Viêm mê đạo tai: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị dứt điểm

Viêm mê đạo tai là một trong những bệnh lý tai trong gây ra tình trạng chóng mặt dữ dội, ù tai, buồn nôn và mất thăng bằng. Người bệnh thường mô tả cảm giác cả căn phòng quay cuồng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu một cách rõ ràng và dễ hiểu viêm mê đạo tai là gì, nó nguy hiểm như thế nào.

Viêm mê đạo tai là gì? Bệnh có nguy hiểm không?

Viêm mê đạo tai là tình trạng viêm nhiễm xảy ra ở mê đạo - một cấu trúc nằm sâu trong tai trong. Mê đạo đóng vai trò quan trọng trong việc giữ thăng bằng và xử lý âm thanh. Khi bị viêm, các tín hiệu gửi đến não trở nên rối loạn, dẫn đến các triệu chứng như chóng mặt xoay tròn, ù tai, buồn nôn và khó đứng vững. Tai trong không chỉ giúp chúng ta nghe mà còn giữ thăng bằng. Khi vùng này bị tổn thương:

• Não không nhận được tín hiệu ổn định.
• Rối loạn tiền đình.
• Người bệnh mất khả năng giữ thăng bằng tạm thời.

Nếu không điều trị đúng, viêm mê đạo tai có thể gây:

• Chóng mặt kéo dài.
• Mất thính lực.
• Dáng đi không vững.
• Tái phát liên tục.

Nguy hiểm nhất là người bệnh dễ té ngã, đặc biệt người lớn tuổi, phụ nữ mang thai hoặc người đang lái xe, leo cầu thang.

Nguyên nhân gây viêm mê đạo tai

Viêm mê đạo tai có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Dưới đây là những yếu tố phổ biến nhất:

Virus - nguyên nhân chiếm phần lớn

Hầu hết các trường hợp viêm mê đạo tai đều bắt nguồn từ virus, đặc biệt sau khi người bệnh:

• Bị cảm cúm.
• Viêm họng.
• Viêm mũi - viêm xoang.
• Nhiễm virus cúm, adenovirus hoặc virus herpes.

Virus làm viêm dây thần kinh và cấu trúc bên trong mê đạo, khiến chức năng thăng bằng bị rối loạn.

Nhiễm khuẩn

Trường hợp này ít gặp hơn nhưng nặng hơn.

Vi khuẩn có thể lan từ:

• Viêm tai giữa.
• Viêm màng não.
• Nhiễm trùng hô hấp.
• Viêm xoang.

Viêm mê đạo tai do vi khuẩn thường gây đau tai dữ dội, sốt cao, thính lực giảm mạnh và nguy cơ biến chứng cao.

Tác dụng phụ của thuốc

Một số thuốc gây độc cho tai trong có thể dẫn đến viêm mê đạo tai hoặc làm tổn thương tiền đình, như:

• Kháng sinh nhóm aminoglycoside.
• Thuốc lợi tiểu mạnh.
• Một số thuốc điều trị ung thư.

Tình trạng này hiếm gặp nhưng hậu quả nặng nề.

Chấn thương đầu hoặc tai

Va đập mạnh, áp lực tăng đột ngột hoặc chấn thương có thể khiến mê đạo bị tổn thương và gây viêm.

Dị ứng hoặc bệnh tự miễn

Dị ứng kéo dài cũng có thể ảnh hưởng đến tai trong. Ngoài ra, bệnh tự miễn (viêm đa mô cơ, lupus) có thể tấn công hệ tiền đình.

Triệu chứng điển hình của viêm mê đạo tai

Viêm mê đạo tai thường bộc phát đột ngột và gây khó chịu nghiêm trọng, người bệnh hay mô tả cơn chóng mặt như trái đất quay vòng vòng.

