặng đều có thể làm tăng áp lực trong các mạch máu và gây vỡ.

• Chấn thương mắt: Dụi mắt quá mạnh hoặc một va chạm trực tiếp vào mắt cũng là nguyên nhân thường thấy.

• Bệnh lý nền: Tình trạng tăng huyết áp là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất khiến mạch máu trở nên giòn và dễ vỡ. Ngoài ra, bệnh tiểu đường và các rối loạn đông máu cũng làm tăng nguy cơ.

• Sử dụng thuốc: Một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc chống đông máu như aspirin hoặc warfarin, có thể làm tăng khả năng xảy ra tình trạng vỡ mạch máu mắt.

• Nhiễm trùng mắt: Các trường hợp viêm kết mạc do virus hoặc vi khuẩn cũng có thể làm các mạch máu bị suy yếu và vỡ.

Xuất huyết dưới kết mạc có thể bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ tác động bên ngoài đến các vấn đề sức khỏe bên trong cơ thể. Việc nhận biết đúng nguyên nhân giúp bạn chủ động phòng ngừa và theo dõi tình trạng mắt một cách hiệu quả hơn. 

Có nguy hiểm không?

Trong hầu hết các trường hợp, vỡ mạch máu mắt không gây nguy hiểm và không ảnh hưởng đến thị lực. Đây được xem là một tình trạng lành tính, giống như một vết bầm tím trên da và sẽ tự biến mất mà không cần điều trị đặc hiệu.

Tuy nhiên, nếu tình trạng này xảy ra thường xuyên hoặc đi kèm với các triệu chứng khác như đau nhức, giảm thị lực, hoặc xuất huyết ở những nơi khác trên cơ thể, đó có thể là dấu hiệu cảnh báo một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn. Các bệnh lý như cao huyết áp không được kiểm soát hay rối loạn đông máu cần được chú ý.

Xuất huyết dưới kết mạc thường là tình trạng lành tính và có thể tự khỏi mà không cần điều trị. Tuy nhiên, vẫn cần theo dõi các dấu hiệu bất thường để phát hiện sớm vấn đề sức khỏe tiềm ẩn.

Bao lâu thì tự khỏi?

Giống như một vết bầm, cơ thể sẽ tự hấp thụ lại lượng máu đã chảy ra. Quá trình này thường mất khoảng từ một đến hai tuần, tùy thuộc vào lượng máu và cơ địa của mỗi người. Trong thời gian này, vết đỏ sẽ dần thay đổi màu sắc.

Ban đầu, vết máu có màu đỏ tươi, sau đó sẽ chuyển dần sang màu cam, rồi vàng, không giống hoàn toàn vết bầm dưới da, vì máu nằm dưới kết mạc. Màu xanh lục không phải mô tả điển hình trong hướng dẫn nhãn khoa. Sự thay đổi màu sắc này là một dấu hiệu bình thường của quá trình hồi phục.

Khi nào cần khám chuyên khoa mắt?

Dù phần lớn các trường hợp là lành tính, bạn nên đến gặp bác sĩ chuyên khoa mắt ngay lập tức nếu tình trạng vỡ mạch máu ở mắt đi kèm với bất kỳ dấu hiệu nào sau đây:

• Đau nhức ở mắt hoặc nhức đầu dữ dội.

• Thị lực bị suy giảm, nhìn mờ, nhìn thấy bóng mờ hoặc nhìn đôi.

• Tình trạng xuất huyết xảy ra sau một chấn thương mạnh ở đầu hoặc mắt.

• Xuất huyết ở cả hai mắt cùng một lúc.

• Tình trạng này tái đi tái lại nhiều lần mà không rõ nguyên nhân.

• Kèm theo hiện tượng chảy máu ở chân răng hoặc dễ bị bầm tím trên da.

• Bạn đang sử dụng thuốc chống đông máu và cần được tư vấn.

Nhìn chung, vỡ mạch máu mắt là một hiện tượng khá phổ biến và thường không đáng lo ngại. Tuy nhiên, việc hiểu rõ các nguyên nhân và nhận biết được những dấu hiệu cảnh báo sẽ giúp bạn bảo vệ sức khỏe đôi mắt cũng như sức khỏe tổng thể một cách tốt nhất. Đừng ngần ngại tìm đến sự tư vấn của chuyên gia y tế khi có bất kỳ lo lắng nào.