Siêu âm có được bảo hiểm không? Cần chuẩn bị gì?

Siêu âm là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh phổ biến, có thể được bác sĩ chỉ định để đánh giá nhiều cơ quan như gan, mật, thận, tuyến giáp, tim hoặc theo dõi thai kỳ. Khi đi khám, không ít người băn khoăn liệu chi phí này có được BHYT thanh toán hay phải tự chi trả. Hiểu đúng phạm vi quyền lợi và thủ tục khám chữa bệnh sẽ giúp người bệnh chủ động hơn về chi phí.

Siêu âm có được bảo hiểm không?

Có. Siêu âm có thể được bảo hiểm y tế chi trả, nhưng tùy thuộc vào mục đích siêu âm và trường hợp khám, chữa bệnh.

Theo quy định tại Điều 21 Luật Bảo hiểm y tế số 25/2008/QH12, được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 14 Điều 1 Luật số 46/2014/QH13 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm y tế, người tham gia bảo hiểm y tế được quỹ bảo hiểm y tế chi trả các chi phí khám bệnh, chữa bệnh, phục hồi chức năng, khám thai định kỳ, sinh con và một số chi phí khác theo quy định.

Tuy nhiên, chi phí siêu âm sẽ không được bảo hiểm y tế chi trả nếu thuộc các trường hợp không được hưởng bảo hiểm y tế theo Điều 23 Luật Bảo hiểm y tế số 25/2008/QH12, được sửa đổi, bổ sung, chẳng hạn như:

• Điều dưỡng, an dưỡng tại cơ sở điều dưỡng, an dưỡng;
• Khám sức khỏe;
• Xét nghiệm, chẩn đoán thai không nhằm mục đích điều trị;
• Sử dụng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản, dịch vụ kế hoạch hóa gia đình, nạo hút thai, phá thai, trừ trường hợp phải đình chỉ thai nghén do nguyên nhân bệnh lý của thai nhi hoặc của sản phụ.

Nếu chưa rõ một loại siêu âm có được thanh toán hay không, người bệnh nên hỏi trực tiếp cơ sở y tế trước khi thực hiện để biết phần BHYT thanh toán và phần cần tự chi trả.

Đi siêu âm cần làm gì để được hưởng bảo hiểm y tế?

Để được xem xét hưởng quyền lợi BHYT, người bệnh cần thực hiện thủ tục khám chữa bệnh theo quy định. Hiện nay, việc xác thực thông tin BHYT đã thuận tiện hơn nhờ căn cước và các ứng dụng điện tử. Người bệnh có thể lưu ý các bước sau:

• Chuẩn bị thông tin BHYT: Khi đi khám, cần cung cấp thông tin thẻ BHYT và giấy tờ chứng minh nhân thân theo hình thức được chấp nhận. Tùy trường hợp, có thể sử dụng căn cước/căn cước công dân, VNeID mức độ 2 đã tích hợp thông tin BHYT hoặc thẻ BHYT theo quy định.
• Thực hiện thủ tục khám chữa bệnh: Đăng ký khám BHYT tại cơ sở y tế và cung cấp các giấy tờ liên quan nếu thuộc trường hợp cần chuyển cơ sở khám chữa bệnh hoặc có yêu cầu hồ sơ khác. Cơ sở y tế sẽ tiếp nhận, kiểm tra quyền lợi và thực hiện khám theo quy trình.
• Nhận chỉ định siêu âm: Sau khi thăm khám, bác sĩ sẽ cân nhắc có cần siêu âm để hỗ trợ chẩn đoán, theo dõi hoặc điều trị hay không. Không nên tự yêu cầu thực hiện nhiều kỹ thuật không cần thiết chỉ với mục đích sử dụng quyền lợi BHYT.
• Kiểm tra chi phí: Trước hoặc sau khi thực hiện, người bệnh có thể hỏi bộ phận tiếp đón về phần chi phí thuộc phạm vi BHYT, tỷ lệ được hưởng và khoản cần đồng chi trả hoặc tự thanh toán.

