Con đi học mẫu giáo: Những bệnh dễ lây trong lớp nhưng có thể chủ động phòng ngừa

Con đi học mẫu giáo dễ mắc những bệnh lây nhiễm nào?

Khi bắt đầu đi mẫu giáo, trẻ tiếp xúc với nhiều bạn, đồ chơi và không gian sinh hoạt chung nên dễ tăng nguy cơ mắc một số bệnh truyền nhiễm. Hiểu đúng nguy cơ và cách phòng ngừa sẽ giúp ba mẹ yên tâm hơn, đồng thời phối hợp tốt với nhà trường để bảo vệ con.

con-di-hoc-mau-giao-nhung-benh-de-lay-trong-lop-nhung-co-the-chu-dong-phong-ngua-1.png

Các bệnh thường gặp ở trẻ mẫu giáo có thể chia thành các nhóm lớn theo đường lây. Cách phân nhóm này giúp ba mẹ dễ nhận biết hơn, thay vì chỉ nhớ tên từng bệnh riêng lẻ.

Nhóm bệnh hô hấp

Bệnh hô hấp dễ xuất hiện trong lớp vì trẻ thường ngồi gần nhau, trò chuyện, ho, hắt hơi hoặc chạm tay vào đồ chơi chung. Mầm bệnh có thể lây qua giọt bắn, dịch tiết mũi họng hoặc bàn tay chưa được vệ sinh…

Một số bệnh hô hấp ba mẹ nên chú ý gồm:

Cúm mùa: Trẻ có thể sốt, ho, đau họng, sổ mũi, mệt mỏi, đau nhức người. Tiêm vắc xin cúm hằng năm là cách giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và biến chứng liên quan.
RSV: Bệnh thường giống cảm lạnh với ho, sổ mũi, sốt nhẹ. Ở trẻ nhỏ hoặc trẻ có bệnh nền, RSV có thể diễn tiến nặng hơn, cần chú ý dấu hiệu thở nhanh, bú kém hoặc lừ đừ.
Ho gà: Ban đầu có thể giống cảm lạnh, sau đó trẻ ho kéo dài, ho thành cơn, có thể nôn sau ho. Trẻ chưa tiêm đủ mũi có thể có nguy cơ cao hơn.
Sởi: Bệnh rất dễ lây, thường gây sốt, ho, chảy mũi, viêm kết mạc và phát ban. Tiêm đủ liều vắc xin giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và biến chứng.

con-di-hoc-mau-giao-nhung-benh-de-lay-trong-lop-nhung-co-the-chu-dong-phong-ngua-5.png

Nhóm bệnh phát ban, nổi mụn nước

Bên cạnh triệu chứng sốt, nhóm bệnh này thường khiến ba mẹ lo lắng vì trẻ nổi ban, loét miệng hoặc xuất hiện mụn nước. Trong lớp mẫu giáo, trẻ dùng chung đồ chơi, bàn ghế, thảm chơi nên nguy cơ lây lan có thể tăng.

Các bệnh cần chú ý gồm:

Tay chân miệng: Thường gặp ở trẻ nhỏ, có thể gây sốt, đau họng, loét miệng, nổi bóng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân hoặc vùng mông.
Thủy đậu: Trẻ có thể sốt, mệt, nổi mụn nước ngứa trên da. Bệnh có thể lây qua đường hô hấp hoặc tiếp xúc với dịch từ mụn nước.
Sởi: Không nên xem sởi chỉ là bệnh phát ban thông thường. Sởi có thể gây biến chứng, nhất là ở trẻ nhỏ, trẻ suy dinh dưỡng hoặc trẻ chưa được tiêm chủng đầy đủ.

con-di-hoc-mau-giao-nhung-benh-de-lay-trong-lop-nhung-co-the-chu-dong-phong-ngua-6.png

Nhóm bệnh tiêu hóa

Trẻ mẫu giáo thường chưa thành thạo thói quen rửa tay, dễ đưa tay lên miệng hoặc chạm vào đồ chơi chung. Vì vậy, các bệnh tiêu hóa có thể lây qua tay bẩn, bề mặt nhiễm mầm bệnh, thức ăn hoặc nước uống không đảm bảo.

