Đứng lâu bị đau gót chân: Nguyên nhân và cách giảm đau hiệu quả

Đứng lâu bị đau gót chân là tình trạng khá phổ biến ở giáo viên, nhân viên bán hàng, công nhân, nhân viên y tế hoặc bất kỳ ai phải đứng liên tục trong thời gian dài. Ban đầu, cơn đau thường chỉ xuất hiện sau một ngày làm việc và giảm khi nghỉ ngơi. Tuy nhiên, nếu tình trạng này lặp đi lặp lại, người bệnh có thể gặp khó khăn khi đi lại, vận động và sinh hoạt hằng ngày. Vậy đứng lâu bị đau gót chân là do đâu? Khi nào chỉ cần điều chỉnh thói quen và khi nào nên đi khám? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây của Tiêm chủng Long Châu.

Nguyên nhân đứng lâu bị đau gót chân

Gót chân là vị trí chịu phần lớn trọng lượng cơ thể mỗi khi đứng hoặc di chuyển. Khi phải đứng liên tục trong nhiều giờ, áp lực dồn lên vùng này tăng lên đáng kể, khiến gân, dây chằng và các mô mềm dễ bị quá tải. Vì vậy, đứng lâu bị đau gót chân có thể chỉ là phản ứng do quá tải cơ học, nhưng cũng có thể liên quan đến một số bệnh lý cơ xương khớp.

Các nguyên nhân thường gặp gồm:

• Viêm cân gan chân: Đây là nguyên nhân đứng lâu bị đau gót chân phổ biến nhất. Cân gan chân là dải mô chạy từ xương gót đến các ngón chân, có vai trò nâng đỡ vòm bàn chân. Khi phải đứng lâu, dải cân này liên tục chịu lực kéo căng, dễ xuất hiện các tổn thương vi thể và gây đau, đặc biệt ở mặt dưới gót chân.
• Gai gót chân: Gai gót là phần xương phát triển bất thường tại xương gót, thường hình thành sau thời gian dài viêm cân gan chân. Không phải trường hợp nào cũng có triệu chứng, nhưng việc đứng lâu có thể khiến vùng gót đau rõ hơn.
• Viêm túi hoạt dịch gót chân: Túi hoạt dịch giúp giảm ma sát giữa gân, cơ và xương. Khi chịu áp lực liên tục, túi hoạt dịch có thể bị kích thích, gây đau và đôi khi kèm sưng vùng gót chân.
• Viêm gân Achilles: Gân Achilles nối cơ bắp chân với xương gót và tham gia vào hầu hết các hoạt động đi, chạy hoặc nhón chân. Khi gân bị quá tải, người bệnh thường đau phía sau gót chân, nhất là sau thời gian đứng hoặc vận động kéo dài.
• Thừa cân hoặc béo phì: Trọng lượng cơ thể lớn làm tăng áp lực lên bàn chân, khiến gót chân dễ bị đau hơn, đặc biệt khi phải đứng trong thời gian dài.
• Mang giày dép không phù hợp: Giày quá cứng, quá mỏng, thiếu khả năng nâng đỡ vòm bàn chân hoặc thường xuyên mang giày cao gót đều có thể làm tăng áp lực lên gót chân.
• Đặc thù công việc phải đứng nhiều: Giáo viên, đầu bếp, nhân viên bán hàng, công nhân dây chuyền hay nhân viên y tế thường phải đứng liên tục trong nhiều giờ. Nếu không có thời gian nghỉ xen kẽ, các cấu trúc ở gót chân rất dễ bị quá tải.

Đứng lâu bị đau gót chân không phải lúc nào cũng là dấu hiệu của bệnh lý nghiêm trọng. Tuy nhiên, nếu cơn đau xuất hiện thường xuyên, kéo dài hoặc ngày càng tăng, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân và điều trị kịp thời.

