Bị tuyến giáp có ăn được lạc không? Người bệnh cần lưu ý gì?

Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe và hỗ trợ người bệnh tuyến giáp trong quá trình điều trị. Trong đó, lạc thường khiến nhiều người lo ngại vì có một số thông tin cho rằng loại thực phẩm này có thể ảnh hưởng đến tuyến giáp hoặc không phù hợp với người bệnh ung thư tuyến giáp.

Bị tuyến giáp có ăn được lạc không?

Bị tuyến giáp có ăn được lạc không còn phụ thuộc vào tình trạng bệnh, phương pháp điều trị và đặc biệt là chế độ ăn ít i-ốt nếu người bệnh chuẩn bị điều trị bằng i-ốt phóng xạ.

Người bệnh tuyến giáp, bao gồm người đang điều trị ung thư tuyến giáp, có thể ăn lạc (đậu phộng) nếu không có chống chỉ định riêng và chế độ ăn của bác sĩ không yêu cầu hạn chế thực phẩm này. Lạc cung cấp protein thực vật, chất béo không bão hòa, chất xơ cùng một số vitamin và khoáng chất, có thể góp phần bổ sung năng lượng và dinh dưỡng trong chế độ ăn hằng ngày.

Tuy nhiên, với người ung thư tuyến giáp đang chuẩn bị điều trị bằng i-ốt phóng xạ (RAI), việc ăn lạc cần được xem xét dựa trên chế độ ăn kiêng i-ốt thấp (Low Iodine Diet - LID) mà bác sĩ chỉ định. Chế độ này nhằm giảm lượng i-ốt đưa vào cơ thể trước điều trị, từ đó giúp mô tuyến giáp hoặc các tế bào ung thư tuyến giáp còn sót lại hấp thu i-ốt phóng xạ tốt hơn.

Theo hướng dẫn về chế độ ăn ít i-ốt, lạc tự nhiên không thêm muối và bơ đậu phộng không muối thường có thể được lựa chọn vì bản thân chúng không phải là nguồn thực phẩm giàu i-ốt. Điều quan trọng là cần kiểm tra thành phần sản phẩm, tránh các loại lạc rang, bơ đậu phộng hoặc chế phẩm từ lạc có muối i-ốt, sữa, thành phần từ rong biển hoặc các nguyên liệu chứa nhiều i-ốt.

Một số nghiên cứu trong phòng thí nghiệm cũng từng đề cập đến protein Peanut Agglutinin (PNA) trong lạc và khả năng liên quan đến quá trình phát triển, lan rộng của một số loại ung thư. Tuy nhiên, những dữ liệu này chưa đủ để kết luận rằng ăn lạc làm tăng nguy cơ di căn ung thư ở người, vì vậy không nên tự ý loại bỏ lạc khỏi chế độ ăn chỉ dựa trên các thông tin này.

Một số điều cần lưu ý khi sử dụng lạc (đậu phộng)

Mặc dù lạc (đậu phộng) có thể được bổ sung vào chế độ ăn của người bệnh tuyến giáp nếu không có chống chỉ định riêng, người bệnh vẫn nên chú ý đến chất lượng, cách chế biến và khẩu phần ăn để đảm bảo an toàn và phù hợp với tình trạng sức khỏe.

Không ăn lạc bị mốc hoặc có dấu hiệu hư hỏng

Lạc bảo quản trong điều kiện ẩm, không đảm bảo vệ sinh có thể bị nhiễm nấm mốc và sinh ra aflatoxin. Đây là độc tố có khả năng gây tổn thương gan và làm tăng nguy cơ ung thư gan khi phơi nhiễm lâu dài. Vì vậy, nên loại bỏ hoàn toàn những hạt lạc có mùi lạ, đổi màu, xuất hiện nấm mốc hoặc có dấu hiệu bất thường.

Chế biến đơn giản

Ưu tiên các cách chế biến đơn giản như luộc hoặc rang khô, hạn chế lạc chiên nhiều dầu, rang muối, tẩm đường hoặc các loại gia vị. Những món này có thể làm tăng lượng chất béo, đường hoặc natri trong khẩu phần, đặc biệt không phù hợp với người đang cần kiểm soát cân nặng hoặc có bệnh lý tim mạch đi kèm.

Kiểm soát khẩu phần ăn

Lạc chứa nhiều chất béo và có mật độ năng lượng cao, vì vậy ăn quá nhiều có thể khiến tổng lượng calo nạp vào tăng đáng kể. Người bệnh nên sử dụng một lượng vừa phải và cân đối với các nhóm thực phẩm khác trong ngày.

Tuân thủ điều trị

Nếu đang sử dụng levothyroxine, người bệnh cần tuân thủ đúng hướng dẫn dùng thuốc. Thông thường, levothyroxine được khuyến cáo uống lúc bụng đói, trước bữa ăn khoảng 30 - 60 phút. Không nên tự ý thay đổi thời điểm uống thuốc hoặc dùng thuốc cùng thức ăn chỉ vì lo ngại lạc ảnh hưởng đến hấp thu thuốc.

