icon_app_03735b6399_696a3c8baf_193690009b

Tải ứng dụng Nhà Thuốc Long Châu để xem sổ tiêm chủng điện tử

Mở trong ứng dụng Nhà Thuốc Long Châu

Một số biểu hiện thiếu kẽm ở người lớn cần lưu ý

Phượng Hằng19/11/2026
bac_si_dinh_viet_anh_cb0eeef4db
Bác sĩ

Đinh Việt Anh

Đã kiểm duyệt nội dung

Có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Tiêm chủng và Nhi khoa. Với hơn 4 năm kinh nghiệm khám và điều trị tại Bệnh viện Y Dược Buôn Ma Thuột, bác sĩ luôn nỗ lực mang đến những thông tin y tế hữu ích cho cộng đồng.

Xem thêm

Biểu hiện thiếu kẽm ở người lớn thường không rõ ràng trong giai đoạn đầu, dễ bị nhầm lẫn với các vấn đề sức khỏe khác. Rụng tóc, chán ăn, suy giảm vị giác, vết thương lâu lành hay suy giảm miễn dịch có thể là những dấu hiệu cảnh báo. Vậy làm thế nào để nhận biết tình trạng thiếu kẽm và bổ sung đúng cách? Cùng tìm hiểu trong bài viết sau.

Thiếu kẽm ở người trưởng thành có thể ảnh hưởng đến nhiều chức năng quan trọng của cơ thể, đặc biệt là hệ miễn dịch, khả năng phục hồi tổn thương và sức khỏe làn da. Tình trạng này thường diễn tiến âm thầm với những dấu hiệu dễ bị bỏ qua như rụng tóc, chán ăn, giảm vị giác hoặc vết thương lâu lành. Nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường giúp chủ động chăm sóc sức khỏe và phòng ngừa những ảnh hưởng kéo dài.

Thiếu kẽm ở người lớn là gì?

Biểu hiện thiếu kẽm ở người lớn thường không đặc hiệu nhưng phổ biến nhất là rụng tóc, móng tay giòn, dễ gãy, chán ăn, giảm vị giác và vết thương chậm lành. Khi các triệu chứng này kéo dài, người bệnh cần xem xét lại khẩu phần ăn, khả năng hấp thu của cơ thể hoặc các bệnh lý đi kèm để có hướng xử lý phù hợp.

Thiếu kẽm là tình trạng cơ thể không cung cấp đủ lượng kẽm cần thiết cho các hoạt động sinh học, dẫn đến sự suy giảm chức năng của nhiều hệ cơ quan. Kẽm là một khoáng chất vi lượng thiết yếu, đóng vai trò rất quan trọng trong nhiều quá trình sinh học của cơ thể như chuyển hóa năng lượng, phân chia và phát triển tế bào, kích hoạt các tế bào miễn dịch giúp cơ thể chống lại bệnh tật và tham gia vào khứu giác và vị giác.

Đối với người trưởng thành, kẽm phân bố rộng rãi trong xương, răng, tóc, da, gan, cơ, tế bào bạch cầu và tinh hoàn. Vai trò của kẽm đối với cơ thể người lớn rất đa dạng, từ việc duy trì sức khỏe làn da, hỗ trợ làm lành vết thương cho đến việc điều hòa hệ miễn dịch. Khi nồng độ kẽm sụt giảm, cơ thể dễ rơi vào trạng thái mệt mỏi, dễ cáu gắt và tăng nguy cơ nhiễm trùng do chức năng miễn dịch bị suy yếu.

