Viêm võng mạc là gì? Nguyên nhân và cách phòng ngừa hiệu quả

Viêm võng mạc là tình trạng viêm xảy ra tại võng mạc - lớp mô thần kinh quan trọng của mắt có chức năng tiếp nhận ánh sáng và truyền tín hiệu thị giác lên não. Bệnh có thể xuất hiện nguyên phát hoặc thứ phát sau viêm màng bồ đào sau, khi tổn thương từ hắc mạc lan sang võng mạc. Về bản chất, đây là một bệnh lý nghiêm trọng vì có thể gây suy giảm thị lực rõ rệt, thậm chí dẫn đến mù lòa nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Dựa trên nguyên nhân, viêm võng mạc được phân thành hai nhóm chính: Viêm võng mạc nhiễm trùng và viêm võng mạc không nhiễm trùng. Một số thể bệnh đặc hiệu có thể được phân loại riêng dựa trên căn nguyên hoặc đặc điểm lâm sàng. Diễn tiến bệnh thay đổi tùy theo tác nhân gây bệnh và tình trạng miễn dịch, có thể cấp tính hoặc mạn tính, ảnh hưởng một hoặc hai mắt.

Về dịch tễ, viêm võng mạc không phổ biến trong cộng đồng chung nhưng có sự khác biệt rõ rệt giữa các nhóm đối tượng. Viêm võng mạc do CMV thường gặp ở bệnh nhân suy giảm miễn dịch, đặc biệt người nhiễm HIV/AIDS, với tỷ lệ từng ghi nhận lên đến 25 - 40% trước kỷ nguyên điều trị ARV và hiện giảm còn khoảng 20%. Viêm võng mạc do Toxoplasma gondii là nguyên nhân hàng đầu của viêm màng bồ đào sau ở người có miễn dịch bình thường, với tỷ lệ lưu hành cao tại một số khu vực như Brazil (6 - 18% dân số). Trong khi đó, viêm võng mạc liên quan bệnh Behçet có xu hướng tập trung tại các quốc gia từ châu Á đến Địa Trung Hải, với tỷ lệ cao tại Thổ Nhĩ Kỳ. 

Những dấu hiệu và triệu chứng của bệnh viêm võng mạc

Viêm võng mạc là bệnh lý có biểu hiện lâm sàng đa dạng, phụ thuộc vào nguyên nhân và mức độ tổn thương. Tuy nhiên, một số dấu hiệu và triệu chứng thường gặp có thể giúp gợi ý chẩn đoán trong thực hành lâm sàng:

• Giảm thị lực: Đây là triệu chứng phổ biến nhất, người bệnh có thể cảm nhận thị lực giảm từ nhẹ đến nặng. Mức độ suy giảm phụ thuộc vào vị trí và phạm vi tổn thương võng mạc, đặc biệt khi vùng hoàng điểm bị ảnh hưởng.
• Nhìn mờ hoặc biến dạng hình ảnh: Người bệnh có thể thấy hình ảnh bị méo mó, không rõ nét hoặc khó tập trung. Triệu chứng này thường liên quan đến tổn thương vùng trung tâm võng mạc.
• Xuất hiện chấm đen hoặc “ruồi bay”: Bệnh nhân thường mô tả cảm giác có các chấm đen, sợi nhỏ hoặc đốm di động trong tầm nhìn, do các tế bào viêm hoặc mảnh vụn trong dịch kính.
• Nhạy cảm với ánh sáng: Một số trường hợp có biểu hiện khó chịu khi tiếp xúc với ánh sáng mạnh, do phản ứng viêm ảnh hưởng đến cấu trúc nội nhãn.
• Đau mắt hoặc cảm giác khó chịu: Mặc dù không phải lúc nào cũng xuất hiện, nhưng trong một số thể viêm liên quan đến màng bồ đào, người bệnh có thể cảm thấy đau âm ỉ hoặc căng tức mắt.
• Giảm thị trường (thu hẹp tầm nhìn): Ở những trường hợp tổn thương lan rộng, người bệnh có thể mất một phần thị trường, dẫn đến khó khăn trong việc quan sát ngoại vi.
• Nhìn thấy ánh chớp: Một số bệnh nhân ghi nhận hiện tượng nhìn thấy ánh sáng lóe lên, đặc biệt trong môi trường tối, do kích thích bất thường của tế bào võng mạc.
• Đỏ mắt và dấu hiệu viêm kèm theo: Trong các trường hợp viêm lan rộng hoặc kết hợp với viêm màng bồ đào, mắt có thể đỏ, kèm theo chảy nước mắt hoặc giảm khả năng điều tiết.

