Thận bị ứ nước có nên uống nhiều nước không? Lượng nước phù hợp

Uống nhiều nước thường được xem là thói quen tốt cho sức khỏe, đặc biệt với các bệnh lý liên quan đến thận và đường tiết niệu. Tuy nhiên, không phải trong mọi trường hợp, việc tăng lượng nước uống đều mang lại lợi ích. Với những người đang gặp tình trạng ứ nước tại thận, nước tiểu không được dẫn lưu bình thường mà bị ứ đọng lại trong thận. Khi đó, cách uống nước cần được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên mức độ bệnh và khả năng hoạt động thực tế của thận. 

Thận bị ứ nước có nên uống nhiều nước không?

Câu trả lời ngắn gọn và dễ hiểu là không phải lúc nào cũng nên uống nhiều nước. Việc uống nước ở người bị thận ứ nước cần được điều chỉnh phù hợp với tình trạng cụ thể, thay vì áp dụng theo một công thức chung cho tất cả mọi người.

Về cơ chế, thận có nhiệm vụ lọc máu và tạo ra nước tiểu, sau đó nước tiểu sẽ được dẫn xuống bàng quang để đào thải ra ngoài. Khi có tình trạng tắc nghẽn trên đường tiết niệu, nước tiểu không thoát được mà bị ứ lại trong thận, gây giãn đài bể thận và tăng áp lực nội thận. Nếu trong bối cảnh này, người bệnh tiếp tục uống quá nhiều nước, lượng nước tiểu tạo ra sẽ tăng lên nhưng không được thoát ra ngoài, khiến áp lực trong thận càng lớn và tổn thương thận tiến triển nhanh hơn.

Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc người bệnh phải hạn chế nước một cách cực đoan. Uống quá ít nước có thể khiến nước tiểu cô đặc, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng tiết niệu và hình thành sỏi. Do đó, nguyên tắc quan trọng nhất là uống nước theo mức độ bệnh và theo tư vấn y tế, thay vì chỉ dựa vào cảm tính hay các lời khuyên truyền miệng.

Vì sao uống quá nhiều nước có thể làm thận ứ nước nặng hơn?

Ở người bình thường, nước tiểu được tạo ra liên tục và dẫn lưu thông suốt từ thận xuống bàng quang. Khi đường tiết niệu bị tắc nghẽn do sỏi, hẹp niệu quản hoặc chèn ép từ bên ngoài, dòng chảy này bị gián đoạn. Nước tiểu ứ đọng trong thận sẽ tạo áp lực lên các cấu trúc bên trong, làm giãn đài bể thận và chèn ép nhu mô thận.

Khi người bệnh uống quá nhiều nước trong khi tắc nghẽn chưa được giải quyết, thận phải tiếp tục tạo ra thêm nước tiểu. Lượng nước tiểu tăng lên nhưng không thoát được sẽ làm áp lực nội thận tăng cao hơn nữa. Nếu tình trạng này kéo dài, nhu mô thận bị tổn thương dần và chức năng lọc máu suy giảm.

Uống đủ nước là cung cấp lượng nước vừa phải để cơ thể duy trì các hoạt động sinh lý bình thường mà không gây quá tải cho thận. Ngược lại, uống quá nhiều nước trong bối cảnh thận đang bị cản trở dẫn lưu sẽ khiến thận phải làm việc vượt quá khả năng chịu đựng. Chính sự khác biệt này cho thấy, với bệnh lý ứ nước tại thận, khái niệm “uống nhiều” không đồng nghĩa với “uống đúng”.

Lượng nước phù hợp phụ thuộc vào những yếu tố nào?

Không có một con số cố định về lượng nước uống áp dụng cho tất cả người bị ứ nước tại thận. Lượng nước phù hợp cần được điều chỉnh dựa trên nhiều yếu tố khác nhau.

Trước hết là mức độ ứ nước tại thận. Ở những trường hợp ứ nước nhẹ, khi chức năng thận còn tương đối ổn định, việc duy trì lượng nước phù hợp có thể giúp hạn chế nhiễm trùng tiết niệu. Ngược lại, ở các mức độ nặng hơn, việc uống nước cần được kiểm soát chặt chẽ để tránh làm tăng áp lực trong thận.

