Làm gì khi hít phải nấm mốc? Khi nào cần đến cơ sở y tế?

Khi vô tình hít phải nấm mốc, nhiều người thường lúng túng không biết cách xử lý đúng, dẫn đến tình trạng kéo dài và ảnh hưởng đến sức khỏe. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ việc cần làm gì khi hít phải nấm mốc ngay lập tức, các dấu hiệu cần theo dõi và cách phòng tránh để hạn chế ảnh hưởng đến sức khỏe gia đình.

Làm gì khi hít phải nấm mốc? 

Khi hít phải nấm mốc, việc quan trọng nhất mà bạn cần làm ngay là rời khỏi khu vực bị nhiễm nấm mốc càng sớm càng tốt. Hãy di chuyển đến nơi có không khí trong lành, thoáng đãng để tránh tiếp tục hít phải bào tử nấm mốc. Điều này giúp giảm lượng bào tử xâm nhập vào đường hô hấp và hạn chế phản ứng kích ứng ngay từ đầu.

Sau khi rời khỏi khu vực nhiễm nấm mốc, bạn nên thực hiện các bước sau để làm sạch và giảm thiểu tác động:

• Rửa mặt và súc miệng kỹ lưỡng: Dùng nước mát để loại bỏ những bào tử còn bám lại trên da hoặc niêm mạc miệng.
• Uống nước ấm hoặc nước lọc: Uống một ly nước lớn sẽ giúp làm dịu cổ họng và đường hô hấp, đồng thời hỗ trợ cơ thể đẩy bớt các chất lạ ra ngoài.
• Thay quần áo ngay lập tức: Nếu bạn vừa ở nơi ẩm mốc lâu, hãy thay quần áo và giặt sạch chúng riêng biệt để tránh phát tán bào tử sang các khu vực khác trong nhà.
• Tắm rửa toàn thân: Nếu bạn đã tiếp xúc lâu với khu vực ẩm mốc, tắm rửa sạch sẽ toàn thân để loại bỏ bào tử có thể bám trên tóc và da.

Trong vài phút đến vài giờ đầu sau khi hít phải nấm mốc, cơ thể có thể xuất hiện một số triệu chứng nhẹ cần chú ý:

• Triệu chứng hô hấp: Ho khan, hắt hơi liên tục, ngứa mũi hoặc cảm giác khó chịu ở cổ họng.
• Triệu chứng ở mắt: Ngứa mắt, rát mắt, chảy nước mắt do bào tử kích thích niêm mạc.
• Khó thở nhẹ: Ở những người nhạy cảm hơn, khó thở nhẹ cũng có thể xảy ra, nhưng thường chỉ thoáng qua nếu bạn đã rời khỏi nguồn phơi nhiễm.
• Đau đầu và mệt mỏi: Một số người có thể cảm thấy đau đầu nhẹ hoặc mệt mỏi sau khi tiếp xúc.

Bạn cần theo dõi cơ thể kỹ lưỡng trong từ 24 đến 48 giờ tiếp theo. Nếu xuất hiện các dấu hiệu sau, đó là tín hiệu cần chú ý đặc biệt:

• Khó thở tăng dần, không thuyên giảm theo thời gian.
• Cảm giác tức ngực, đau ngực khi hít thở sâu.
• Ho liên tục không dứt, ho có đờm hoặc ho ra máu.
• Đau đầu kèm mệt mỏi bất thường, chóng mặt.
• Sốt nhẹ hoặc ớn lạnh không rõ nguyên nhân.

Những triệu chứng này cho thấy phản ứng có thể mạnh hơn dự đoán, đặc biệt nếu bạn có cơ địa dị ứng hoặc bệnh hô hấp sẵn có.

Khi nào cần đến cơ sở y tế sau khi hít phải nấm mốc?

Trong trường hợp triệu chứng kéo dài quá 48 giờ hoặc trở nên nghiêm trọng, bạn nên đến cơ sở y tế ngay để được bác sĩ thăm khám. Các trường hợp cần khám gấp bao gồm:

• Đối tượng có nguy cơ cao: Trẻ nhỏ, người cao tuổi hoặc những người đang mắc bệnh hen suyễn, viêm phế quản mạn tính cần đi khám sớm vì họ dễ bị ảnh hưởng nặng hơn.
• Triệu chứng nặng: Khó thở nghiêm trọng, tức ngực dữ dội, ho ra máu, sốt cao trên 38 độ C.
• Phản ứng dị ứng mạnh: Phát ban toàn thân, sưng môi lưỡi, choáng váng, tim đập nhanh.

Bác sĩ có thể kê thuốc kháng histamine, thuốc giãn phế quản hoặc hướng dẫn cách chăm sóc phù hợp để giảm triệu chứng. Trong một số trường hợp nặng, bạn có thể cần dùng corticoid hoặc các biện pháp hỗ trợ hô hấp.