Các biện pháp khắc phục đứng lâu bị đau gót chân

Các trường hợp đau gót chân do đứng lâu sẽ cải thiện nếu giảm áp lực lên bàn chân và chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài hoặc tái phát nhiều lần, người bệnh vẫn nên đi khám để được xác định nguyên nhân.

Một số biện pháp thường được khuyến nghị gồm:

• Giảm thời gian đứng liên tục và nghỉ ngơi hợp lý: Nếu đặc thù công việc phải đứng nhiều, hãy tranh thủ thay đổi tư thế hoặc ngồi nghỉ sau mỗi 30 - 60 phút để giảm áp lực lên gót chân.
• Chườm lạnh vùng đau: Chườm khoảng 15 - 20 phút mỗi lần, đặc biệt sau khi đứng hoặc đi lại nhiều, giúp giảm đau và hạn chế phản ứng viêm.
• Kéo giãn cơ bắp chân và cân gan chân: Thực hiện đều đặn các bài tập kéo giãn giúp giảm lực căng lên vùng gót, đồng thời cải thiện độ linh hoạt của bàn chân.
• Lựa chọn giày dép phù hợp: Ưu tiên giày vừa chân, có đế mềm, khả năng hấp thụ lực tốt và nâng đỡ vòm bàn chân. Với người phải đứng nhiều, có thể cân nhắc sử dụng miếng lót gót hoặc đế chỉnh hình theo hướng dẫn của bác sĩ.
• Kiểm soát cân nặng: Duy trì cân nặng hợp lý giúp giảm áp lực lên gót chân và hạn chế nguy cơ tái phát triệu chứng.
• Dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ: Trong trường hợp đau nhiều hoặc có tình trạng viêm, bác sĩ có thể chỉ định thuốc giảm đau, chống viêm hoặc các phương pháp điều trị khác. Người bệnh không nên tự ý dùng thuốc kéo dài nếu chưa được tư vấn.

Bên cạnh các biện pháp trên, việc duy trì thói quen vận động phù hợp, tránh đứng quá lâu liên tục và chăm sóc bàn chân đúng cách cũng góp phần cải thiện triệu chứng và hạn chế tái phát.

Khi nào đứng lâu bị đau gót chân cần đi khám bác sĩ?

Phần lớn trường hợp đứng lâu bị đau gót chân sẽ cải thiện sau khi nghỉ ngơi và điều chỉnh thói quen sinh hoạt. Tuy nhiên, người bệnh nên đến cơ sở y tế nếu gặp một trong các dấu hiệu sau:

• Đau gót chân kéo dài trên 1 - 2 tuần dù đã nghỉ ngơi và áp dụng các biện pháp chăm sóc tại nhà.
• Cơn đau ngày càng tăng, ảnh hưởng đến khả năng đi lại hoặc không thể chịu lực lên bàn chân.
• Gót chân sưng, đỏ, nóng hoặc kèm sốt.
• Đau xuất hiện sau chấn thương, té ngã hoặc va đập mạnh vào vùng gót chân.
• Có cảm giác tê bì, yếu bàn chân hoặc đau lan xuống các ngón chân.

Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thăm khám lâm sàng kết hợp chụp X-quang, siêu âm hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI) để đánh giá xương, gân và các mô mềm quanh gót chân. Dựa trên kết quả này, bác sĩ sẽ xác định nguyên nhân gây đau và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Đứng lâu bị đau gót chân thường xảy ra khi vùng gót phải chịu áp lực kéo dài, nhưng cũng có thể là dấu hiệu của các bệnh lý như viêm cân gan chân, viêm gân Achilles hoặc gai gót chân. Nếu được phát hiện sớm và điều chỉnh đúng cách, phần lớn trường hợp đều có thể cải thiện. Ngược lại, khi cơn đau kéo dài, tái phát nhiều lần hoặc ảnh hưởng đến việc đi lại, người bệnh nên đi khám để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.