Nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống là gì? Những điều bạn cần biết

Nhiều người có nguy cơ rối loạn đường huyết nhưng khó phát hiện sớm do ít triệu chứng rõ ràng. Nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng đường huyết và kịp thời đưa ra hướng theo dõi phù hợp. Hãy cùng theo dõi bài viết sau để hiểu rõ hơn về vai trò, quy trình thực hiện và cách đọc kết quả xét nghiệm này

Nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống là gì?

Nghiệm pháp dung nạp glucose là xét nghiệm đánh giá khả năng cơ thể hấp thu và chuyển hóa glucose sau khi đưa một lượng đường nhất định vào cơ thể. Thông qua việc đo nồng độ đường huyết tại nhiều thời điểm khác nhau, bác sĩ có thể xác định xem cơ thể có xử lý glucose một cách bình thường hay không.

Trong thực hành lâm sàng, nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống là phương pháp được sử dụng phổ biến nhất. Người bệnh sẽ uống một dung dịch chứa glucose và được lấy máu để đo đường huyết trước và sau khi uống. Sự thay đổi của chỉ số đường huyết phản ánh mức độ đáp ứng của insulin và khả năng điều hòa đường trong máu.

Nghiệm pháp dung nạp glucose qua đường uống được sử dụng trong trường hợp nào?

Xét nghiệm dung nạp glucose đường uống không được làm đại trà mà thường chỉ định cho những nhóm đối tượng cụ thể.

• Người có đường huyết lúc đói cao hơn bình thường: Chỉ số chưa đủ tiêu chuẩn chẩn đoán đái tháo đường nhưng có nguy cơ rối loạn dung nạp glucose.

• Phụ nữ mang thai: Cần thực hiện xét nghiệm để tầm soát và phát hiện sớm đái tháo đường thai kỳ.

• Người có tiền sử gia đình mắc đái tháo đường: Bao gồm cha mẹ hoặc anh chị em ruột từng được chẩn đoán mắc bệnh.

• Người thừa cân béo phì hoặc có hội chứng chuyển hóa: Đây là nhóm đối tượng có nguy cơ cao rối loạn chuyển hóa đường trong máu.

• Người có triệu chứng nghi ngờ tăng đường huyết: Thường gặp các biểu hiện như khát nước nhiều, tiểu nhiều, sụt cân hoặc mệt mỏi kéo dài.

Việc thực hiện nghiệm pháp đúng đối tượng giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng đường huyết và đưa ra hướng theo dõi hoặc can thiệp kịp thời.

Quy trình thực hiện nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống

Quy trình xét nghiệm dung nạp glucose đường uống cần được thực hiện đúng để đảm bảo kết quả chính xác.

• Nhịn ăn trước khi xét nghiệm: Nhịn ăn hoàn toàn từ 8 đến 12 giờ, trong thời gian này chỉ được uống nước lọc.

• Lấy mẫu máu lúc đói: Nhân viên y tế sẽ lấy mẫu máu đầu tiên để đo nồng độ đường huyết khi chưa ăn.

• Uống dung dịch glucose: Người bệnh uống dung dịch chứa 75 gram glucose pha với nước trong khoảng 5 phút.

• Nghỉ ngơi trong thời gian chờ: Cần ngồi hoặc nằm nghỉ tại chỗ, không ăn uống thêm và không vận động mạnh.

• Lấy mẫu máu sau 2 giờ: Mẫu máu tiếp theo được lấy sau khi uống glucose 2 giờ để đánh giá khả năng dung nạp đường.

Toàn bộ quá trình xét nghiệm thường kéo dài khoảng 2 đến 3 giờ và cần tuân thủ đầy đủ hướng dẫn của nhân viên y tế để đảm bảo kết quả chính xác.

Những lưu ý khi thực hiện xét nghiệm dung nạp glucose qua đường uống

Một số yếu tố trong sinh hoạt hằng ngày có thể ảnh hưởng đến kết quả nghiệm pháp dung nạp glucose.

• Chế độ ăn uống trước xét nghiệm: Duy trì chế độ ăn uống bình thường trong vài ngày trước khi thực hiện xét nghiệm, không nên ăn kiêng quá mức.

• Sử dụng rượu bia và chất kích thích: Tránh dùng rượu bia hoặc các chất kích thích trước khi làm xét nghiệm vì có thể làm sai lệch kết quả.

• Các loại thuốc đang dùng: Cần thông báo cho bác sĩ biết tất cả các loại thuốc đang sử dụng, đặc biệt là thuốc ảnh hưởng đến đường huyết.

• Theo dõi triệu chứng sau uống glucose: Báo ngay cho nhân viên y tế nếu xuất hiện buồn nôn, chóng mặt hoặc cảm giác mệt nhiều.

Việc chuẩn bị đúng cách và tuân thủ đầy đủ các lưu ý trên sẽ giúp kết quả nghiệm pháp dung nạp glucose phản ánh chính xác tình trạng đường huyết của cơ thể.

Cách đọc kết quả nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống và chẩn đoán đái tháo đường

Kết quả nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống chủ yếu dựa vào chỉ số đường huyết sau 2 giờ uống glucose. 

• Dung nạp glucose bình thường: Chỉ số đường huyết sau 2 giờ uống glucose dưới 140 mg trên dL.

• Rối loạn dung nạp glucose: Đường huyết sau 2 giờ nằm trong khoảng từ 140 đến 199 mg trên dL.

• Chẩn đoán đái tháo đường: Chỉ số đường huyết sau 2 giờ từ 200 mg trên dL trở lên.

• Trường hợp phụ nữ mang thai: Tiêu chuẩn đánh giá có thể khác so với người bình thường và cần áp dụng theo hướng dẫn chuyên môn của bác sĩ.

Nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống là xét nghiệm quan trọng giúp phát hiện sớm rối loạn dung nạp glucose và đái tháo đường, từ đó hỗ trợ bác sĩ đưa ra hướng theo dõi và điều trị phù hợp. Việc hiểu rõ mục đích, quy trình và cách đọc kết quả sẽ giúp mỗi người chủ động hơn trong việc chăm sóc sức khỏe và phòng ngừa các biến chứng liên quan đến đường huyết.