Biến chứng có thể gặp khi mắc bệnh viêm võng mạc

Viêm võng mạc là bệnh lý có nguy cơ cao gây tổn thương cấu trúc và chức năng thị giác nếu không được kiểm soát hiệu quả. Các biến chứng có thể xuất hiện tùy theo nguyên nhân, mức độ viêm và thời điểm can thiệp điều trị:

• Mất thị lực vĩnh viễn: Đây là biến chứng nghiêm trọng nhất, xảy ra khi các tế bào cảm thụ ánh sáng bị phá hủy không hồi phục. Tổn thương tại vùng hoàng điểm đặc biệt dễ dẫn đến suy giảm thị lực trung tâm lâu dài.
• Bong võng mạc: Quá trình viêm kéo dài có thể làm tổn thương cấu trúc nâng đỡ, gây rách hoặc bong võng mạc. Tình trạng này đòi hỏi can thiệp khẩn cấp để tránh mất thị lực hoàn toàn.
• Xuất huyết dịch kính: Viêm có thể làm tổn thương mạch máu võng mạc, dẫn đến chảy máu vào buồng dịch kính, gây giảm thị lực đột ngột và cản trở quan sát đáy mắt.
• Tăng nhãn áp thứ phát (glôcôm): Phản ứng viêm hoặc tắc nghẽn đường lưu thông thủy dịch có thể làm tăng áp lực nội nhãn, gây tổn thương thần kinh thị giác nếu không được kiểm soát.
• Đục thủy tinh thể: Viêm kéo dài hoặc sử dụng corticosteroid trong điều trị có thể làm tăng nguy cơ hình thành đục thủy tinh thể, ảnh hưởng đến chất lượng thị giác.
• Teo võng mạc và sẹo hóa: Các ổ viêm sau khi lành có thể để lại sẹo, dẫn đến teo mô võng mạc và mất chức năng tại vùng tổn thương.
• Tân mạch võng mạc: Thiếu máu cục bộ do viêm có thể kích thích hình thành các mạch máu bất thường, làm tăng nguy cơ xuất huyết và các biến chứng thứ phát khác.
• Viêm nội nhãn lan rộng: Trong một số trường hợp nhiễm trùng nặng, quá trình viêm có thể lan sang các cấu trúc khác của mắt, làm bệnh cảnh trở nên phức tạp và khó kiểm soát hơn.

Khi nào cần gặp bác sĩ?

Việc nhận biết thời điểm cần thăm khám là yếu tố quan trọng giúp hạn chế biến chứng của viêm võng mạc. Người bệnh nên chủ động đến cơ sở y tế chuyên khoa mắt trong các trường hợp sau:

• Xuất hiện các triệu chứng thị giác bất thường: Nếu có dấu hiệu như nhìn mờ, giảm thị lực, thấy chấm đen (ruồi bay), ánh chớp hoặc hình ảnh bị biến dạng, người bệnh cần được kiểm tra sớm để phát hiện tổn thương võng mạc.
• Triệu chứng xuất hiện đột ngột hoặc tiến triển nhanh: Sự suy giảm thị lực nhanh hoặc thay đổi thị giác trong thời gian ngắn có thể là dấu hiệu của tổn thương nghiêm trọng, cần được đánh giá khẩn cấp.
• Đau mắt hoặc đỏ mắt kéo dài: Mặc dù viêm võng mạc không phải lúc nào cũng gây đau, nhưng nếu kèm theo viêm màng bồ đào hoặc biến chứng khác, người bệnh có thể có biểu hiện đau hoặc đỏ mắt cần được thăm khám.
• Khi thuộc nhóm nguy cơ cao: Những người suy giảm miễn dịch (như HIV/AIDS, sau ghép tạng, đang dùng thuốc ức chế miễn dịch), trẻ sơ sinh hoặc người có tiền sử nhiễm trùng nội nhãn nên được kiểm tra mắt định kỳ, ngay cả khi chưa có triệu chứng rõ ràng.
• Khi đang điều trị nhưng triệu chứng không cải thiện hoặc nặng lên: Việc theo dõi đáp ứng điều trị rất quan trọng. Nếu tình trạng thị lực không cải thiện hoặc xấu đi, cần tái khám để điều chỉnh hướng xử trí phù hợp.
• Có tiền sử bệnh lý mắt hoặc bệnh toàn thân liên quan: Người mắc các bệnh tự miễn (như Behçet), nhiễm trùng mạn tính hoặc đã từng bị viêm màng bồ đào nên được theo dõi định kỳ để phát hiện sớm biến chứng ở võng mạc.