Biểu hiện thiếu kẽm ở người lớn thường không đặc hiệu nhưng phổ biến nhất là rụng tóc, móng tay giòn, dễ gãy
Biểu hiện thiếu kẽm ở người lớn thường không đặc hiệu nhưng phổ biến nhất là rụng tóc, móng tay giòn, dễ gãy

Những biểu hiện thiếu kẽm ở người lớn

Các dấu hiệu thiếu hụt kẽm thường xuất hiện rải rác và dễ nhầm lẫn với nhiều bệnh lý khác, nhưng tập trung nhiều nhất ở hệ da liễu và tiêu hóa. Có 5 biểu hiện phổ biến mà người trưởng thành thường gặp phải:

  • Rụng tóc: Đây là một trong những dấu hiệu điển hình khi cơ thể thiếu kẽm. Tình trạng này có thể xảy ra dưới dạng rụng tóc lan tỏa hoặc rụng thành từng mảng.
  • Móng giòn: Thiếu hụt các vi chất dinh dưỡng thiết yếu, trong đó có kẽm, có thể dẫn đến các biểu hiện da liễu như móng tay giòn và dễ gãy.
  • Chán ăn: Thiếu kẽm gây ra tình trạng ăn mất ngon, khiến người bệnh cảm thấy không muốn ăn dù cơ thể cần năng lượng.
  • Giảm vị giác: Kẽm là khoáng chất quan trọng giúp tăng cường vị giác. Khi thiếu hụt, sự chuyển hóa của các tế bào vị giác bị ảnh hưởng, dẫn đến rối loạn vị giác và khiến bữa ăn không còn cảm giác ngon miệng.
  • Chậm lành vết thương: Thiếu kẽm làm giảm tổng hợp collagen, khiến các vết thương trên da khó liền miệng và thời gian phục hồi kéo dài hơn bình thường.
  • Thần kinh - tâm thần: Dễ cáu gắt, khó tập trung, suy giảm trí nhớ, lờ đờ tinh thần.
  • Sinh lý: Ảnh hưởng đến chức năng sinh sản và nội tiết ở cả nam và nữ.

Ngoài các biểu hiện trên, người lớn thiếu kẽm có thể gặp tình trạng sụt cân, thiếu máu hoặc kém minh mẫn. Ở nam giới, thiếu kẽm có thể làm giảm sản xuất tinh trùng, giảm lượng tinh trùng và ảnh hưởng đến tần suất tình dục. Về mặt sinh hóa, tình trạng này thường đi kèm với việc giảm nồng độ kẽm trong huyết thanh xuống dưới 70 mcg/dl (hoặc dưới 10.7 micromol/L).

Thiếu kẽm cũng gây ra tình trạng ăn mất ngon, khiến người bệnh cảm thấy không muốn ăn
Thiếu kẽm cũng gây ra tình trạng ăn mất ngon, khiến người bệnh cảm thấy không muốn ăn

Nguyên nhân gây thiếu kẽm ở người lớn

Nguyên nhân gây thiếu kẽm ở người lớn thường xuất phát từ sự mất cân bằng giữa lượng kẽm nạp vào và lượng kẽm cơ thể hấp thu hoặc thất thoát.

Khẩu phần ăn thiếu kẽm là nguyên nhân phổ biến, đặc biệt ở những nơi có chế độ ăn không cân đối. Việc tiêu thụ quá ít thịt và các protein động vật, hoặc ăn quá nhiều thực phẩm chứa phytates (như ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu) có thể ức chế khả năng hấp thu kẽm của cơ thể.

Tình trạng kém hấp thu kẽm xảy ra khi hệ tiêu hóa gặp tổn thương hoặc bị tác động bởi thuốc. Một số bệnh lý đường ruột như bệnh Crohn (IBD) hoặc bệnh Celiac khiến niêm mạc ruột bị viêm, làm giảm khả năng hấp thụ khoáng chất. Ngoài ra, việc sử dụng thuốc ức chế bơm proton (PPI) trong thời gian dài cũng được ghi nhận là làm tăng nguy cơ thiếu kẽm do ảnh hưởng đến quá trình hấp thu tại ruột.

Các bệnh lý đi kèm cũng đóng vai trò quan trọng trong việc gây thất thoát kẽm. Ví dụ, một số người bị xơ gan không có khả năng giữ kẽm trong cơ thể, dẫn đến thiếu hụt. Ở nam giới, việc xuất tinh thường xuyên cũng làm mất đi một lượng kẽm nhất định, nếu không được bù đắp kịp thời có thể dẫn đến thiếu hụt.