con-di-hoc-mau-giao-nhung-benh-de-lay-trong-lop-nhung-co-the-chu-dong-phong-ngua-7.png

Các bệnh cần chú ý gồm:

Tiêu chảy cấp: Trẻ có thể đi ngoài nhiều lần, phân lỏng, đau bụng, sốt hoặc mệt mỏi. Ba mẹ cần theo dõi dấu hiệu mất nước như môi khô, tiểu ít, khát nhiều.
Nôn ói do virus: Trẻ có thể nôn nhiều, ăn uống kém, kèm tiêu chảy hoặc sốt nhẹ. Bệnh dễ lây trong môi trường tập thể nếu vệ sinh tay và bề mặt chưa tốt.
Rotavirus: Có thể gây tiêu chảy nặng ở trẻ nhỏ. Vắc xin rotavirus thường được dùng từ giai đoạn sơ sinh, nên ba mẹ cần tham khảo nhân viên y tế về lịch phù hợp.
Norovirus: Thường gây nôn ói, tiêu chảy và đau bụng, có thể lây nhanh qua tay bẩn, bề mặt nhiễm mầm bệnh hoặc thức ăn không đảm bảo.

Nhóm bệnh lây qua tiếp xúc

Một số bệnh lây qua tiếp xúc thường không quá nghiêm trọng ở đa số trường hợp, nhưng có thể lan nhanh nếu trẻ dùng chung khăn, gối, đồ chơi hoặc thường xuyên dụi mắt, gãi da.

Các bệnh cần chú ý gồm:

Đau mắt đỏ: Có thể lây qua tay, khăn mặt hoặc vật dụng cá nhân. Trẻ nên được nhắc không dụi mắt khi tay chưa sạch.
Chốc lở: Có thể lây khi tiếp xúc với vùng da tổn thương hoặc dùng chung đồ vật cá nhân. Ba mẹ nên chú ý nếu da trẻ có vết loét, mụn nước hoặc đóng vảy bất thường.
Ghẻ: Có thể lây qua tiếp xúc da gần hoặc dùng chung chăn, gối, quần áo. Trẻ thường ngứa nhiều, nhất là về đêm.
Nấm da: Có thể lây qua tiếp xúc trực tiếp hoặc dùng chung khăn, quần áo, đồ dùng cá nhân. Ba mẹ nên cho trẻ dùng khăn riêng, bình nước riêng và giữ da sạch, khô thoáng.

con-di-hoc-mau-giao-nhung-benh-de-lay-trong-lop-nhung-co-the-chu-dong-phong-ngua-8.png

Vì sao trẻ đi mẫu giáo dễ bị lây bệnh hơn khi ở nhà?

Trẻ mới đi mẫu giáo hay bị ốm không hẳn là do cơ địa yếu. Nguyên nhân thường đến từ việc trẻ thay đổi môi trường sinh hoạt, tiếp xúc với nhiều bạn hơn và chưa duy trì tốt thói quen vệ sinh cá nhân, từ đó làm tăng nguy cơ lây nhiễm các mầm bệnh.

Ở lớp, trẻ cùng học, chơi, ăn và ngủ trong nhiều giờ. Một bạn đang ủ bệnh hoặc chỉ mới ho, sổ mũi nhẹ cũng có thể vô tình làm tăng nguy cơ lây cho các bạn khác.

Bên cạnh đó, hệ miễn dịch của trẻ vẫn đang hoàn thiện nên cần thời gian thích nghi khi gặp nhiều tác nhân mới. Trẻ nhỏ cũng dễ quên thói quen rửa tay, hay đưa tay lên mắt, mũi, miệng hoặc dùng chung đồ chơi. Nếu lớp học ít thông khí, đồ chơi và các bề mặt chạm nhiều không được vệ sinh định kỳ, mầm bệnh có thể lưu lại lâu hơn.

Những bệnh nào có thể chủ động phòng ngừa bằng vắc xin?

