Ashtanga yoga là gì? Lợi ích và các bài tập trong bộ môn này

Trong số các trường phái yoga hiện nay, Ashtanga Yoga nổi bật với tính kỷ luật cao và yêu cầu sự kiên trì trong luyện tập. Phương pháp này không chỉ rèn luyện thể chất mà còn giúp kết nối thân - tâm - hơi thở, mang lại lợi ích bền vững cho sức khỏe. Vậy Ashtanga Yoga thực chất là gì, xuất phát từ đâu và mang lại những giá trị nào cho người thực hành? Hãy cùng Tiêm chủng Long Châu tìm hiểu chi tiết hơn qua bài viết này nhé!

Ashtanga Yoga là gì? Nguồn gốc và ý nghĩa

Ashtanga Yoga là một trường phái yoga cổ điển bắt nguồn từ triết lý “Yoga tám nhánh”, trong đó “Ashta” nghĩa là tám và “Anga” nghĩa là nhánh hoặc chi phần. Phương pháp này thuộc hệ thống Hatha Yoga, đồng thời mang đặc trưng Vinyasa với sự kết hợp chặt chẽ giữa hơi thở, chuyển động và điểm nhìn, tạo nên dòng chảy luyện tập liên tục và có kỷ luật.

Khác với nhiều trường phái yoga linh hoạt về trình tự, Ashtanga Yoga yêu cầu người tập thực hành các tư thế theo chuỗi cố định, không thay đổi. Cách tiếp cận này giúp duy trì tính nhất quán, tăng cường sự tập trung và thúc đẩy dòng năng lượng vận hành xuyên suốt cơ thể.

Ashtanga Yoga được cho là xuất phát từ bản cổ thư Yoga Korunta, sau đó được truyền dạy qua dòng thừa của Sri T. Krishnamacharya và hệ thống hóa bởi Pattabhi Jois. Nhờ những đóng góp này, Ashtanga Yoga đã được phổ biến rộng rãi ra thế giới từ thập niên 1970 và đến nay vẫn được bảo tồn tại Mysore, Ấn Độ.

Ashtanga Yoga không chỉ là phương pháp rèn luyện thể chất mà còn là con đường phát triển toàn diện thân - tâm - trí. Thông qua tám nhánh yoga, người tập được định hướng sống có kỷ luật, tỉnh thức và tự chủ, đồng thời xây dựng nền tảng thể lực vững chắc để hướng đến sự cân bằng nội tâm và chiều sâu tinh thần.

Lợi ích của việc tập Ashtanga Yoga

Để tập Ashtanga Yoga an toàn và hiệu quả, người tập cần duy trì hơi thở Ujjayi, tập trung vào điểm nhìn, thực hành đúng trình tự tư thế và bắt đầu từ mức cơ bản. Đồng thời, cần lắng nghe cơ thể, tránh tập quá sức, ưu tiên có huấn luyện viên hướng dẫn khi mới bắt đầu và duy trì luyện tập đều đặn. Ashtanga mang lại lợi ích đã được khoa học chứng minh như:

• Tăng cường sức mạnh và độ bền: Chuỗi bài tập liên tục giúp xây dựng hệ thống cơ bắp săn chắc và cải thiện sức bền tim mạch.
• Thanh lọc cơ thể: Nhiệt lượng sinh ra trong quá trình tập giúp đổ mồ hôi sâu, đào thải độc tố và cải thiện lưu thông máu.
• Cải thiện vóc dáng: Đốt cháy calo mạnh mẽ, giúp giảm mỡ và cơ thể thon gọn hơn.
• Giảm căng thẳng: Việc kiểm soát hơi thở giúp làm dịu hệ thần kinh, giảm các triệu chứng trầm cảm, stress và cải thiện sức khỏe tinh thần đáng kể.
• Giảm đau mãn tính: Các nghiên cứu cho thấy tập Yoga đều đặn có tác dụng giảm đau lưng mãn tính tương đương với vật lý trị liệu.
• Hình thành lối sống lành mạnh: Người tập Ashtanga thường có xu hướng kiểm soát chế độ ăn uống tốt hơn và nạp vào các thực phẩm tự nhiên, bổ dưỡng.