Ngoài ra, khi hít phải nấm mốc, bạn cần tránh những hành động sau:

• Tự ý sử dụng thuốc hít hoặc thuốc dị ứng mà không có chỉ định của bác sĩ, vì có thể làm tình trạng tồi tệ hơn nếu dùng sai.
• Quay lại vệ sinh khu vực mốc mà không có đồ bảo hộ đầy đủ, vì sẽ tiếp tục hít phải nấm mốc thêm lần nữa.
• Bỏ qua các triệu chứng nghiêm trọng với hy vọng tự khỏi.
• Tiếp tục ở lại trong môi trường ẩm mốc trong thời gian dài.

Một trong những nguyên tắc quan trọng khi hít phải nấm mốc là giảm phơi nhiễm càng sớm càng tốt và theo dõi sát sao để xử lý kịp thời.

Cách phòng tránh nấm mốc và xử lý môi trường an toàn tại nhà

Để tránh tình trạng hít phải nấm mốc, bạn cần có kế hoạch phòng ngừa toàn diện từ việc kiểm soát độ ẩm đến vệ sinh môi trường đúng cách.

Kiểm soát độ ẩm trong nhà

Bạn cần loại bỏ nguyên nhân gây ẩm ngay từ đầu để ngăn chặn nấm mốc phát triển:

• Sửa chữa rò rỉ nước: Kiểm tra và sửa chữa ngay các vị trí rò rỉ nước trên mái nhà, tường hoặc ống nước.
• Duy trì độ ẩm phù hợp: Cố gắng giữ độ ẩm trong nhà ở mức thấp, thường dưới khoảng 50% bằng cách sử dụng máy hút ẩm hoặc mở cửa sổ thường xuyên.
• Thông gió tốt: Sử dụng quạt hút trong nhà tắm và bếp, đặc biệt khi nấu ăn hoặc tắm.
• Sử dụng điều hòa: Máy lạnh có chức năng làm khô không khí, giúp kiểm soát độ ẩm hiệu quả.

Vệ sinh khu vực bị mốc an toàn

Khi vệ sinh khu vực bị mốc, việc bảo vệ bản thân là ưu tiên hàng đầu:

• Trang bị đồ bảo hộ đầy đủ: Luôn mang khẩu trang, găng tay cao su và kính bảo hộ để tránh hít phải hoặc tiếp xúc trực tiếp.
• Không quét khô hoặc hút bụi trực tiếp: Điều này sẽ làm bào tử bay tung tóe, tăng nguy cơ hít phải.
• Sử dụng dung dịch làm sạch an toàn: Lau bằng dung dịch giấm trắng pha loãng hoặc baking soda để diệt nấm mốc an toàn, tránh dùng chất tẩy mạnh gây kích ứng.
• Lau lại bằng nước sạch: Sau khi lau, lau lại bằng nước sạch và để khu vực khô hoàn toàn bằng quạt hoặc máy sấy.

Nếu diện tích nấm mốc lớn hơn 1 mét vuông hoặc ở vị trí khó tiếp cận như trần nhà, tường bên trong, bạn nên thuê dịch vụ xử lý nấm mốc chuyên nghiệp. Lý do bạn nên cân nhắc thuê chuyên gia:

• Họ có thiết bị chuyên dụng giúp xử lý nấm mốc hiệu quả và hạn chế phát tán bào tử.
• Có kinh nghiệm xử lý các trường hợp nấm mốc nghiêm trọng.
• Đảm bảo an toàn cho người trong nhà, đặc biệt là trẻ em và người già.
• Có thể phát hiện nguồn gốc ẩm ướt mà người thường khó nhận ra.

Duy trì môi trường sống lành mạnh

Tầm quan trọng của môi trường sống sạch và thông thoáng không thể phủ nhận, vì nó không chỉ giảm nguy cơ hít phải nấm mốc mà còn bảo vệ sức khỏe tổng thể:

• Vệ sinh định kỳ: Đặc biệt với gia đình có trẻ nhỏ, người già hoặc người bị hen suyễn, cần kiểm soát môi trường kỹ lưỡng hơn bằng cách vệ sinh định kỳ điều hòa, tủ lạnh và nhà tắm.
• Giảm nguồn ẩm: Phơi quần áo ngoài trời thay vì trong nhà, sử dụng máy hút ẩm ở những phòng dễ ẩm.
• Kiểm tra thường xuyên: Thường xuyên kiểm tra các góc khuất, tủ quần áo, gầm giường để phát hiện nấm mốc sớm.
• Giữ nhà cửa khô ráo, thoáng khí: Đây là một trong những cách phòng tránh nấm mốc hiệu quả về lâu dài.

Tóm lại, việc hiểu rõ làm gì khi hít phải nấm mốc giúp mỗi người bình tĩnh xử lý và chủ động bảo vệ sức khỏe hô hấp. Khi xuất hiện các dấu hiệu khó chịu kéo dài, cần cân nhắc thăm khám để được tư vấn phù hợp thay vì tự xử lý tại nhà. Đồng thời, duy trì không gian sống khô thoáng và sạch sẽ là cách hỗ trợ giảm nguy cơ tiếp xúc với nấm mốc trong sinh hoạt hằng ngày.