Quầng vú nổi hạt: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách theo dõi

Cơ thể phụ nữ có nhiều thay đổi theo tuổi tác, nội tiết và lối sống, trong đó vùng ngực đặc biệt nhạy cảm. Một trong những hiện tượng thường gặp là quầng vú nổi hạt, đôi khi đi kèm cảm giác căng nhẹ, hơi đau hoặc hoàn toàn không gây khó chịu. Nhiều người dễ nhầm lẫn rằng các hạt nhỏ này là dấu hiệu bệnh lý nhưng thực tế đa phần là cấu trúc sinh lý tự nhiên của cơ thể. Tuy vậy vẫn có những trường hợp đây là biểu hiện của sự thay đổi bất thường cần được theo dõi. 

Quầng vú nổi hạt là gì?

Trước khi tìm hiểu nguyên nhân bạn cần hiểu bản chất của hiện tượng quầng vú nổi hạt. Các nốt nhỏ li ti quanh quầng vú thường là tuyến Montgomery - tuyến bã nhờn có tác dụng bảo vệ vùng núm vú. Chúng có thể phồng lên hoặc lộ rõ hơn trong từng giai đoạn sinh học như mang thai, cho con bú hay rối loạn hormone. 

Đây là hiện tượng phổ biến và không gây hại nhưng đôi khi có thể dễ nhầm với các tổn thương da liễu hoặc dấu hiệu bệnh vú. Vì vậy, việc hiểu đúng cấu trúc này giúp hạn chế lo lắng không cần thiết.

Nguyên nhân khiến quầng vú nổi hạt

Hiện tượng này có thể xuất phát từ yếu tố sinh lý hoặc bệnh lý. Dưới đây là các nguyên nhân thường gặp nhất:

Thay đổi nội tiết tố nữ

Trong từng giai đoạn của chu kỳ kinh nguyệt, nội tiết estrogen và progesterone biến động mạnh. Đây là nguyên nhân phổ biến khiến xung quanh núm vú nổi hạt rõ hơn bình thường. Sự thay đổi hormone kích thích tuyến Montgomery hoạt động mạnh, làm tăng tiết bã nhờn để bảo vệ da quầng vú. Ngoài ra khi bước vào giai đoạn tiền mãn kinh nhiều phụ nữ cũng thấy các hạt này xuất hiện rõ do sự dao động mạnh của nội tiết.

Mang thai và cho con bú

Ở giai đoạn mang thai tuyến Montgomery sẽ phát triển mạnh để hỗ trợ quá trình tiết dầu tự nhiên giúp bảo vệ núm vú và giảm ma sát khi cho con bú. Chính vì vậy hiện tượng quầng vú nổi hạt rất dễ thấy trong thai kỳ. Sau sinh, các hạt này tiếp tục duy trì để giữ ẩm và hạn chế vi khuẩn. Đây hoàn toàn là dấu hiệu sinh lý bình thường.

Tắc tuyến bã hoặc kích ứng da vùng ngực

Trong một số trường hợp, tuyến bã của quầng vú bị tắc hoặc vùng da bị kích ứng bởi ma sát quần áo hoặc sản phẩm chăm sóc da không phù hợp. Khi đó các nốt nhỏ có thể sưng nhẹ gây cảm giác hơi đau hoặc ngứa. Tuy không nguy hiểm, nhưng nếu xuất hiện mủ hoặc đau nhiều bạn nên chú ý theo dõi.

Nhiễm trùng tuyến Montgomery

Dù hiếm gặp nhưng tuyến Montgomery có thể bị viêm khi vi khuẩn xâm nhập. Khi đó vùng quầng vú có thể đỏ nóng đau và xuất hiện các hạt to hơn bình thường. Nếu để kéo dài có thể gây nhiễm trùng lan rộng. Đây là lý do bạn cần phân biệt tình trạng sinh lý với các dấu hiệu viêm nhiễm.

Một số bệnh lý tuyến vú

Một số bệnh lý có thể khiến quầng vú nổi hạt như:

• Viêm tuyến vú: Gây sưng đỏ và có thể khiến các hạt quanh quầng vú lộ rõ hơn.
• U nang tuyến bã: Một dạng u lành tính tạo thành khối nhỏ dưới da.
• Nhiễm nấm hoặc viêm da cơ địa: Gây nổi hạt kèm đỏ ngứa.