Viêm võng mạc là bệnh lý có căn nguyên đa dạng, trong đó các yếu tố nhiễm trùng và rối loạn miễn dịch đóng vai trò chủ đạo:

• Nguyên nhân nhiễm trùng: Đây là nhóm nguyên nhân thường gặp nhất. Các tác nhân bao gồm virus (đặc biệt là cytomegalovirus - CMV, herpes simplex, varicella-zoster), ký sinh trùng (Toxoplasma gondii), vi khuẩn (như trong bệnh Lyme, lao) và nấm (Candida). Những tác nhân này có thể xâm nhập trực tiếp vào mô võng mạc, gây phản ứng viêm và tổn thương tế bào.
• Nguyên nhân do suy giảm miễn dịch: Tình trạng suy giảm miễn dịch không phải là nguyên nhân trực tiếp nhưng tạo điều kiện thuận lợi cho các nhiễm trùng cơ hội, đặc biệt là viêm võng mạc do CMV. Nhóm đối tượng nguy cơ cao bao gồm bệnh nhân HIV/AIDS, người ghép tạng hoặc đang sử dụng thuốc ức chế miễn dịch kéo dài.
• Nguyên nhân tự miễn: Một số bệnh lý tự miễn như Behçet, sarcoidosis hoặc lupus ban đỏ hệ thống có thể gây viêm võng mạc thông qua cơ chế rối loạn đáp ứng miễn dịch, dẫn đến tổn thương mô nội nhãn mà không có tác nhân nhiễm trùng rõ ràng.
• Nguyên nhân thứ phát từ viêm màng bồ đào: Viêm màng bồ đào sau, đặc biệt khi tổn thương khu trú tại hắc mạc, có thể lan sang võng mạc và gây viêm võng mạc. Đây là cơ chế thường gặp trong thực hành lâm sàng.
• Nguyên nhân khác (hiếm gặp): Trong một số trường hợp, viêm võng mạc có thể liên quan đến chấn thương mắt, biến chứng sau phẫu thuật nội nhãn hoặc không xác định được nguyên nhân cụ thể.

Những ai có nguy cơ mắc bệnh viêm võng mạc?

Một số đối tượng có nguy cơ cao bao gồm người suy giảm miễn dịch (như bệnh nhân HIV/AIDS, người ghép tạng, bệnh nhân ung thư đang hóa trị), trẻ sơ sinh (đặc biệt là nhiễm trùng bẩm sinh như toxoplasma), và người mắc các bệnh tự miễn (như Behçet, lupus ban đỏ hệ thống). Ngoài ra, những người có tiền sử viêm màng bồ đào, nhiễm trùng nội nhãn hoặc bệnh lý mắt trước đó cũng dễ bị ảnh hưởng.

Yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh viêm võng mạc

Bên cạnh các nhóm đối tượng cụ thể, một số yếu tố nguy cơ có thể làm gia tăng khả năng mắc bệnh hoặc thúc đẩy tiến triển nặng. Bao gồm tình trạng suy giảm miễn dịch kéo dài, sử dụng thuốc ức chế miễn dịch hoặc corticosteroid liều cao, nhiễm các tác nhân gây bệnh (virus, vi khuẩn, ký sinh trùng), và điều kiện vệ sinh - môi trường kém. 

Ngoài ra, việc không kiểm soát tốt các bệnh toàn thân (như đái tháo đường, bệnh tự miễn) hoặc chậm trễ trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý mắt liên quan cũng góp phần làm tăng nguy cơ viêm võng mạc.