Trước khi con đi học, ba mẹ nên kiểm tra lại sổ tiêm chủng để biết trẻ đã được tiêm đủ các mũi cần thiết hay chưa.

con-di-hoc-mau-giao-nhung-benh-de-lay-trong-lop-nhung-co-the-chu-dong-phong-ngua-10.png

Cúm mùa

Cúm có thể xuất hiện hằng năm và lây nhanh trong môi trường đông trẻ. Vắc xin cúm được khuyến nghị tiêm nhắc mỗi mùa cho trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên, tùy tình trạng sức khỏe và chỉ định phù hợp. .

Sởi, quai bị, rubella

Sởi là bệnh có khả năng lây lan mạnh. Tiêm vắc xin sởi, quai bị, rubella đầy đủ giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và góp phần hạn chế lây lan trong cộng đồng. Với trẻ chuẩn bị đi mẫu giáo, ba mẹ nên rà soát lại lịch tiêm để tránh bỏ sót mũi quan trọng.

Thủy đậu

Thủy đậu thường gây mụn nước ngứa, sốt và mệt mỏi. Bệnh có thể lây nhanh nếu trẻ tiếp xúc gần với bạn mắc bệnh. Vắc xin thủy đậu không giúp loại bỏ mọi nguy cơ trong mọi trường hợp, nhưng có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và giảm mức độ nặng nếu trẻ vẫn nhiễm.

Ho gà, bạch hầu, uốn ván

Các mũi phối hợp phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván thường được tiêm từ sớm và cần hoàn thành theo lịch. Ho gà đặc biệt đáng chú ý vì trẻ có thể ho kéo dài, ho thành cơn, ảnh hưởng đến ăn ngủ và sinh hoạt.

Rotavirus

Vắc xin rotavirus được dùng từ giai đoạn trẻ nhỏ, trước tuổi mẫu giáo. Đây là lý do ba mẹ nên quan tâm lịch tiêm chủng ngay từ những tháng đầu đời, không đợi đến khi trẻ chuẩn bị đi học mới bắt đầu kiểm tra.

Phụ huynh có thể làm gì để giảm nguy cơ con lây bệnh trong lớp?

Ba mẹ có thể giảm nguy cơ lây bệnh cho trẻ bằng các cách sau:

Kiểm tra lịch tiêm chủng: Rà soát sổ tiêm, hỏi nhân viên y tế nếu trẻ còn thiếu mũi vắc xin cần thiết.
Tập cho trẻ rửa tay: Nhắc trẻ rửa tay trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi chơi và khi vừa từ trường về nhà.
Chuẩn bị đồ dùng riêng: Cho trẻ dùng bình nước, khăn mặt, quần áo thay và túi đựng đồ bẩn riêng.
Dạy trẻ thói quen vệ sinh: Che miệng khi ho, không dụi mắt, không đưa tay vào miệng và không uống chung bình nước với bạn.
Chăm sóc sức khỏe nền: Cho trẻ ngủ đủ, ăn đa dạng, uống đủ nước, vận động phù hợp và tránh khói thuốc lá.
Báo với giáo viên khi trẻ mắc bệnh dễ lây: Giúp lớp tăng cường vệ sinh và theo dõi sức khỏe các bé khác.

con-di-hoc-mau-giao-nhung-benh-de-lay-trong-lop-nhung-co-the-chu-dong-phong-ngua-9.png

Trẻ đi mẫu giáo khó tránh hoàn toàn việc tiếp xúc với mầm bệnh, nhưng ba mẹ có thể chủ động giảm nguy cơ bằng những việc rất cụ thể: Kiểm tra lịch tiêm chủng, tập cho trẻ rửa tay, chuẩn bị đồ dùng cá nhân, theo dõi dấu hiệu bệnh và cho trẻ nghỉ học đúng lúc. Với các bệnh đã có vắc xin phòng ngừa, ba mẹ có thể đặt lịch tiêm tại Trung tâm Tiêm chủng Long Châu để được tư vấn lịch tiêm phù hợp cho trẻ.