Cắt thắng lưỡi là thủ thuật giúp giải phóng dải mô dưới lưỡi khi dính thắng lưỡi gây ảnh hưởng đến bú, ăn uống hoặc phát âm. Sau thủ thuật, cha mẹ cần theo dõi khả năng bú, mức độ đau, chảy máu và thân nhiệt của trẻ.
Cắt thắng lưỡi là gì và khi nào trẻ cần thực hiện?
Thắng lưỡi là dải mô nối mặt dưới lưỡi với sàn miệng. Khi dải mô này quá ngắn, dày hoặc căng, trẻ có thể bị hạn chế vận động lưỡi. Tình trạng này thường được gọi là dính thắng lưỡi.
Không phải trẻ nào bị dính thắng lưỡi cũng cần cắt. Nếu trẻ bú tốt, tăng cân đều, không gặp khó khăn khi ăn uống hoặc phát âm, bác sĩ có thể chỉ theo dõi. Thủ thuật thường được cân nhắc khi dính thắng lưỡi gây vấn đề rõ ràng như trẻ ngậm bắt vú kém, bú lâu nhưng không hiệu quả, mẹ đau núm vú khi cho bú hoặc trẻ lớn gặp khó khăn khi phát âm.
Cắt thắng lưỡi có thể được thực hiện bằng kéo chuyên dụng hoặc laser tùy cơ sở y tế và tình trạng của trẻ. Ở trẻ nhỏ, thủ thuật thường diễn ra nhanh. Tuy nhiên, đây vẫn là can thiệp y tế nên cần được đánh giá và thực hiện bởi nhân viên y tế có chuyên môn. Cleveland Clinic mô tả frenotomy là thủ thuật giúp điều trị dính thắng lưỡi ở trẻ, có thể hỗ trợ trẻ ngậm bắt vú tốt hơn khi bú mẹ.
:format(webp)/tre_cat_thang_luoi_co_bi_sot_khong_1_99cd8766b7.png)
Trước khi quyết định cắt thắng lưỡi, cha mẹ nên cho trẻ được khám kỹ. Một số vấn đề bú kém có thể liên quan đến tư thế bú, dòng sữa, tắc mũi, trào ngược hoặc nguyên nhân khác chứ không chỉ do thắng lưỡi.
Trẻ cắt thắng lưỡi có bị sốt không?
Trẻ cắt thắng lưỡi có bị sốt không? Đa số trẻ không sốt sau thủ thuật. Một số trẻ có thể hơi khó chịu, quấy khóc, bú ít hơn hoặc sốt nhẹ trong thời gian ngắn do phản ứng của cơ thể sau can thiệp.
Sốt nhẹ thoáng qua, đặc biệt trong 24 giờ đầu, có thể xảy ra ở một số trẻ. Tuy nhiên, cha mẹ không nên mặc định mọi cơn sốt sau cắt thắng lưỡi đều bình thường. Sốt cũng có thể do nhiễm siêu vi, nhiễm trùng hô hấp, mọc răng ở trẻ lớn hoặc nhiễm trùng tại vết cắt.
Nếu trẻ chỉ hơi ấm, vẫn bú được, tỉnh táo, không chảy máu và vết cắt không sưng đỏ nhiều, cha mẹ có thể tiếp tục theo dõi. Nên đo nhiệt độ bằng nhiệt kế thay vì chỉ sờ trán, vì cảm giác tay có thể không chính xác.
Cha mẹ cần đưa trẻ đi khám nếu trẻ sốt trên 38,5°C, sốt kéo dài hơn 24 - 48 giờ, sốt tăng dần hoặc kèm dấu hiệu bất thường. Với trẻ sơ sinh dưới 3 tháng tuổi, bất kỳ biểu hiện sốt nào cũng nên được đánh giá y tế sớm.
:format(webp)/tre_cat_thang_luoi_co_bi_sot_khong_2_879d125e84.png)
Không nên tự ý cho trẻ dùng thuốc hạ sốt, kháng sinh hoặc bôi thuốc vào vết cắt khi chưa có hướng dẫn. Việc dùng thuốc sai liều, sai loại có thể gây nguy hiểm, đặc biệt ở trẻ nhỏ.
Dấu hiệu bất thường sau cắt thắng lưỡi cha mẹ cần lưu ý
Sau cắt thắng lưỡi, trẻ có thể khó chịu nhẹ, chảy một ít máu ngay sau thủ thuật hoặc bú chưa ổn định trong thời gian đầu. Những biểu hiện này thường cải thiện nhanh nếu không có biến chứng.
Một số hướng dẫn chăm sóc ghi nhận sau thủ thuật có thể xuất hiện vết thương nhỏ màu hồng dưới lưỡi, sau đó có vùng trắng hoặc vàng nhạt trong vài ngày. Đây có thể là một phần của quá trình lành thương, không nhất thiết là mủ. Tuy nhiên, nếu kèm sốt cao, hôi miệng, sưng đỏ nhiều hoặc trẻ bỏ bú, cần đi khám.
Cha mẹ nên lưu ý các dấu hiệu bất thường sau:
- Sốt cao hoặc sốt kéo dài.