Phương pháp xét nghiệm và chẩn đoán bệnh viêm võng mạc

Việc chẩn đoán viêm võng mạc là một quá trình toàn diện, đòi hỏi sự phối hợp giữa thăm khám lâm sàng chi tiết và các kỹ thuật cận lâm sàng chuyên sâu. Mục tiêu không chỉ dừng lại ở việc phát hiện tổn thương võng mạc mà còn nhằm xác định nguyên nhân gây bệnh, đánh giá mức độ lan rộng và theo dõi đáp ứng điều trị. Dưới đây là các phương pháp thường được áp dụng trong thực hành nhãn khoa:

Khám đáy mắt (soi đáy mắt)

Đây là bước đầu tiên và mang tính nền tảng trong chẩn đoán. Bác sĩ sử dụng đèn soi đáy mắt trực tiếp hoặc gián tiếp, kết hợp với kính sinh hiển vi (slit-lamp) để quan sát cấu trúc võng mạc. Phương pháp này giúp phát hiện các dấu hiệu điển hình như ổ viêm, xuất huyết, hoại tử võng mạc, phù nề hoặc tổn thương mạch máu. Ngoài ra, hình ảnh quan sát được còn gợi ý nguyên nhân (ví dụ: Tổn thương dạng “pho mát và tương cà” trong nhiễm toxoplasma).

Chụp cắt lớp quang học (OCT - Optical Coherence Tomography)

OCT là kỹ thuật không xâm lấn, cho phép tái tạo hình ảnh cắt lớp có độ phân giải cao của võng mạc. Nhờ đó, bác sĩ có thể đánh giá chi tiết từng lớp cấu trúc, phát hiện phù hoàng điểm, dịch dưới võng mạc hoặc tổn thương lớp tế bào thần kinh. OCT đặc biệt hữu ích trong theo dõi tiến triển bệnh và đánh giá hiệu quả điều trị theo thời gian.

Chụp mạch huỳnh quang

Phương pháp này sử dụng thuốc nhuộm huỳnh quang tiêm tĩnh mạch để khảo sát hệ thống mạch máu võng mạc. Hình ảnh thu được giúp phát hiện các bất thường như rò rỉ mạch, tắc nghẽn mạch, thiếu máu cục bộ hoặc sự hình thành tân mạch. Đây là công cụ quan trọng trong đánh giá mức độ tổn thương mạch máu và biến chứng của viêm võng mạc.

Xét nghiệm dịch nội nhãn (dịch kính hoặc thủy dịch)

Trong các trường hợp nghi ngờ nguyên nhân nhiễm trùng, việc lấy mẫu dịch nội nhãn để phân tích là cần thiết. Các kỹ thuật như PCR (phản ứng chuỗi polymerase) giúp phát hiện DNA của virus (CMV, HSV, VZV), vi khuẩn hoặc ký sinh trùng. Ngoài ra, nuôi cấy vi sinh có thể được thực hiện để xác định tác nhân gây bệnh, đặc biệt trong các trường hợp nặng hoặc không điển hình.

Xét nghiệm huyết thanh học

Xét nghiệm máu giúp phát hiện các dấu ấn nhiễm trùng hoặc miễn dịch như kháng thể chống Toxoplasma gondii, CMV, HIV, hoặc các chỉ điểm của bệnh tự miễn. Phương pháp này đóng vai trò hỗ trợ, giúp định hướng căn nguyên và đánh giá tình trạng toàn thân của người bệnh.

Siêu âm nhãn cầu (B-scan)

Siêu âm B-scan được chỉ định khi không thể quan sát rõ đáy mắt do môi trường trong suốt bị cản trở (ví dụ: xuất huyết dịch kính, đục thủy tinh thể nặng). Kỹ thuật này giúp đánh giá cấu trúc bên trong nhãn cầu, phát hiện bong võng mạc, khối viêm hoặc các bất thường khác.

Đánh giá chức năng thị giác (đo thị lực và thị trường)

Các kiểm tra chức năng như đo thị lực và đo thị trường giúp xác định mức độ ảnh hưởng của viêm võng mạc đến chức năng nhìn. Đây là cơ sở quan trọng để theo dõi diễn tiến bệnh và đánh giá hiệu quả điều trị trong quá trình quản lý lâu dài.

