Cổ tử cung hở ngoài có phải sắp sinh không? Các dấu hiệu chuyển dạ

Cổ tử cung hở ngoài chưa đủ để kết luận mẹ bầu sắp sinh. Ý nghĩa của dấu hiệu này phụ thuộc vào tuổi thai, tiền sử sinh nở, mức độ xóa mở cổ tử cung và việc có xuất hiện cơn co tử cung đều đặn, vỡ ối hoặc các dấu hiệu chuyển dạ khác hay không.

Cổ tử cung hở ngoài có phải sắp sinh không?

Để giải đáp thắc mắc cổ tử cung hở ngoài có phải sắp sinh không, các bác sĩ sản khoa chỉ rõ việc này phụ thuộc vào việc sản phụ mang thai con so hay con rạ. Đối với thai con rạ, lỗ ngoài cổ tử cung hơi hé mở trong vài tuần cuối thai kỳ là hiện tượng sinh lý bình thường. Tuy nhiên, đối với sản phụ mang thai con so hoặc đi kèm các cơn gò chuyển dạ dồn dập, đây chính là dấu hiệu em bé sắp chào đời.

Theo thống kê y học sản khoa, ở những sản phụ từng sinh nở (mang thai con rạ), lỗ ngoài cổ tử cung có thể hơi hở từ 1 - 2cm trong khoảng 2 - 4 tuần cuối trước khi chuyển dạ thực sự xảy ra. Quá trình chuyển dạ chuẩn bị sinh chỉ chính thức bắt đầu khi cổ tử cung mở rộng liên tục từ 1cm đến mức tối đa 10cm, kết hợp với các cơn co thắt tử cung đều đặn tăng dần. Do đó, hiện tượng hở ngoài đơn thuần ở cuối thai kỳ không đồng nghĩa với việc sản phụ sẽ sinh con ngay lập tức.

Sự khác biệt giữa cổ tử cung hở ngoài ở sản phụ con so và con rạ

Việc phân biệt rõ tính chất cơ học cổ tử cung giúp mẹ bầu giảm bớt căng thẳng. Nhiều người thường nhầm lẫn trạng thái cổ tử cung hở ngoài có phải sắp sinh đối với mọi trường hợp thai kỳ. Bản chất cổ tử cung ở hai nhóm đối tượng này hoàn toàn khác nhau:

Đối với sản phụ mang thai con so (sinh con lần đầu)

Cổ tử cung của người sinh con so thường rất săn chắc, đóng kín tuyệt đối để bảo vệ thai nhi trong suốt thai kỳ. Nếu bác sĩ thăm khám và kết luận cổ tử cung có dấu hiệu hé mở lỗ ngoài, đây có thể là tín hiệu sớm cảnh báo quá trình chuyển dạ sắp bắt đầu hoặc có nguy cơ dọa sinh non cần được can thiệp y tế giữ thai.

Đối với sản phụ mang thai con rạ (sinh con thứ hai trở đi)

Ở sản phụ sinh con rạ, cơ tử cung và các mô liên kết ở cổ tử cung đã bị giãn ra phần nào từ những lần vượt cạn trước đó. Vì thế, lỗ ngoài cổ tử cung thường hơi hé mở (khoảng lọt ngón tay) ngay từ tuần thứ 32 trở đi. Nếu siêu âm cho thấy lỗ trong cổ tử cung vẫn đóng kín, chiều dài cổ tử cung bình thường và sản phụ không đau bụng thì đây hoàn toàn không phải dấu hiệu sắp sinh.

Cách nhận diện các dấu hiệu chuyển dạ

Khi lỗ ngoài cổ tử cung hé mở, mẹ bầu cần quan sát các biểu hiện khác để tự đánh giá cổ tử cung hở ngoài có phải sắp sinh hay chỉ là thay đổi sinh lý bình thường. Một cuộc chuyển dạ thực sự thường được kích hoạt bởi các dấu hiệu lâm sàng rõ rệt dưới đây:

Cơn gò tử cung xuất hiện đều đặn và tăng dần tần suất

Khác với các cơn gò sinh lý xuất hiện thưa thớt, cơn gò chuyển dạ thật sự sẽ có nhịp điệu đều đặn (mỗi 5 - 10 phút xuất hiện một cơn gò cứng bụng), kéo dài từ 30 - 60 giây và đau tăng dần theo thời gian, không giảm khi nghỉ ngơi.