- Chảy máu nhiều, chảy máu không cầm hoặc tái diễn.
- Trẻ bỏ bú, bú rất kém hoặc nôn nhiều.
- Quấy khóc liên tục, khó dỗ.
- Vết cắt sưng đỏ nhiều, có mùi hôi hoặc nghi ngờ mủ.
- Lưỡi sưng to, trẻ khó thở, tím tái.
- Trẻ li bì, khó đánh thức.
- Phát ban, sưng môi, sưng mặt hoặc khó thở sau khi dùng thuốc.
Những dấu hiệu trên có thể liên quan đến nhiễm trùng, chảy máu, đau nhiều, phản ứng thuốc hoặc vấn đề khác cần xử trí. Cha mẹ không nên chờ trẻ “tự khỏi” nếu triệu chứng nặng lên.
:format(webp)/tre_cat_thang_luoi_co_bi_sot_khong_4_0348259bce.png)
Ở trẻ đang bú mẹ, cha mẹ cũng cần theo dõi số lần bú, số tã ướt và mức độ tỉnh táo. Nếu trẻ bú kém kéo dài, tiểu ít, môi khô hoặc ngủ li bì, cần đưa trẻ đi khám vì có nguy cơ mất nước hoặc ăn bú không đủ.
Chăm sóc trẻ sau cắt thắng lưỡi như thế nào?
Sau cắt thắng lưỡi, trẻ thường được khuyến khích bú hoặc ăn theo hướng dẫn của bác sĩ. Việc bú đều có thể giúp trẻ sử dụng lưỡi, làm dịu vùng miệng và hỗ trợ quá trình lành thương. Một số hướng dẫn sau thủ thuật cũng khuyến nghị cho trẻ bú thường xuyên trong những ngày đầu.
Cha mẹ nên giữ vệ sinh khoang miệng phù hợp với độ tuổi của trẻ. Với trẻ bú mẹ, có thể tiếp tục cho bú theo nhu cầu nếu bác sĩ không dặn khác. Với trẻ bú bình, cần đảm bảo bình sữa và núm vú được vệ sinh sạch.
Một số lưu ý chăm sóc gồm:
- Cho trẻ bú hoặc ăn theo hướng dẫn sau thủ thuật.
- Theo dõi nhiệt độ, mức độ đau và khả năng bú.
- Dùng thuốc đúng đơn nếu được kê.
- Không tự ý bôi thuốc, mật ong, nước lá hoặc mẹo dân gian lên vết cắt.
- Không dùng tay chạm trực tiếp vào vết thương nếu chưa được hướng dẫn.
- Tái khám đúng hẹn.
- Đưa trẻ đi khám sớm nếu sốt cao, chảy máu, bỏ bú hoặc khó thở.
Với trẻ lớn hơn, nên ưu tiên thức ăn mềm, nguội vừa, dễ nuốt trong thời gian đầu nếu trẻ đau khi ăn. Tránh món quá nóng, cay, cứng hoặc dễ gây kích ứng vùng miệng.
:format(webp)/tre_cat_thang_luoi_co_bi_sot_khong_3_000385cccc.png)
Một số trẻ cần bài tập vận động lưỡi sau thủ thuật để giảm nguy cơ dính lại hoặc hỗ trợ chức năng lưỡi. Tuy nhiên, bài tập cần thực hiện theo hướng dẫn cụ thể của bác sĩ hoặc kỹ thuật viên, không nên tự làm mạnh tay vì có thể gây đau, chảy máu hoặc khiến trẻ sợ bú.
Trẻ cắt thắng lưỡi có bị sốt không? Đa số trẻ không sốt hoặc chỉ sốt nhẹ thoáng qua sau thủ thuật. Tuy nhiên, sốt cao, sốt kéo dài, chảy máu nhiều, bỏ bú, sưng đỏ vết cắt, li bì hoặc khó thở là những dấu hiệu cần đưa trẻ đi khám sớm.
Cha mẹ nên chăm sóc trẻ theo hướng dẫn, cho bú hoặc ăn phù hợp, theo dõi thân nhiệt và không tự ý dùng thuốc khi chưa được tư vấn y tế.
Nếu trẻ sốt cao, quấy khóc kéo dài, bú kém hoặc chảy máu sau cắt thắng lưỡi, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám để được kiểm tra và xử trí kịp thời.
:format(webp)/cham_soc_sau_tiem_cho_tre_lam_gi_khi_tre_bi_sot_sau_tiem_23ca8dfb6c.png)
:format(webp)/dung_bo_qua_nhung_con_sot_bat_thuong_vao_mua_he_0_825b1367a7.png)
:format(webp)/tre_bi_sot_co_duoc_uong_mat_ong_khong_luu_y_an_toan_theo_tung_do_tuoi_1_9291833167.png)
:format(webp)/tre_sot_an_trung_ga_duoc_khong_1_3f6614842f.png)
:format(webp)/be_bi_sot_nhung_van_choi_binh_thuong_co_sao_khong_cha_me_can_lam_gi_1_672eb9d057.png)