• Chóng mặt xoay tròn: Đây là dấu hiệu rõ ràng nhất, gây cảm giác mọi thứ xung quanh xoay nhanh, khó đứng dậy hoặc đi lại, và tệ hơn khi đổi tư thế. Chóng mặt có thể kéo dài từ vài giờ đến vài ngày liên tục.
• Buồn nôn và nôn: Cơn chóng mặt mạnh khiến nhiều người nôn liên tục, dễ mất nước, mệt mỏi.
• Mất thăng bằng: Người bệnh thường đứng không vững, đi loạng choạng và mất kiểm soát chuyển động, rất nguy hiểm khi lái xe hoặc leo cầu thang.
• Ù tai và giảm thính lực: Tai trong bị viêm khiến âm thanh truyền đến não bị gián đoạn, dẫn đến ù tai liên tục, nghe kém hoặc nghe tiếng vo ve, tiếng gió.
• Đau đầu, sốt hoặc mệt mỏi: Thường gặp khi nguyên nhân là nhiễm trùng.
• Các triệu chứng nặng cần đi khám ngay: Không thể đứng hoặc đi lại, mất thính lực rõ rệt, sốt cao, nôn không dừng hoặc đau tai dữ dội. Các dấu hiệu này có thể cảnh báo viêm mê đạo tai do vi khuẩn, cần được điều trị sớm để tránh biến chứng.

Những dấu hiệu này có thể cảnh báo viêm mê đạo tai do vi khuẩn - cần điều trị gấp để tránh biến chứng.

Chẩn đoán và điều trị viêm mê đạo tai

Điều trị viêm mê đạo tai cần dựa vào nguyên nhân. Nhiều người nhầm lẫn với rối loạn tiền đình và uống thuốc không phù hợp, khiến bệnh kéo dài.

• Chẩn đoán: Bác sĩ thường khám tai mũi họng, kiểm tra thăng bằng, đo thính lực, xét nghiệm máu và chụp MRI hoặc CT trong trường hợp nặng. Kết quả giúp xác định nguyên nhân và phân biệt với rối loạn tiền đình, viêm dây thần kinh tiền đình hoặc các bệnh lý thần kinh khác.
• Điều trị bằng thuốc: Tuỳ nguyên nhân, bác sĩ có thể chỉ định thuốc kháng viêm - giảm chóng mặt như Betahistine, Meclizine, Dimenhydrinate hoặc Diazepam (trong trường hợp nặng) để giảm chóng mặt và buồn nôn. Thuốc kháng sinh chỉ dùng khi viêm mê đạo tai do vi khuẩn, trong khi thuốc kháng virus áp dụng với một số trường hợp nhiễm virus nặng hoặc có nguy cơ biến chứng. Thuốc giảm đau - hạ sốt giúp bệnh nhân dễ chịu hơn.
• Bài tập vật lý trị liệu tiền đình: Khi triệu chứng giảm, bác sĩ có thể hướng dẫn các bài tập giúp cải thiện thăng bằng, tái đào tạo hệ tiền đình và giảm chóng mặt khi thay đổi tư thế. Đây là bước quan trọng giúp phục hồi nhanh.
• Chăm sóc tại nhà: Nghỉ ngơi hoàn toàn 1 - 3 ngày đầu, tránh ánh sáng mạnh, không xoay đầu hoặc thay đổi tư thế đột ngột, uống đủ nước, ăn nhẹ dễ tiêu và tránh lái xe, leo cao hoặc vận hành máy móc.
• Khi nào cần nhập viện: Người bệnh cần đi khám ngay nếu chóng mặt không giảm, nôn nhiều, nghi ngờ viêm mê đạo tai do vi khuẩn, hoặc nghe kém nghiêm trọng. Điều trị sớm giúp ngăn ngừa tổn thương tai trong vĩnh viễn.

Viêm mê đạo tai là bệnh lý tai trong gây ra tình trạng chóng mặt dữ dội, ù tai và mất thăng bằng. Nếu không điều trị đúng, bệnh có thể kéo dài hoặc gây mất thính lực. Việc nhận biết sớm triệu chứng và thăm khám kịp thời giúp việc điều trị hiệu quả và phục hồi nhanh hơn. Hy vọng bài viết của Tiêm chủng Long Châu đã giúp bạn hiểu rõ hơn về viêm mê đạo tai, nguyên nhân, triệu chứng và cách chăm sóc an toàn.