Ngày ASEAN phòng chống sốt xuất huyết: Việt Nam đẩy mạnh nhiều hoạt động phòng dịch

Không chỉ mang ý nghĩa truyền thông, hoạt động này còn phản ánh nỗ lực hợp tác y tế xuyên biên giới trong kiểm soát dịch bệnh. Việc duy trì sự kiện hằng năm giúp các quốc gia ASEAN chủ động hơn trong giám sát, phòng ngừa và ứng phó với nguy cơ bùng phát. Trong bối cảnh số ca mắc có xu hướng gia tăng, vai trò của cộng đồng và hệ thống y tế càng trở nên thiết yếu.

Ngày ASEAN phòng chống sốt xuất huyết 15/6 là gì?

ASEAN Dengue Day (Ngày ASEAN phòng chống sốt xuất huyết) được các Bộ trưởng Y tế ASEAN thông qua tại Hội nghị Bộ trưởng Y tế ASEAN lần thứ 10 năm 2010, như một sáng kiến vận động khu vực nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng, huy động nguồn lực và tăng cường hợp tác giữa các quốc gia ASEAN trong phòng chống bệnh sốt xuất huyết.

Lễ phát động ASEAN Dengue Day đầu tiên được tổ chức ngày 15/06/2011 tại Jakarta, Indonesia. Kể từ đó, ngày 15/06 hằng năm được các nước ASEAN hưởng ứng thông qua các hoạt động truyền thông, giáo dục sức khỏe, vệ sinh môi trường và phòng chống tác nhân truyền bệnh.

Cả 10 quốc gia thành viên ASEAN gồm Brunei Darussalam, Campuchia, Indonesia, Lào, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam đều tham gia các hoạt động hưởng ứng nhằm tăng cường hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm và thúc đẩy các biện pháp phòng chống sốt xuất huyết trong khu vực.

Tại sao sốt xuất huyết là mối lo chung của ASEAN?

Sốt xuất huyết hiện lưu hành tại hơn 100 quốc gia, trong đó châu Á chiếm khoảng 70% gánh nặng toàn cầu. Điều này cho thấy khu vực Đông Nam Á chịu ảnh hưởng rất lớn từ căn bệnh này. Các yếu tố như khí hậu nhiệt đới và mật độ dân số cao góp phần làm gia tăng nguy cơ lây lan.

Theo các báo cáo gửi về WHO, số ca mắc toàn cầu đã tăng mạnh từ 505.430 ca vào năm 2000 lên 5,2 triệu ca vào năm 2019. Sự gia tăng này liên quan đến biến đổi khí hậu, đô thị hóa nhanh và điều kiện vệ sinh chưa đồng đều. Đây là những yếu tố thuận lợi cho muỗi truyền bệnh phát triển.

Tại Việt Nam, theo số liệu từ Bộ Y tế, năm 2025 ghi nhận 190.040 ca mắc và 36 ca tử vong, tăng 28,4% so với năm 2024. Đến tháng 05/2026, số ca tích lũy đã vượt 42.000, cao hơn 1,8 lần cùng kỳ. Những con số này cho thấy nguy cơ bùng phát vẫn ở mức đáng lo ngại.

Hoạt động hưởng ứng ngày phòng chống sốt xuất huyết 2026 tại Việt Nam

Hưởng ứng Ngày ASEAN phòng chống sốt xuất huyết 2026, các địa phương trên cả nước đồng loạt triển khai chiến dịch vệ sinh môi trường, diệt lăng quăng, tăng cường truyền thông và giám sát dịch bệnh nhằm chủ động kiểm soát nguy cơ bùng phát dịch trong mùa mưa.

Tại Hà Nội, lễ phát động được tổ chức sớm nhằm huy động sự tham gia của chính quyền, đoàn thể và người dân trong công tác phòng chống sốt xuất huyết. Thành phố đẩy mạnh các hoạt động vệ sinh môi trường, loại bỏ các dụng cụ chứa nước đọng nơi muỗi sinh sản và tăng cường truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng, đặc biệt tại các khu vực nguy cơ cao. Song song đó, ngành y tế triển khai giám sát dịch bệnh, sẵn sàng ứng phó với nguy cơ gia tăng ca mắc trong thời gian tới.