Hiện tượng rò rỉ nước ối hoặc vỡ ối hoàn toàn

Nước ối chảy ra từ âm đạo đột ngột hoặc rỉ rả liên tục là dấu hiệu màng ối đã rách. Đây là một tình trạng khẩn cấp báo hiệu em bé cần được sinh ra trong vòng 12 đến 24 giờ tới để tránh nguy cơ nhiễm trùng bào thai.

Bong nút nhầy cổ tử cung (ra dịch nhầy hồng âm đạo)

Nút nhầy bảo vệ cổ tử cung sẽ bong ra khi cổ tử cung bắt đầu xóa mỏng và mở rộng. Sản phụ sẽ thấy âm đạo xuất hiện dịch nhầy đặc có màu hồng, nâu nhạt hoặc lẫn một ít máu báo đỏ tươi.

Nguy cơ hở eo tử cung và dọa sinh non 

Nếu tình trạng này xuất hiện trước tuần thứ 37 của thai kỳ và không đi kèm các dấu hiệu chuyển dạ tự nhiên, sản phụ cần hết sức cảnh giác. Khi đó, câu hỏi cổ tử cung hở ngoài có phải sắp sinh sẽ chuyển thành nguy cơ cảnh báo tai biến thai kỳ nguy hiểm:

• Nguy cơ hở eo tử cung: Khi eo tử cung bị suy yếu tự nhiên, cổ tử cung sẽ mỏng đi và tự động mở ra dưới áp lực của thai nhi mà không gây đau đớn. Đây là nguyên nhân hàng đầu gây sảy thai liên tiếp ở tam cá nguyệt thứ hai hoặc dẫn đến tình trạng sinh non. Nếu được chẩn đoán mắc chứng hở eo tử cung, bác sĩ sẽ chỉ định thực hiện khâu vòng cổ tử cung ở tuổi thai thích hợp hoặc sử dụng vòng nâng âm đạo để bảo vệ thai nhi phát triển đủ tháng.
• Dọa sinh non hoặc sinh non: Cổ tử cung hé mở sớm trước tuần 37 tạo điều kiện cho vi khuẩn ngược dòng từ âm đạo vào buồng ối gây viêm màng ối, dẫn đến rách ối sớm và bắt buộc chuyển dạ trước kỳ hạn, đe dọa trực tiếp sức khỏe của bé.

Sản phụ cần làm gì khi cổ tử cung hở ngoài?

Hiện tượng cổ tử cung hở ngoài có phải sắp sinh phụ thuộc lớn vào tuổi thai cũng như tiền sử sinh nở của sản phụ. Để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé, các chuyên gia sản khoa khuyến nghị sản phụ cần chủ động thực hiện những việc sau:

• Siêu âm đo chiều dài kênh cổ tử cung định kỳ: Đặc biệt ở những thai phụ có tiền sử sinh non hoặc sảy thai muộn, việc siêu âm đo chiều dài cổ tử cung từ tuần thứ 16 đến 24 là cực kỳ quan trọng để phát hiện sớm nguy cơ suy cổ tử cung.
• Hạn chế đi lại và nghỉ ngơi hợp lý: Nếu được chẩn đoán cổ tử cung hé mở sớm, sản phụ cần hạn chế vận động mạnh, kiêng quan hệ tình dục, tránh làm việc nặng nhọc và tuân thủ tuyệt đối phác đồ dùng thuốc dưỡng thai của bác sĩ.
• Đến bệnh viện phụ sản ngay khi có dấu hiệu bất thường: Sản phụ tuyệt đối không được tự ý sử dụng các phương pháp dân gian hay trì hoãn tại nhà khi gặp các triệu chứng như đau bụng dưới âm ỉ kéo dài, ra máu âm đạo hoặc rò rỉ nước âm đạo.

Hành trình mang thai và vượt cạn đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng cả về kiến thức lẫn tinh thần. Việc chủ động lắng nghe cơ thể, thực hiện khám thai định kỳ theo đúng chỉ định của bác sĩ chuyên khoa là chìa khóa vàng giúp mẹ bầu sớm phát hiện các bất thường cổ tử cung và có một thai kỳ an toàn, khỏe mạnh.