Dưa hấu nóng hay mát? Ăn thế nào để tốt cho sức khỏe?

Dưa hấu là loại quả quen thuộc, vị ngọt, mọng nước và dễ ăn. Tuy nhiên, nhiều người lo rằng ăn dưa hấu có thể gây nóng trong, nổi mụn hoặc nhiệt miệng. Vậy nên hiểu thế nào cho đúng?

Dưa hấu nóng hay mát?

Theo quan niệm Đông y, dưa hấu thường được xếp vào nhóm thực phẩm có tính mát. Loại quả này được dùng để hỗ trợ thanh nhiệt, giảm khát và làm dịu cảm giác oi bức trong những ngày nóng.

Dưới góc nhìn dinh dưỡng hiện đại, dưa hấu cũng phù hợp với nhận định này. Dưa hấu chứa khoảng 91 đến 92% là nước, cung cấp ít năng lượng và có một số vi chất như vitamin C, kali, lycopene.

Vì vậy, câu trả lời cho thắc mắc dưa hấu nóng hay mát là: Dưa hấu nhìn chung có tính mát, giúp bổ sung nước và tạo cảm giác giải nhiệt. Tuy nhiên, “mát” không có nghĩa là có thể ăn càng nhiều càng tốt.

Vì sao dưa hấu giúp cơ thể cảm thấy mát hơn?

Cảm giác mát khi ăn dưa hấu đến từ hàm lượng nước cao và vị ngọt dịu. Khi cơ thể được bổ sung nước, cảm giác khát, khô miệng và mệt mỏi do nóng có thể giảm bớt.

Một số thành phần dinh dưỡng đáng chú ý trong dưa hấu gồm:

• Nước: Hỗ trợ bù nước, duy trì cân bằng dịch và giảm cảm giác khát.
• Vitamin C: Góp phần chống oxy hóa và hỗ trợ chức năng miễn dịch.
• Lycopene: Là chất chống oxy hóa tạo nên màu đỏ đặc trưng của dưa hấu.
• Kali: Hỗ trợ cân bằng điện giải và tham gia vào hoạt động của cơ, thần kinh.
• Citrulline: Là axit amin có liên quan đến quá trình tạo nitric oxide, góp phần hỗ trợ lưu thông máu.

Mayo Clinic Health System ghi nhận dưa hấu là nguồn lycopene nổi bật trong nhóm rau quả tươi. Cleveland Clinic cũng cho biết dưa hấu có citrulline, một axit amin liên quan đến sự thư giãn mạch máu và tuần hoàn.

Dù vậy, dưa hấu không thay thế nước lọc hoặc bữa ăn cân đối. Người vận động nhiều, ra mồ hôi nhiều hoặc làm việc ngoài trời vẫn cần uống đủ nước và bổ sung điện giải khi cần.

Ăn nhiều dưa hấu có gây nóng trong, nổi mụn không?

Dưa hấu không phải là nguyên nhân trực tiếp gây “nóng trong” ở hầu hết người khỏe mạnh. Cảm giác nóng, nổi mụn hoặc nhiệt miệng sau khi ăn dưa hấu thường liên quan đến tổng chế độ ăn, giấc ngủ, nội tiết, vệ sinh da hoặc bệnh lý sẵn có.

Tuy nhiên, ăn quá nhiều dưa hấu trong một lần có thể gây khó chịu. Do dưa hấu chứa nhiều nước và đường tự nhiên, một số người có thể bị đầy bụng, đi ngoài lỏng hoặc khó tiêu, nhất là khi ăn lạnh.

Một số tình huống cần lưu ý gồm:

• Ăn dưa hấu sát bữa chính có thể gây no nhanh và ảnh hưởng lượng thức ăn cần thiết.
• Ăn quá nhiều vào buổi tối có thể khiến bạn đi tiểu đêm nhiều hơn.
• Người có hội chứng ruột kích thích hoặc kém dung nạp fructose có thể dễ đầy hơi, đau bụng.
• Người đang kiểm soát đường huyết cần chú ý khẩu phần, không nên ăn tùy ý.

Dưa hấu có vị ngọt nhưng tải lượng đường huyết của khẩu phần vừa phải thường không quá cao. Dù vậy, người mắc đái tháo đường nên theo dõi đường huyết cá nhân và hỏi bác sĩ hoặc nhân viên y tế về khẩu phần phù hợp.

Những ai nên hạn chế ăn nhiều dưa hấu?

Dưa hấu là trái cây lành mạnh với đa số người khỏe mạnh. Tuy nhiên, một số nhóm nên ăn thận trọng để tránh ảnh hưởng tiêu hóa hoặc kiểm soát bệnh nền.

Những người cần lưu ý gồm:

• Người mắc đái tháo đường nên ăn theo khẩu phần và tránh dùng dưa hấu ép lấy nước quá nhiều.
• Người suy giảm chức năng thận cần hỏi bác sĩ về lượng trái cây giàu kali phù hợp.
• Người có hội chứng ruột kích thích nên theo dõi phản ứng sau khi ăn.
• Trẻ nhỏ nên ăn miếng vừa, bỏ hạt, tránh nguy cơ hóc.
• Người đang đau bụng, tiêu chảy nên tạm hạn chế dưa hấu lạnh.

Với người trưởng thành khỏe mạnh, có thể ăn dưa hấu như một phần trong khẩu phần trái cây hằng ngày. Không nên chỉ ăn dưa hấu để giảm cân hoặc giải độc, vì cách này dễ làm thiếu protein, chất béo tốt và nhiều vi chất khác.

Cách ăn dưa hấu đúng để tận dụng lợi ích

Để dưa hấu phát huy lợi ích mà không gây khó chịu, điều quan trọng là ăn vừa đủ và đúng thời điểm. Bạn có thể áp dụng các gợi ý sau:

• Ăn dưa hấu sau bữa chính khoảng 1 đến 2 giờ.
• Chia thành khẩu phần nhỏ, không ăn quá nhiều trong một lần.
• Ưu tiên ăn dưa hấu tươi thay vì nước ép thêm đường.
• Không ăn dưa hấu đã bổ và để ngoài nhiệt độ phòng quá lâu.
• Rửa sạch vỏ trước khi cắt để giảm nguy cơ nhiễm khuẩn từ dao.
• Hạn chế ăn quá lạnh nếu bạn dễ đau bụng hoặc ê buốt răng.
• Kết hợp dưa hấu với chế độ ăn đa dạng, đủ rau, đạm và ngũ cốc nguyên hạt.

Nếu muốn kiểm soát đường huyết tốt hơn, bạn nên ăn dưa hấu nguyên miếng thay vì uống nước ép. Ăn cùng bữa phụ có thêm chất đạm hoặc chất béo tốt cũng có thể giúp giảm cảm giác đói nhanh sau đó.

Dưa hấu nóng hay mát? Câu trả lời là dưa hấu có tính mát, giàu nước và phù hợp để hỗ trợ giải nhiệt trong ngày nóng. Tuy nhiên, ăn quá nhiều có thể gây đầy bụng, tiêu chảy hoặc ảnh hưởng kiểm soát đường huyết ở một số người. Hãy ăn dưa hấu với khẩu phần hợp lý và hỏi nhân viên y tế nếu bạn có bệnh nền.