Tiếp theo là nguyên nhân gây ứ nước. Nếu ứ nước do sỏi tiết niệu hoặc hẹp đường tiểu, việc xử lý nguyên nhân đóng vai trò then chốt. Trước khi tình trạng tắc nghẽn được giải quyết, lượng nước uống thường cần được cân nhắc cẩn trọng hơn.

Chức năng thận hiện tại cũng là yếu tố quan trọng. Khi khả năng lọc của thận suy giảm, uống quá nhiều nước có thể dẫn đến ứ dịch trong cơ thể, gây phù và ảnh hưởng đến tim mạch, huyết áp.

Ngoài ra, tình trạng toàn thân như bệnh tim mạch, tăng huyết áp hoặc các rối loạn chuyển hóa đi kèm cũng ảnh hưởng đến khuyến nghị về lượng nước uống.

Mỗi người có cấu trúc thận, mức độ tổn thương và khả năng thích nghi khác nhau. Vì vậy, việc đưa ra một con số nước uống chung cho tất cả người bị ứ nước tại thận là không phù hợp và có thể gây rủi ro trong một số trường hợp.

Người bị ứ nước thận nên uống nước thế nào cho an toàn?

Thay vì tập trung vào việc uống nhiều hay ít, người bệnh nên chú ý đến cách uống nước hợp lý để giảm áp lực cho thận.

Trước hết, người bệnh nên chia nhỏ lượng nước uống trong ngày, tránh uống dồn nhiều nước trong thời gian ngắn. Việc uống đều đặn giúp thận hoạt động ổn định hơn và hạn chế tình trạng quá tải đột ngột.

Ưu tiên nước lọc và hạn chế các loại đồ uống chứa nhiều muối, đường hoặc chất kích thích, vì những yếu tố này có thể ảnh hưởng đến cân bằng nước và điện giải trong cơ thể.

Người bệnh cũng cần lắng nghe các tín hiệu từ cơ thể. Khi xuất hiện các biểu hiện như đau lưng tăng, tiểu ít hơn bình thường hoặc cảm giác nặng vùng hông lưng, cần trao đổi lại với bác sĩ để điều chỉnh lượng nước uống phù hợp.

Khi nào cần đi khám để được tư vấn lượng nước phù hợp?

Việc tự điều chỉnh lượng nước uống mà không có đánh giá y tế có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro. Người bệnh nên chủ động đi khám khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường liên quan đến thận và đường tiết niệu.

Các dấu hiệu cần lưu ý bao gồm đau vùng hông lưng kéo dài, rối loạn tiểu tiện như tiểu ít, tiểu buốt hoặc tiểu đục, kèm theo mệt mỏi, chán ăn hoặc phù. Đây có thể là biểu hiện cho thấy tình trạng ứ nước đang tiến triển hoặc chức năng thận bị ảnh hưởng.

Thông qua các phương tiện chẩn đoán hình ảnh và xét nghiệm đánh giá chức năng thận, bác sĩ sẽ xác định mức độ bệnh và đưa ra hướng dẫn cụ thể về lượng nước uống cũng như kế hoạch theo dõi phù hợp. Việc thăm khám định kỳ giúp người bệnh kiểm soát tốt hơn tình trạng sức khỏe và hạn chế nguy cơ biến chứng.

Tóm lại, thận bị ứ nước có nên uống nhiều nước không? Câu trả lời phụ thuộc vào mức độ ứ nước, nguyên nhân gây bệnh và chức năng thận của từng người. Uống nước không đúng cách có thể làm tăng áp lực lên thận và khiến bệnh tiến triển nặng hơn. Vì vậy, người bệnh không nên tự ý tăng hoặc giảm lượng nước uống, mà cần được thăm khám và tư vấn cụ thể để đảm bảo an toàn và bảo vệ chức năng thận lâu dài.