Một số bài tập Ashtanga Yoga

Ashtanga Yoga được xây dựng dựa trên các chuỗi bài tập cố định, trong đó mỗi tư thế đều gắn liền với hơi thở và chuyển động liên tục (Vinyasa). Các bài tập được sắp xếp theo trình tự từ cơ bản đến nâng cao, giúp cơ thể thích nghi dần, đồng thời rèn luyện sức mạnh, sự dẻo dai và khả năng tập trung của người tập.

Ujjayi Pranayama

Là kỹ thuật thở nền tảng và được sử dụng xuyên suốt trong toàn bộ quá trình luyện tập Ashtanga. Ujjayi Pranayama không chỉ hỗ trợ thể lực mà còn đóng vai trò kết nối giữa thân và tâm.

Hơi thở được thực hiện bằng mũi, kết hợp siết nhẹ phần sau cổ họng để tạo ra âm thanh đều và sâu, giống như tiếng sóng biển. Kỹ thuật này giúp làm nóng cơ thể từ bên trong, ổn định nhịp thở khi vận động cường độ cao, đồng thời tăng khả năng tập trung và kiểm soát năng lượng.

Chuỗi Ashtanga Vinyasa

Là phần cốt lõi tạo nên tính liên tục và nhịp điệu của bài tập. Chuỗi này bao gồm các tư thế như Chaturanga Dandasana, Chó ngửa mặt và Chó úp mặt, được thực hiện liên tiếp và đồng bộ với hơi thở.

Chuỗi Vinyasa giúp tạo nhiệt cho cơ thể, tăng sức bền tim mạch, thanh lọc cơ thể thông qua mồ hôi và liên kết các tư thế Asana thành một dòng chảy mượt mà, đúng tinh thần của Ashtanga Yoga.

Tư thế con bướm

Là tư thế ngồi phổ biến trong Ashtanga. Khi thực hiện đúng, tư thế này có tác dụng mở hông và kéo giãn đùi trong, giúp cải thiện độ linh hoạt của khớp háng, giảm căng cơ thắt lưng và hỗ trợ thư giãn cơ thể. Thường được sử dụng trong các chuỗi bài cơ bản hoặc giai đoạn giãn cơ, giúp chuẩn bị cho các tư thế mở hông sâu hơn trong Ashtanga.

Gập người chân rộng

Thường xuất hiện trong chuỗi tư thế đứng của Ashtanga Yoga. Khi thực hiện đúng kỹ thuật, tư thế này giúp kéo dài cột sống, giãn cơ đùi, hông và lưng dưới, tăng độ linh hoạt cột sống và cải thiện lưu thông máu. Đây là tư thế quan trọng giúp làm nóng cơ thể, tăng sức bền và ổn định trước khi chuyển sang các động tác nâng cao.

Tư thế cái ghế

Là tư thế đứng có cường độ cao, tác động mạnh đến nhóm cơ đùi, mông và cơ lõi. Khi hạ thấp hông như tư thế ngồi ghế, cơ thể phải duy trì sức mạnh và sự ổn định để giữ đúng tư thế. Thường được sử dụng để tăng sức bền, cải thiện khả năng chịu lực của phần thân dưới và tạo nền tảng cho các chuỗi động tác mạnh hơn.

Tư thế chiến binh

Là tư thế đứng giúp tăng sức mạnh cho chân, tay và cơ lõi, đồng thời còn giúp mở rộng lồng ngực, cải thiện thăng bằng và nâng cao khả năng tập trung. Trong Ashtanga, tư thế này không chỉ rèn luyện thể lực mà còn mang ý nghĩa tinh thần, giúp người tập xây dựng sự vững vàng, kiên định và kiểm soát tốt chuyển động của cơ thể.

Ashtanga Yoga là gì? Đây không chỉ đơn thuần là một bộ môn thể dục, mà là một lối sống kỷ luật giúp bạn khám phá giới hạn của bản thân. Dù bạn tìm đến nó để cải thiện vóc dáng hay để tìm kiếm sự bình an, Ashtanga luôn mang lại những giá trị vượt mong đợi nếu bạn kiên trì. Hy vọng bài viết này đã cung cấp cho bạn cái nhìn toàn diện và chính xác nhất về "8 nhánh Yoga" huyền thoại này.