Các loại cây kích thích mọc tóc: Gợi ý 8 loại phổ biến và cách dùng

Rụng tóc, tóc thưa hoặc tóc dễ gãy có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như di truyền, căng thẳng, dinh dưỡng hoặc bệnh lý. Thảo dược là lựa chọn được nhiều người quan tâm để hỗ trợ chăm sóc tóc và da đầu. Tuy nhiên, không phải nguyên liệu tự nhiên nào cũng đã được chứng minh có khả năng giúp tóc mọc nhanh.

Các loại cây kích thích mọc tóc được sử dụng phổ biến

Một số loại cây có thể hỗ trợ nang tóc và chăm sóc da đầu, nhưng hiệu quả khác nhau và không thay thế điều trị khi rụng tóc do bệnh lý.

Hương thảo

Hương thảo là một trong số ít nguyên liệu tự nhiên đã có dữ liệu thử nghiệm lâm sàng ở người về rụng tóc kiểu androgen. Một thử nghiệm trên 100 người bị rụng tóc kiểu androgen cho thấy số lượng tóc tăng sau 6 tháng ở nhóm dùng dầu hương thảo. Tuy nhiên, nghiên cứu có quy mô còn hạn chế nên chưa đủ để kết luận tinh dầu hương thảo phù hợp với mọi dạng rụng tóc.

Khi sử dụng, tinh dầu hương thảo nên được pha loãng trong dầu nền hoặc lựa chọn sản phẩm chăm sóc tóc có nồng độ phù hợp. Không nên thoa tinh dầu nguyên chất trực tiếp lên da đầu vì có thể gây đỏ, ngứa hoặc viêm da tiếp xúc.

Bồ kết

Bồ kết là nguyên liệu chăm sóc tóc quen thuộc tại Việt Nam. Quả bồ kết chứa saponin, có đặc tính tạo bọt và hỗ trợ làm sạch dầu, bụi bẩn trên tóc cũng như da đầu.

Việc giữ da đầu sạch có thể tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình chăm sóc tóc, nhưng chưa có đủ bằng chứng lâm sàng để khẳng định bồ kết trực tiếp kích thích nang tóc tạo tóc mới. Nước bồ kết quá đặc hoặc sử dụng thường xuyên cũng có thể khiến tóc và da đầu khô ở một số người.

Nha đam

Gel nha đam chứa nhiều nước cùng một số hợp chất thực vật nên thường được sử dụng để làm dịu và dưỡng ẩm da. Khi dùng trên da đầu, nha đam có thể hỗ trợ giảm cảm giác khô, khó chịu và tạo môi trường thuận lợi cho việc chăm sóc tóc.

Tuy nhiên, bằng chứng trực tiếp cho thấy nha đam có thể làm tóc mọc nhanh hoặc làm tăng rõ rệt mật độ tóc ở người vẫn còn hạn chế. Người có da đầu nhạy cảm nên thử một lượng nhỏ trước khi sử dụng trên diện rộng.

Nhân sâm

Nhân sâm chứa ginsenoside, nhóm hoạt chất đang được nghiên cứu liên quan đến hoạt động của nang tóc. Một số nghiên cứu trong phòng thí nghiệm và nghiên cứu lâm sàng nhỏ cho thấy nhân sâm có tiềm năng tác động đến chu kỳ phát triển của tóc.

Dù vậy, hiệu quả còn phụ thuộc dạng chiết xuất, nồng độ và nguyên nhân rụng tóc. Không nên tự uống nhân sâm hoặc sử dụng chế phẩm chứa nhân sâm với mục đích điều trị rụng tóc khi chưa có tư vấn phù hợp.

Trà xanh

Trà xanh chứa epigallocatechin gallate, thường gọi là EGCG, cùng nhiều chất chống oxy hóa. Những hoạt chất này được nghiên cứu về khả năng tác động đến tế bào nang tóc và một số cơ chế liên quan đến chu kỳ tóc.

Các dữ liệu hiện tại chủ yếu cho thấy tiềm năng hơn là hiệu quả điều trị đã được xác nhận rộng rãi. Vì vậy, dùng nước trà xanh để gội hoặc lựa chọn sản phẩm chứa chiết xuất trà xanh nên được xem là một phần của chăm sóc tóc, không phải phương pháp chữa rụng tóc.

Hà thủ ô

Hà thủ ô từ lâu được sử dụng trong các bài thuốc và sản phẩm chăm sóc tóc truyền thống. Một số nghiên cứu tiền lâm sàng đang tìm hiểu các hợp chất trong hà thủ ô liên quan đến nang tóc, nhưng bằng chứng lâm sàng về khả năng giúp mọc tóc ở người vẫn chưa đầy đủ.