Mức hưởng thực tế không giống nhau ở tất cả người tham gia. Ngoài nhóm đối tượng và mức quyền lợi ghi nhận trên hệ thống, quy định về nơi khám chữa bệnh cũng có thể ảnh hưởng đến số tiền được quỹ thanh toán. Một số quy định mới về mức hưởng khi khám ngoại trú tại các cơ sở cấp cơ bản và cấp chuyên sâu đã được triển khai.

Đi siêu âm cần chuẩn bị gì?

Việc chuẩn bị phụ thuộc vào vùng cơ thể cần siêu âm. Không phải loại siêu âm nào cũng yêu cầu nhịn ăn hoặc uống nhiều nước, vì vậy người bệnh nên làm theo hướng dẫn của cơ sở y tế.

Với siêu âm bụng, một số trường hợp có thể được yêu cầu nhịn ăn trong khoảng thời gian nhất định để hình ảnh một số cơ quan dễ quan sát hơn. Với siêu âm vùng chậu hoặc tiết niệu, người bệnh đôi khi cần uống nước và nhịn tiểu để bàng quang căng, tùy mục đích khảo sát.

Khi đi siêu âm, nên mặc trang phục thoải mái, dễ để lộ vùng cần khảo sát. Người bệnh cũng nên mang theo kết quả xét nghiệm, hình ảnh siêu âm hoặc hồ sơ khám trước đó nếu có để bác sĩ thuận tiện đối chiếu.

Đối với người đang mang thai, có bệnh nền hoặc đang sử dụng thuốc, nên cung cấp đầy đủ thông tin cho nhân viên y tế. Nếu chưa biết mình có cần nhịn ăn, nhịn tiểu hay chuẩn bị đặc biệt hay không, hãy hỏi cơ sở thực hiện thay vì tự áp dụng hướng dẫn của một loại siêu âm khác.

Quy trình siêu âm diễn ra như thế nào?

Siêu âm chẩn đoán thông thường sử dụng sóng âm tần số cao để tạo hình ảnh cấu trúc bên trong cơ thể và không sử dụng bức xạ ion hóa như X-quang. Đây là kỹ thuật được sử dụng rộng rãi trong nhiều chuyên khoa. Quy trình cụ thể thay đổi tùy loại siêu âm, nhưng siêu âm qua da thường diễn ra theo các bước cơ bản sau:

Chuẩn bị vùng siêu âm

Người bệnh được hướng dẫn nằm hoặc thay đổi tư thế phù hợp. Nhân viên y tế để lộ vùng cần khảo sát và có thể yêu cầu người bệnh thực hiện một số động tác đơn giản trong quá trình kiểm tra.

Thoa gel và khảo sát bằng đầu dò

Một lớp gel được thoa lên da để giúp đầu dò tiếp xúc tốt với cơ thể. Bác sĩ hoặc nhân viên chuyên môn di chuyển đầu dò trên vùng cần khảo sát để thu nhận hình ảnh. Thông thường, siêu âm không gây đau đáng kể. Tuy nhiên, người bệnh có thể cảm thấy hơi khó chịu nếu đầu dò cần ấn lên vùng đang đau hoặc nhạy cảm.

Kết thúc và nhận kết quả

Sau khi khảo sát đủ hình ảnh cần thiết, gel được lau sạch. Kết quả sẽ được bác sĩ đọc và đánh giá trong bối cảnh triệu chứng, khám lâm sàng và các xét nghiệm khác nếu có.

Thời gian thực hiện thay đổi tùy vùng khảo sát và mức độ phức tạp. Người bệnh không nên tự kết luận bệnh chỉ dựa vào một vài thông số trên phiếu siêu âm, kết quả cần được bác sĩ giải thích và kết hợp với tình trạng thực tế.

Tóm lại, với thắc mắc “Siêu âm có được bảo hiểm không?”, câu trả lời là siêu âm có thể được BHYT thanh toán khi thuộc phạm vi quyền lợi và đáp ứng các điều kiện theo quy định. Người bệnh nên thực hiện đúng thủ tục khám chữa bệnh, siêu âm theo chỉ định chuyên môn và kiểm tra quyền lợi tại cơ sở y tế để biết chính xác mức chi phí được thanh toán.