[Hỏi đáp] Tiêm cúm có phòng được cảm lạnh thông thường không?

Câu hỏi:

Chào bác sĩ, tôi nghe nói tiêm phòng cúm hàng năm rất tốt cho sức khỏe, nhưng tôi thắc mắc không biết vắc xin này có giúp tôi phòng luôn bệnh cảm lạnh thông thường không? Vì tôi thấy triệu chứng của hai bệnh này khá giống nhau. Mong bác sĩ giải đáp giúp tôi. (Chị Lan, 35 tuổi, Hà Nội)

Giải đáp từ Bác sĩ:

Chào bác, BS. Trần Văn Vũ – Chuyên khoa Nội khoa – Nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tiêm chủng và dự phòng bệnh truyền nhiễm giải đáp.

Chào chị, cảm ơn chị đã gửi câu hỏi. Câu trả lời là tiêm vắc xin cúm không phòng ngừa được bệnh cảm lạnh thông thường. Đây là một thắc mắc rất phổ biến vì triệu chứng ban đầu của hai bệnh này có thể gây nhầm lẫn.

Nguyên nhân chính là do cúm và cảm lạnh được gây ra bởi hai loại virus hoàn toàn khác nhau. Bệnh cúm là do virus influenza gây ra, trong khi cảm lạnh thông thường có thể do hơn 200 loại virus khác nhau, phổ biến nhất là Rhinovirus.

Vắc xin cúm giúp hệ miễn dịch nhận diện các kháng nguyên của virus influenza và tạo đáp ứng miễn dịch chống lại virus. Tùy từng loại vắc xin, thành phần vắc xin có thể là virus cúm đã bất hoạt, virus sống giảm độc lực hoặc các thành phần/kháng nguyên của virus được sản xuất bằng công nghệ khác. Điều này giúp hệ miễn dịch nhận diện và tạo ra kháng thể đặc hiệu để chống lại chính virus cúm. Do đó, các kháng thể này không có tác dụng với các loại virus gây cảm lạnh.

Mặc dù không phòng được cảm lạnh, việc tiêm vắc xin cúm hàng năm vẫn vô cùng quan trọng. Cúm và cảm lạnh đều là các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp do virus, nhưng cúm có thể gây bệnh nặng và các biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở một số nhóm nguy cơ cao. Người mắc cúm có thể gặp sốt, đau nhức cơ thể, mệt mỏi và các biến chứng như viêm phổi, thậm chí phải nhập viện.

Để phòng ngừa cả cúm và cảm lạnh, chị nên kết hợp tiêm vắc xin cúm hàng năm với các biện pháp vệ sinh cá nhân như rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, tránh chạm tay vào mắt, mũi, miệng và giữ khoảng cách an toàn với người đang có triệu chứng bệnh đường hô hấp.