Tuy các bệnh lý này không phổ biến, nhưng bạn cần theo dõi nếu quầng vú nổi hạt kèm đau kéo dài hoặc tiết dịch lạ.

Dấu hiệu phân biệt quầng vú nổi hạt sinh lý và bất thường

Theo các chuyên gia, hầu hết các trường hợp quầng thâm vú nổi hạt là sinh lý. Tuy nhiên vẫn có những dấu hiệu cảnh báo:

Dấu hiệu sinh lý thường gặp

Khi là sinh lý các đặc điểm sau hay xuất hiện:

• Hạt nhỏ li ti, màu tương đồng da;
• Không đau hoặc chỉ hơi căng nhẹ;
• Xuất hiện theo chu kỳ hoặc tăng rõ khi mang thai;
• Không làm đổi màu hoặc biến dạng quầng vú.

Dấu hiệu cần theo dõi thêm (có thể là bất thường)

Bạn cần lưu ý khi xuất hiện các biểu hiện sau:

• Hạt to bất thường hoặc lan rộng nhanh;
• Đau nhiều kéo dài không giảm;
• Xuất hiện mủ, dịch vàng hoặc máu;
• Quầng vú sưng đỏ nóng hoặc có vệt đỏ lan rộng;
• Núm vú tụt vào trong hoặc biến dạng đột ngột.

Nếu các dấu hiệu này xuất hiện cùng tình trạng xung quanh núm vú nổi hạt, bạn nên đi khám chuyên khoa để kiểm tra.

Khi nào cần đi khám?

Vùng da quanh quầng vú rất nhạy cảm nên mọi thay đổi kéo dài đều cần được quan sát. Trước khi đến cơ sở y tế, bạn cần xem xét những yếu tố sau để đánh giá mức độ cần thiết:

• Các hạt nổi kéo dài trên 2 tuần không thay đổi;
• Kèm theo đau âm ỉ, đỏ, nóng hoặc sốt;
• Có dịch lạ từ núm vú;
• Có tiền sử bệnh tuyến vú hoặc từng phẫu thuật ngực.

Dù phần lớn trường hợp quầng vú nổi hạt lành tính nhưng đi khám khi có nghi ngờ là cần thiết để loại bỏ nguy cơ viêm nhiễm hoặc bệnh lý khác.

Chăm sóc và theo dõi khi quầng vú nổi hạt

Việc tự nặn hoặc chà xát mạnh vào các hạt quanh quầng vú có thể khiến da tổn thương. Một số gợi ý dưới đây giúp giảm kích ứng và hỗ trợ tuyến Montgomery hoạt động ổn định:

• Giữ vệ sinh và dưỡng ẩm nhẹ nhàng: Bạn nên vệ sinh vùng ngực bằng nước ấm và chọn sản phẩm dịu nhẹ không chứa hương liệu để hạn chế kích ứng. Khi xung quanh núm vú nổi hạt rõ hơn bình thường việc giữ da mềm mại giúp tránh tắc tuyến bã.
• Lựa chọn trang phục thoải mái: Áo ngực quá chật hoặc chất liệu bí hơi dễ gây kích ứng khiến các hạt nổi rõ hơn. Bạn nên chọn áo mềm và thấm hút tốt.
• Theo dõi sự thay đổi theo chu kỳ hoặc giai đoạn sinh học: Ghi nhận thời điểm các hạt xuất hiện rõ hơn sẽ giúp bạn phân biệt hạt sinh lý với bất thường. Nếu hạt chỉ thay đổi theo chu kỳ thì không cần lo lắng.
• Không tự ý dùng thuốc hoặc kem bôi trị viêm: Việc dùng sản phẩm không phù hợp có thể làm nặng thêm tình trạng. Nếu nghi ngờ nhiễm trùng bạn nên đi khám thay vì tự điều trị.

Hiện tượng quầng vú nổi hạt phần lớn là bình thường do hoạt động của tuyến Montgomery. Tuy nhiên khi đi kèm đau đỏ, tiết dịch hoặc thay đổi bất thường thì cần theo dõi và đi khám. Việc hiểu đúng về cấu trúc và chức năng của các hạt quanh quầng vú giúp phụ nữ yên tâm hơn trong quá trình chăm sóc cơ thể. Quan sát thường xuyên và lắng nghe những thay đổi của cơ thể là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe tuyến vú.