Phương pháp điều trị bệnh viêm võng mạc hiệu quả

Điều trị viêm võng mạc cần được cá thể hóa dựa trên nguyên nhân, mức độ tổn thương và tình trạng miễn dịch của người bệnh. Mục tiêu điều trị là kiểm soát quá trình viêm, loại bỏ tác nhân gây bệnh và phòng ngừa biến chứng. Dưới đây là các phương pháp điều trị thường được áp dụng:

Điều trị nguyên nhân (điều trị đặc hiệu)

Đây là nguyên tắc quan trọng nhất. Trong viêm võng mạc do nhiễm trùng, bác sĩ sẽ sử dụng thuốc kháng virus (như trong CMV, herpes), kháng sinh (trong nhiễm khuẩn), hoặc thuốc chống ký sinh trùng (như toxoplasma). Việc lựa chọn thuốc phụ thuộc vào tác nhân gây bệnh được xác định qua xét nghiệm. Điều trị đặc hiệu giúp kiểm soát trực tiếp nguyên nhân và hạn chế tiến triển tổn thương võng mạc.

Điều trị chống viêm

Corticosteroid có thể được sử dụng tại chỗ (nhỏ mắt, tiêm nội nhãn) hoặc toàn thân nhằm giảm phản ứng viêm và hạn chế tổn thương mô. Trong các trường hợp viêm võng mạc không nhiễm trùng hoặc liên quan bệnh tự miễn, thuốc ức chế miễn dịch (như cyclosporine, azathioprine) có thể được cân nhắc để kiểm soát bệnh.

Điều trị hỗ trợ và kiểm soát biến chứng

Các biện pháp hỗ trợ bao gồm thuốc giảm phù hoàng điểm, kiểm soát nhãn áp trong trường hợp tăng nhãn áp, và điều trị đục thủy tinh thể nếu có. Ngoài ra, bệnh nhân cần được theo dõi định kỳ để phát hiện sớm các biến chứng như bong võng mạc hoặc tân mạch.

Điều trị bằng can thiệp thủ thuật hoặc phẫu thuật

Trong một số trường hợp nặng hoặc có biến chứng, các can thiệp chuyên sâu có thể được chỉ định. Ví dụ, tiêm thuốc nội nhãn (kháng virus, corticosteroid), laser quang đông để kiểm soát tân mạch, hoặc phẫu thuật cắt dịch kính khi có xuất huyết dịch kính hoặc bong võng mạc.

Quản lý bệnh toàn thân và tăng cường miễn dịch

Đối với các bệnh nhân có bệnh nền (như HIV/AIDS, bệnh tự miễn), việc kiểm soát tốt tình trạng toàn thân đóng vai trò quan trọng trong hiệu quả điều trị viêm võng mạc. Điều trị kháng virus (ARV), điều chỉnh thuốc ức chế miễn dịch hoặc cải thiện tình trạng dinh dưỡng đều góp phần nâng cao đáp ứng điều trị.

Theo dõi và tái khám định kỳ

Viêm võng mạc là bệnh có nguy cơ tái phát và tiến triển mạn tính. Do đó, người bệnh cần được theo dõi lâu dài bằng khám mắt định kỳ và các xét nghiệm cần thiết để đánh giá đáp ứng điều trị và điều chỉnh phác đồ khi cần thiết.

Những thói quen sinh hoạt có thể giúp bạn hạn chế diễn tiến của bệnh viêm võng mạc

Chế độ sinh hoạt:

• Tuân thủ chặt chẽ phác đồ điều trị và lịch tái khám theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa nhằm theo dõi tiến triển bệnh và điều chỉnh điều trị kịp thời.
• Sắp xếp thời gian nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc (7 - 8 giờ mỗi ngày) để giúp cơ thể phục hồi và ổn định chức năng miễn dịch.
• Hạn chế làm việc liên tục với các thiết bị điện tử (máy tính, điện thoại), nên áp dụng quy tắc nghỉ mắt định kỳ (ví dụ: 20 - 20 - 20) để giảm căng thẳng thị giác.
• Đảm bảo môi trường sinh hoạt và làm việc có ánh sáng đầy đủ, tránh đọc sách hoặc làm việc trong điều kiện thiếu sáng kéo dài.
• Giữ vệ sinh mắt đúng cách, không dụi mắt, tránh tiếp xúc với khói bụi, hóa chất hoặc các nguồn có nguy cơ lây nhiễm.
• Sử dụng kính bảo vệ mắt khi cần thiết (khi ra ngoài trời nắng, làm việc trong môi trường ô nhiễm hoặc nguy cơ chấn thương).
• Kiểm soát tốt các bệnh lý toàn thân như đái tháo đường, tăng huyết áp, bệnh tự miễn hoặc tình trạng suy giảm miễn dịch, vì đây là các yếu tố có thể làm nặng bệnh.