Không thêm muối i-ốt

Đặc biệt, nếu đang thực hiện chế độ ăn kiêng i-ốt thấp trước điều trị i-ốt phóng xạ, cần kiểm tra kỹ thành phần của các sản phẩm từ lạc. Nên ưu tiên lạc nguyên chất, không thêm muối i-ốt hoặc các thành phần chứa nhiều i-ốt theo đúng hướng dẫn của cơ sở điều trị.

Tham khảo ý kiến bác sĩ

Cuối cùng, mỗi người bệnh có tình trạng tuyến giáp, bệnh nền và kế hoạch điều trị khác nhau. Vì vậy, nếu chưa chắc chắn về loại lạc, cách chế biến hoặc khẩu phần phù hợp, hãy trao đổi với bác sĩ điều trị hoặc chuyên gia dinh dưỡng để được hướng dẫn cụ thể, thay vì tự kiêng khem quá mức.

Người bệnh tuyến giáp cần lưu ý gì? Những sai lầm thường gặp

Trong quá trình điều trị bệnh tuyến giáp, bên cạnh việc dùng thuốc đúng chỉ định và duy trì chế độ ăn uống phù hợp, người bệnh cũng cần tránh một số thói quen tưởng như vô hại nhưng có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị. Đặc biệt, không nên tự điều chỉnh thuốc hoặc chế độ dinh dưỡng chỉ dựa trên cảm nhận của bản thân.

Tự ý ngưng thuốc khi thấy triệu chứng cải thiện

Các triệu chứng như mệt mỏi, hồi hộp, thay đổi cân nặng hoặc rối loạn nhịp tim có thể giảm khi điều trị đáp ứng tốt, nhưng điều này không đồng nghĩa bệnh đã được kiểm soát hoàn toàn. Tự ý ngừng hoặc thay đổi liều thuốc có thể khiến hormone tuyến giáp mất cân bằng trở lại.

Tự bổ sung i-ốt hoặc thực phẩm chức năng chứa i-ốt liều cao

Không phải người bệnh tuyến giáp nào cũng cần bổ sung i-ốt. Việc sử dụng quá mức, đặc biệt khi không có chỉ định, có thể ảnh hưởng đến chức năng tuyến giáp hoặc không phù hợp với một số giai đoạn điều trị. Người bệnh nên kiểm tra thành phần sản phẩm và hỏi ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.

Kiêng khem quá mức

Loại bỏ quá nhiều nhóm thực phẩm vì lo ngại ảnh hưởng đến tuyến giáp có thể khiến cơ thể thiếu năng lượng, protein, vitamin và khoáng chất cần thiết. Chế độ ăn nên được xây dựng dựa trên tình trạng bệnh thay vì kiêng khem một cách máy móc.

Tin theo các phương pháp điều trị truyền miệng chưa được kiểm chứng

Các bài thuốc dân gian, chế độ ăn đặc biệt hoặc thực phẩm được quảng cáo là “chữa khỏi” bệnh tuyến giáp không nên thay thế phương pháp điều trị đã được bác sĩ chỉ định. Việc trì hoãn điều trị phù hợp có thể làm bệnh tiến triển hoặc gây biến chứng.

Bên cạnh đó, người bệnh nên tái khám và thực hiện các xét nghiệm theo lịch hẹn để bác sĩ đánh giá đáp ứng điều trị và điều chỉnh thuốc khi cần. Nếu xuất hiện những thay đổi bất thường như tăng hoặc giảm cân không rõ nguyên nhân, tim đập nhanh hoặc chậm bất thường, mệt mỏi kéo dài, run tay, khó ngủ, cảm giác nóng hoặc lạnh bất thường, người bệnh nên thông báo sớm cho bác sĩ.

Một chế độ ăn cân bằng, sử dụng thuốc đúng hướng dẫn, vận động phù hợp và tái khám định kỳ là những yếu tố quan trọng giúp người bệnh quản lý bệnh tuyến giáp lâu dài và hạn chế nguy cơ biến chứng.

Hy vọng qua nội dung bài viết bạn đã có thêm thông tin về bị tuyến giáp có ăn được lạc không. Nhìn chung, người bệnh tuyến giáp có thể ăn lạc nếu không có chống chỉ định riêng, nhưng nên lựa chọn lạc có chất lượng tốt, chế biến đơn giản và sử dụng với khẩu phần phù hợp. Quan trọng hơn, người bệnh không nên tự ý kiêng khem hoặc thay đổi chế độ ăn, thuốc điều trị khi chưa có hướng dẫn chuyên môn. Nếu có bệnh lý tuyến giáp hoặc đang trong quá trình điều trị, hãy trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để được tư vấn chế độ ăn phù hợp với tình trạng sức khỏe và kế hoạch điều trị.