Băng huyết sau sảy thai là gì? Nguyên nhân và cách chăm sóc

Sau sảy thai, hiện tượng chảy máu âm đạo trong vài ngày đến vài tuần là điều có thể gặp. Tuy nhiên, nếu lượng máu ra quá nhiều, kéo dài hoặc kèm theo các dấu hiệu bất thường như đau bụng dữ dội, chóng mặt /ngất hoặc sốt, đây có thể là biểu hiện của băng huyết sau sảy thai. Tình trạng này cần được đánh giá và điều trị sớm để hạn chế nguy cơ mất máu nặng cũng như các biến chứng khác.

Băng huyết sau sảy thai là gì?

Băng huyết sau sảy thai là cách gọi thông thường của tình trạng chảy máu âm đạo nhiều hoặc kéo dài bất thường trong hoặc sau quá trình sảy thai. Tình trạng này có thể xảy ra khi mô thai được tống xuất tự nhiên hoặc sau thủ thuật điều trị sảy thai. Các biểu hiện có thể cho thấy người bệnh đang mất máu đáng kể gồm:

• Hoa mắt, chóng mặt, cảm giác sắp ngất hoặc đã ngất.
• Da và niêm mạc nhợt, lạnh tay chân hoặc vã mồ hôi.
• Nhịp tim nhanh, hồi hộp, khó thở hoặc hạ huyết áp.
• Mệt, kiệt sức, khó đứng vững, phản ứng chậm hoặc lơ mơ.
• Đau bụng dưới dữ dội hoặc đau tăng dần hoặc liên tục.
• Máu âm đạo chảy liên tục, kèm nhiều cục máu đông lớn.

Nếu chảy máu kèm đau bụng dữ dội, chóng mặt hoặc ngất, người bệnh cần được cấp cứu ngay vì đây có thể là dấu hiệu mất máu nặng hoặc một tình trạng nguy hiểm khác.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng băng huyết sau sảy thai

Băng huyết sau sảy thai có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Việc xác định đúng nguyên nhân giúp bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và giảm nguy cơ biến chứng.

Sót mô thai hoặc sót nhau

Đây là một trong những nguyên nhân thường gặp nhất. Sau khi sảy thai, một phần mô thai hoặc bánh nhau vẫn còn lưu lại trong tử cung khiến tử cung không thể co hồi hiệu quả để cầm máu. Người bệnh thường có biểu hiện chảy máu kéo dài, đau bụng dưới âm ỉ hoặc từng cơn. Một số trường hợp còn kèm sốt hoặc khí hư có mùi nếu đã xuất hiện nhiễm trùng.

Tử cung co bóp không hiệu quả

Sau khi mô thai được tống ra, tử cung cần co bóp để ép các mạch máu tại vị trí thai bám và hỗ trợ cầm máu. Nếu tử cung co bóp không hiệu quả, máu có thể tiếp tục chảy. Tình trạng này có thể liên quan đến việc còn sót mô thai hoặc sảy thai ở tuổi thai lớn hơn.

Tổn thương đường sinh dục

Trong một số trường hợp, cổ tử cung hoặc thành âm đạo có thể bị rách do quá trình sảy thai tự nhiên hoặc trong khi thực hiện thủ thuật lấy thai. Tổn thương này khiến người bệnh vẫn chảy máu mặc dù tử cung đã co hồi tương đối tốt. Việc thăm khám giúp bác sĩ phát hiện và xử trí tổn thương kịp thời.

Rối loạn đông máu

Một số phụ nữ có bệnh lý rối loạn đông máu từ trước hoặc xuất hiện rối loạn đông máu trong quá trình mất máu nhiều. Khi cơ chế cầm máu bị ảnh hưởng, lượng máu mất có thể tăng lên nhanh chóng và kéo dài.

Nhiễm trùng hoặc nhiễm trùng sau sảy thai

Nhiễm trùng có thể xuất hiện cùng tình trạng sót mô thai, gây chảy máu kéo dài hoặc làm tình trạng chảy máu nặng hơn. Đây vừa có thể là nguyên nhân góp phần gây xuất huyết, vừa có thể là biến chứng sau sảy thai.