Khẩu phần ăn thiếu kẽm là nguyên nhân phổ biến, đặc biệt ở những chế độ ăn không cân đối
Khẩu phần ăn thiếu kẽm là nguyên nhân phổ biến, đặc biệt ở những chế độ ăn không cân đối

Cách phòng ngừa và bổ sung kẽm an toàn

Để cải thiện mức kẽm, người trưởng thành nên bắt đầu bằng việc rà soát khẩu phần ăn hằng ngày. Nên ưu tiên bổ sung các thực phẩm giàu kẽm từ nguồn gốc động vật như hàu, ngao, sò, trai, thịt nạc đỏ (bò, heo, cừu), trứng và sữa. Đối với thực phẩm nguồn gốc thực vật, các loại hạt và ngũ cốc cũng cung cấp kẽm nhưng cần lưu ý cách chế biến để giảm phytates nhằm tăng hiệu quả hấp thu.

Khi nghi ngờ thiếu kẽm, nhiều người tìm đến xét nghiệm máu, tuy nhiên cần lưu ý về hạn chế của xét nghiệm kẽm. Nồng độ kẽm trong huyết tương (PZC) có thể thay đổi tùy theo thời điểm trong ngày, ảnh hưởng của bữa ăn gần nhất, tình trạng viêm hoặc tác động của một số loại thuốc và hormone. Do đó, chỉ số PZC đôi khi không phản ánh chính xác hoàn toàn trạng thái kẽm toàn thân.

Việc tự ý bổ sung kẽm liều cao trong thời gian dài tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe. Đặc biệt, nồng độ kẽm quá cao trong cơ thể có thể gây ra tình trạng thiếu đồng nghiêm trọng. Sự tương tác đối kháng giữa hai khoáng chất này khiến cơ thể không hấp thu đủ đồng, dẫn đến các biến chứng về thần kinh hoặc huyết học. Ngoài ra, tiêu thụ quá mức kẽm còn có thể gây ra các triệu chứng nặng như hôn mê hoặc bất động cơ. Bổ sung kẽm liều cao trong thời gian dài còn gây rối loạn tiêu hóa như nôn mửa, đau bụng, tiêu chảy, suy giảm hệ miễn dịch, rối loạn lipid máu, giảm HDL, tăng LDL, tổn thương thận.

Việc tự ý bổ sung kẽm liều cao trong thời gian dài có thể gây rối loạn tiêu hóa
Việc tự ý bổ sung kẽm liều cao trong thời gian dài có thể gây rối loạn tiêu hóa

Vì những lý do trên, bạn không nên tự ý mua thực phẩm chức năng bổ sung kẽm khi chỉ tự chẩn đoán triệu chứng; cần tham vấn nhân viên y tế để xác định chính xác nguyên nhân thiếu hụt và liều lượng an toàn, phù hợp với thể trạng từng người.

Nhận biết sớm biểu hiện thiếu kẽm ở người lớn thông qua các dấu hiệu như rụng tóc, móng giòn hay chán ăn giúp bạn kịp thời điều chỉnh lối sống. Thay vì tự bổ sung, bạn nên rà soát lại chế độ dinh dưỡng và đến cơ sở y tế để thăm khám khi các triệu chứng kéo dài. Bác sĩ sẽ chỉ định xét nghiệm hoặc phác đồ bổ sung phù hợp để tránh nguy cơ ngộ độc kẽm hoặc thiếu hụt khoáng chất khác.

Miễn trừ trách nhiệm

Thông tin được cung cấp chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế ý kiến tham vấn y khoa. Trước khi đưa ra quyết định liên quan đến sức khỏe, bạn nên được bác sĩ thăm khám, chẩn đoán và điều trị theo hướng dẫn chuyên môn.
Liên hệ hotline 1800 6928 để được Bác sĩ Long Châu hỗ trợ nếu cần được tư vấn.

NỘI DUNG LIÊN QUAN