Chế độ dinh dưỡng: 

• Tăng cường thực phẩm giàu vitamin A (cà rốt, bí đỏ, gan động vật, rau lá xanh đậm) nhằm hỗ trợ chức năng của tế bào võng mạc.
• Bổ sung vitamin C và E từ trái cây tươi (cam, kiwi, dâu tây) và các loại hạt (hạnh nhân, hạt hướng dương) để tăng cường khả năng chống oxy hóa, bảo vệ tế bào mắt khỏi tổn thương.
• Ưu tiên các thực phẩm giàu omega-3 (cá hồi, cá thu, cá mòi, hạt lanh) giúp duy trì sức khỏe mạch máu võng mạc và giảm phản ứng viêm.
• Cung cấp đủ kẽm và các vi chất cần thiết thông qua thịt, hải sản, ngũ cốc nguyên hạt nhằm hỗ trợ hệ miễn dịch và quá trình phục hồi mô.
• Hạn chế tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhanh, thực phẩm nhiều đường và chất béo bão hòa, vì có thể ảnh hưởng tiêu cực đến hệ mạch và phản ứng viêm.
• Uống đủ nước mỗi ngày để duy trì cân bằng nội môi và hỗ trợ chuyển hóa.
• Duy trì chế độ ăn cân bằng, đa dạng nhóm chất để đảm bảo sức khỏe tổng thể và tăng khả năng đáp ứng điều trị.

Phương pháp phòng ngừa bệnh viêm võng mạc hiệu quả

Phòng ngừa viêm võng mạc cần dựa trên việc kiểm soát các yếu tố nguy cơ, hạn chế tiếp xúc với tác nhân gây bệnh và duy trì sức khỏe toàn thân cũng như thị giác. Dưới đây là các biện pháp phòng ngừa hiệu quả:

• Kiểm soát tốt các bệnh lý nền: Người mắc các bệnh như HIV/AIDS, đái tháo đường, bệnh tự miễn cần được điều trị và theo dõi chặt chẽ, vì đây là những yếu tố làm tăng nguy cơ viêm võng mạc, đặc biệt là các thể nhiễm trùng cơ hội.
• Tăng cường hệ miễn dịch: Duy trì lối sống lành mạnh, ngủ đủ giấc, ăn uống đầy đủ dinh dưỡng và hạn chế căng thẳng giúp nâng cao sức đề kháng, từ đó giảm nguy cơ nhiễm trùng ảnh hưởng đến võng mạc.
• Phòng tránh các tác nhân nhiễm trùng: Giữ vệ sinh cá nhân tốt, rửa tay thường xuyên, ăn chín uống sôi và tránh tiếp xúc với nguồn lây nhiễm (đặc biệt là ký sinh trùng Toxoplasma gondii từ thực phẩm sống hoặc vật nuôi) là những biện pháp quan trọng.
• Khám mắt định kỳ: Việc kiểm tra mắt thường xuyên giúp phát hiện sớm các bất thường ở võng mạc, đặc biệt ở những người thuộc nhóm nguy cơ cao, từ đó can thiệp kịp thời trước khi xuất hiện biến chứng.
• Sử dụng thuốc theo chỉ định y khoa: Không tự ý sử dụng thuốc, đặc biệt là corticosteroid hoặc thuốc ức chế miễn dịch, vì có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và che lấp triệu chứng bệnh.
• Bảo vệ mắt trong sinh hoạt và lao động: Đeo kính bảo hộ khi làm việc trong môi trường có nguy cơ chấn thương hoặc ô nhiễm, hạn chế tiếp xúc với hóa chất, bụi bẩn nhằm giảm nguy cơ tổn thương mắt.
• Quản lý thai kỳ và sàng lọc nhiễm trùng bẩm sinh: Phụ nữ mang thai cần được theo dõi và xét nghiệm các bệnh nhiễm trùng như toxoplasma để giảm nguy cơ lây truyền cho thai nhi, từ đó phòng ngừa viêm võng mạc bẩm sinh.