Người lớn tiêm vắc xin thủy đậu được không? Barycela có dùng cho người lớn không?

Bệnh thủy đậu do virus Varicella-Zoster gây ra. Bệnh thường diễn biến nhẹ ở trẻ khỏe mạnh nhưng có thể nghiêm trọng hơn ở một số người trưởng thành, đặc biệt với nguy cơ viêm phổi, nhiễm trùng da hoặc các biến chứng thần kinh.

Người lớn tiêm vắc xin thủy đậu được không?

Người lớn chưa có bằng chứng miễn dịch với thủy đậu có thể được chỉ định tiêm vắc xin thủy đậu phù hợp. Tuy nhiên, cần phân biệt giữa việc tiêm vắc xin thủy đậu nói chung và việc sử dụng Barycela.

Barycela là vắc xin thủy đậu sống giảm độc lực, được chỉ định cho trẻ từ 12 tháng đến dưới 13 tuổi. Vì vậy, không nên viết rằng Barycela được chỉ định cho người lớn.

Đối với người từ 13 tuổi trở lên, lịch tiêm vắc xin thủy đậu cần căn cứ vào loại vắc xin được sử dụng và hướng dẫn của cơ sở tiêm chủng. CDC khuyến cáo người ≥13 tuổi chưa có bằng chứng miễn dịch với thủy đậu tiêm 2 liều, cách nhau 4 - 8 tuần.

Barycela có những lợi ích gì?

Barycela là vắc xin thủy đậu sống giảm độc lực, sử dụng virus thủy đậu chủng MAV/06. Vắc xin giúp kích thích cơ thể tạo đáp ứng miễn dịch chủ động để phòng bệnh thủy đậu.

Tiêm phòng thủy đậu có những lợi ích như:

• Giúp phòng bệnh thủy đậu: Vắc xin giúp giảm nguy cơ mắc bệnh khi tiếp xúc với virus.
• Giảm nguy cơ bệnh nặng và biến chứng: Thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não, nhiễm trùng da thứ phát và một số biến chứng nghiêm trọng khác.
• Hạn chế lây lan: Khi tỷ lệ người có miễn dịch cao, nguy cơ lây truyền virus trong cộng đồng có thể giảm, góp phần bảo vệ những người chưa thể tiêm hoặc có nguy cơ cao.

Những ai nên tiêm vắc xin thủy đậu?

Đối tượng tiêm phụ thuộc vào từng loại vắc xin. Vắc xin Barycela chỉ định cho trẻ từ 12 tháng đến dưới 13 tuổi.

Đối với người lớn, việc tiêm vắc xin thủy đậu có thể được xem xét nếu chưa có bằng chứng miễn dịch, đặc biệt ở những người có nguy cơ phơi nhiễm như nhân viên y tế hoặc người thường xuyên tiếp xúc với trẻ em.

Người trưởng thành không nhớ mình từng mắc thủy đậu hoặc đã tiêm vắc xin hay chưa nên trao đổi với bác sĩ/cơ sở tiêm chủng để đánh giá tiền sử miễn dịch và lựa chọn vắc xin phù hợp.

Phụ nữ có kế hoạch mang thai

Phụ nữ chưa có miễn dịch với thủy đậu nên chủ động hoàn thành tiêm phòng trước khi mang thai. Vắc xin thủy đậu là vắc xin sống giảm độc lực nên chống chỉ định trong thai kỳ.

Phụ nữ được khuyến cáo chỉ mang thai sau 3 tháng kể từ khi tiêm vắc xin Barycela.

Nhân viên y tế và người làm việc trong môi trường tập thể

Những người thường xuyên tiếp xúc với bệnh nhân hoặc trẻ em có thể có nguy cơ phơi nhiễm cao hơn. Việc xác định tình trạng miễn dịch và tiêm phòng theo chỉ định giúp giảm nguy cơ mắc và lây truyền thủy đậu.

Lịch tiêm vắc xin Barycela

Lịch tiêm vắc xin Barycela gồm 2 mũi:

• Mũi 1: Lần tiêm đầu tiên.
• Mũi 2: 03 tháng sau mũi 1 hoặc khi 4 - 6 tuổi theo khuyến cáo của WHO/ CDC Hoa Kỳ.

Theo khuyến cáo của WHO/ CDC Hoa Kỳ nên tiêm 02 mũi để đạt hiệu quả tốt nhất.

Những trường hợp không nên tiêm Barycela

Barycela là vắc xin sống giảm độc lực nên có một số chống chỉ định quan trọng. Không tiêm trong các trường hợp như:

• Có tiền sử quá mẫn với bất kỳ thành phần nào của vắc xin.
• Suy giảm miễn dịch nguyên phát hoặc thứ phát do bệnh lý hoặc điều trị.
• Đang sử dụng các liệu pháp ức chế miễn dịch.
• Lao thể hoạt động chưa được điều trị.
• Phụ nữ đang mang thai.

Ngoài chống chỉ định, một số trường hợp có thể cần hoãn tiêm, chẳng hạn đang mắc bệnh cấp tính hoặc bệnh mạn tính chưa ổn định. Trường hợp bệnh cấp tính nên hoãn đến khi sức khỏe ổn định và hết sốt tối thiểu 3 ngày.

Lưu ý trước và sau khi tiêm vắc xin thủy đậu

Trước khi tiêm

• Thông báo cho bác sĩ về tiền sử dị ứng, bệnh lý đang mắc và các thuốc đang sử dụng.
• Cho bác sĩ biết nếu đang mang thai, dự định mang thai hoặc có khả năng mang thai.
• Thông báo nếu đang sử dụng thuốc hoặc phương pháp điều trị gây ức chế miễn dịch.

Sau khi tiêm

Một số phản ứng tại chỗ như đau, đỏ hoặc sưng có thể xuất hiện sau tiêm. Một số trường hợp có thể sốt hoặc phát ban nhẹ.

Sau khi tiêm, nên theo dõi tại cơ sở tiêm chủng theo thời gian được hướng dẫn và thông báo ngay cho nhân viên y tế nếu xuất hiện phản ứng bất thường.

Người có nguy cơ nhạy cảm cao như phụ nữ mang thai, trẻ sơ sinh hoặc người suy giảm miễn dịch cần thận trọng khi tiếp xúc với người vừa tiêm vắc xin thủy đậu trong khoảng 6 tuần.

Tóm lại, người lớn có thể tiêm vắc xin thủy đậu nếu chưa có miễn dịch và không có chống chỉ định, vắc xin Barycela chỉ định cho trẻ từ 12 tháng đến dưới 13 tuổi. Vì vậy, không nên sử dụng thông tin phác đồ của Barycela để tư vấn lịch tiêm cho người lớn.

Khi có nhu cầu tiêm phòng, cần xác định độ tuổi, tiền sử mắc bệnh/tiêm chủng và tình trạng sức khỏe để lựa chọn vắc xin và lịch tiêm phù hợp.