Đặc biệt, không nên tự ý dùng hà thủ ô đường uống hoặc sử dụng chế phẩm chứa hà thủ ô kéo dài khi chưa có hướng dẫn chuyên môn. Một số trường hợp tổn thương gan liên quan đến việc sử dụng dược liệu này đã được ghi nhận, vì vậy cần tuân thủ hướng dẫn của người có chuyên môn.

Bạc hà

Tinh dầu bạc hà tạo cảm giác mát trên da đầu và thường có mặt trong dầu gội hoặc sản phẩm chăm sóc tóc. Một số nghiên cứu trên động vật gợi ý tinh dầu bạc hà có khả năng ảnh hưởng đến sự phát triển của nang tóc, nhưng dữ liệu trên người còn thiếu.

Tinh dầu bạc hà có nồng độ cao có thể gây kích ứng, bỏng rát hoặc viêm da. Vì vậy, cần pha loãng đúng cách và không sử dụng trực tiếp tinh dầu nguyên chất lên da đầu.

Vỏ bưởi

Vỏ bưởi và tinh dầu bưởi thường được sử dụng trong các sản phẩm chăm sóc tóc tại Việt Nam. Mùi thơm từ tinh dầu cùng khả năng hỗ trợ làm sạch, chăm sóc tóc khiến nguyên liệu này được nhiều người lựa chọn.

Tuy nhiên, chưa có đủ thử nghiệm lâm sàng chất lượng cao để khẳng định tinh dầu bưởi có thể điều trị rụng tóc hoặc kích thích tóc mọc nhanh. Người có da đầu nhạy cảm cũng cần chú ý nguy cơ kích ứng khi dùng sản phẩm chứa nhiều tinh dầu.

Cách sử dụng thảo dược hỗ trợ mọc tóc an toàn

Thảo dược vẫn có thể gây kích ứng nếu dùng không đúng cách. Trước khi sử dụng trên toàn bộ da đầu, nên thử một lượng nhỏ để theo dõi phản ứng.

Một số lưu ý khi sử dụng:

• Pha loãng tinh dầu: Tinh dầu hương thảo, bạc hà hoặc bưởi nên pha với dầu nền hoặc dùng sản phẩm đã được bào chế sẵn.
• Dùng nước gội vừa phải: Không nên nấu bồ kết hoặc các loại lá quá đậm đặc và tránh dùng nước quá nóng.
• Massage nhẹ nhàng: Dùng đầu ngón tay thay vì cào bằng móng để hạn chế tổn thương da đầu.
• Theo dõi kích ứng: Ngừng sử dụng nếu xuất hiện đỏ, ngứa, đau rát hoặc bong tróc nhiều.
• Không tự ý uống dược liệu: Thảo dược đường uống có thể gây tác dụng không mong muốn hoặc tương tác với thuốc.

Bên cạnh đó, nên duy trì chế độ ăn cân đối, cung cấp đủ protein, vitamin và khoáng chất như sắt, kẽm. Không nên tự bổ sung vitamin hoặc khoáng chất liều cao khi chưa xác định thiếu hụt.

Những lưu ý khi dùng cây và thảo dược chăm sóc tóc

Thảo dược có nguồn gốc tự nhiên nhưng vẫn có thể gây kích ứng hoặc dị ứng, nhất là ở người có da đầu nhạy cảm. Vì vậy, không nên dùng nhiều loại tinh dầu hoặc thảo dược cùng lúc.

Với hà thủ ô, cần thận trọng khi dùng đường uống vì có nguy cơ ảnh hưởng đến gan. Người đang dùng thuốc, phụ nữ mang thai, cho con bú hoặc có bệnh nền nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi sử dụng.

Ngoài ra, không nên kỳ vọng thảo dược giúp tóc mọc dày chỉ sau vài ngày hoặc có thể điều trị hoàn toàn hói đầu. Hiệu quả còn phụ thuộc nguyên nhân rụng tóc và tình trạng của từng người.

Các loại cây kích thích mọc tóc như hương thảo, nha đam, nhân sâm, trà xanh, bồ kết hay vỏ bưởi có thể hỗ trợ chăm sóc tóc và da đầu, nhưng mức độ bằng chứng của từng loại không giống nhau. Hương thảo có một số dữ liệu lâm sàng đáng chú ý, trong khi nhiều nguyên liệu khác vẫn cần thêm nghiên cứu. Nếu tóc rụng nhiều, kéo dài hoặc kèm bất thường ở da đầu, nên thăm khám để xác định nguyên nhân thay vì chỉ phụ thuộc vào thảo dược.