Tại Thành phố Hồ Chí Minh, chiến dịch hưởng ứng cũng được triển khai với trọng tâm là truyền thông đa nền tảng kết hợp giám sát dịch tễ ngay từ cơ sở. Các hoạt động tập trung hướng dẫn người dân nhận biết triệu chứng sốt xuất huyết, chủ động phòng bệnh và phối hợp trong các đợt xử lý ổ dịch, diệt muỗi. Đồng thời, thành phố tăng cường kiểm tra, xử lý các điểm nguy cơ và đặt mục tiêu kiểm soát chặt chỉ số lăng quăng trong cao điểm mùa dịch.

Biện pháp phòng sốt xuất huyết tại hộ gia đình

Để phòng bệnh hiệu quả ngay từ môi trường sống, mỗi hộ gia đình cần duy trì các biện pháp kiểm soát muỗi một cách thường xuyên và đồng bộ, bởi đây là yếu tố then chốt giúp cắt đứt chuỗi lây truyền bệnh trong cộng đồng.

• Loại bỏ nơi sinh sản của muỗi bằng cách thường xuyên kiểm tra, đậy kín các dụng cụ chứa nước như bể, chum, xô và loại bỏ các vật dụng không cần thiết có thể đọng nước như chai lọ, lốp xe cũ hoặc máng nước bị tắc.
• Thay nước định kỳ cho các vật dụng như bình hoa, khay nước tủ lạnh, đồng thời thả cá vào bể cảnh hoặc hòn non bộ để tiêu diệt lăng quăng một cách tự nhiên và an toàn.
• Chủ động bảo vệ cá nhân bằng cách ngủ màn kể cả ban ngày, mặc quần áo dài tay, sử dụng kem hoặc thiết bị xua muỗi, đặc biệt trong thời điểm muỗi hoạt động mạnh vào sáng sớm và chiều tối.
• Giữ không gian sống thông thoáng, vệ sinh nhà cửa thường xuyên, phát quang bụi rậm xung quanh để hạn chế nơi trú ẩn của muỗi trưởng thành.

Việc thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng bệnh giúp giảm nguy cơ mắc sốt xuất huyết và bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Đồng thời, khi xuất hiện các triệu chứng như sốt cao đột ngột, đau đầu, đau nhức cơ thể hoặc xuất huyết dưới da, người dân cần chủ động đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Vai trò của tiêm chủng trong phòng ngừa sốt xuất huyết hiện nay

Tiêm chủng đang dần trở thành một phần quan trọng trong chiến lược phòng ngừa sốt xuất huyết, đặc biệt khi số ca mắc có xu hướng gia tăng và diễn biến dịch ngày càng khó dự đoán. Một số vắc xin phòng sốt xuất huyết đã được cấp phép tại một số quốc gia và có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh hoặc diễn tiến nặng ở các nhóm đối tượng phù hợp theo khuyến cáo chuyên môn. Đây được xem là giải pháp bổ trợ giúp giảm gánh nặng bệnh tật trong cộng đồng nếu được áp dụng đúng cách.

Tuy nhiên, việc tiêm vắc xin cần tuân theo khuyến cáo của cơ quan y tế và được chỉ định phù hợp với từng nhóm đối tượng cụ thể. Người dân nên chủ động tìm hiểu thông tin chính thống hoặc tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi tiêm để đảm bảo hiệu quả và an toàn. Đồng thời, cần kết hợp tiêm chủng với các biện pháp kiểm soát muỗi và vệ sinh môi trường để đạt hiệu quả phòng bệnh toàn diện.

Việc duy trì truyền thông, hành động cộng đồng và áp dụng giải pháp y tế đang góp phần nâng cao hiệu quả kiểm soát dịch bệnh. Sự phối hợp giữa cá nhân, gia đình và hệ thống y tế giúp xây dựng mạng lưới phòng bệnh chủ động, bền vững hơn. Trong bối cảnh đó, ngày ASEAN phòng chống sốt xuất huyết tiếp tục là lời nhắc nhở quan trọng để toàn xã hội cùng hành động.