Các dấu hiệu cảnh báo gồm sốt, rét run, đau bụng hoặc đau vùng chậu tăng dần, dịch âm đạo có mùi hôi và mệt nhiều. Nếu không điều trị sớm, nhiễm trùng có thể lan vào máu và gây nguy hiểm.

Cần làm gì khi bị băng huyết sau sảy thai?

Băng huyết sau sảy thai là tình trạng cần được xử trí khẩn cấp. Việc tự theo dõi tại nhà hoặc trì hoãn đến bệnh viện có thể làm tăng nguy cơ mất máu nặng và ảnh hưởng đến sức khỏe. Khi nghi ngờ chảy máu nhiều, nên thực hiện các bước sau:

• Nhờ người thân đưa đến ngay cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu nếu chảy máu âm đạo hoặc liên tục, người bệnh chóng mặt, ngất, khó thở, đau dữ dội hoặc lơ mơ.
• Trong lúc chờ hỗ trợ, nên nằm xuống, tránh đứng dậy đột ngột, không tự lái xe và cần có người ở bên theo dõi.
• Có thể ghi lại thời điểm bắt đầu chảy máu, kích thước cục máu đông và các triệu chứng đi kèm để cung cấp cho nhân viên y tế.
• Không tự ý dùng thuốc cầm máu, thuốc co tử cung, kháng sinh hoặc các sản phẩm không rõ thành phần, nguồn gốc khi chưa được bác sĩ chỉ định.
• Không thụt rửa âm đạo và không đưa thuốc, tampon, cốc nguyệt san hoặc vật khác vào âm đạo.
• Không trì hoãn cấp cứu chỉ để chờ xem máu có tự giảm hay không nếu cơ thể đã xuất hiện dấu hiệu mất máu.

Sau khi được cấp cứu và tình trạng chảy máu đã được kiểm soát, người bệnh cần tiếp tục theo dõi sức khỏe và chăm sóc đúng cách để hỗ trợ quá trình hồi phục, đồng thời giảm nguy cơ xảy ra các biến chứng sau sảy thai.

Chăm sóc người bị sảy thai và băng huyết

Sau khi tình trạng chảy máu đã được kiểm soát, người bệnh vẫn cần tiếp tục theo dõi tại nhà và tái khám theo lịch hẹn. Quá trình phục hồi phụ thuộc vào tuổi thai, mức độ mất máu, nguyên nhân và phương pháp điều trị. Một số lưu ý khi chăm sóc người bị sảy thai và băng huyết:

• Nghỉ ngơi, tránh vận động gắng sức cho đến khi cơ thể hồi phục.
• Ăn uống đầy đủ, ưu tiên thực phẩm giàu sắt và protein.
• Không tự ý dùng thuốc hoặc chế phẩm bổ sung sắt hoặc thuốc khác khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
• Giữ vệ sinh vùng sinh dục sạch sẽ, thay băng vệ sinh thường xuyên, không thụt rửa âm đạo.
• Tránh quan hệ tình dục và không đưa bất kỳ vật gì vào âm đạo cho đến khi hết chảy máu hoặc theo hướng dẫn của bác sĩ.
• Tái khám đúng lịch để đánh giá quá trình hồi phục.

Cần đến cơ sở y tế ngay nếu có một trong các dấu hiệu sau:

• Chảy máu nhiều hoặc tăng trở lại sau khi đã giảm.
• Sốt từ 38°C trở lên hoặc dịch âm đạo có mùi hôi.
• Đau bụng hoặc đau vùng chậu ngày càng tăng.
• Chóng mặt, khó thở, ngất hoặc tim đập nhanh.
• Đau bụng lệch một bên hoặc đau vai, đặc biệt khi chưa xác định thai nằm trong tử cung.

Như vậy, băng huyết sau sảy thai là một biến chứng nghiêm trọng nhưng có thể được kiểm soát hiệu quả nếu được phát hiện và điều trị sớm. Việc nhận biết các dấu hiệu cảnh báo, đến cơ sở y tế kịp thời và tuân thủ hướng dẫn chăm sóc sau điều trị sẽ góp phần giảm nguy cơ biến chứng, đồng thời hỗ trợ quá trình hồi phục sức khỏe và bảo vệ khả năng sinh sản về lâu dài.