Thụ tinh nhân tạo sinh đôi 1 trai 1 gái có được không? Yếu tố tác động đến số lượng thai nhi

Thụ tinh nhân tạo, điển hình là thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), là một thành tựu của y học hiện đại hỗ trợ mang thai cho các cặp đôi hiếm muộn. Mặc dù quá trình chuyển phôi có thể dẫn đến song thai, nhưng khả năng can thiệp để lựa chọn chính xác cả số lượng lẫn giới tính của thai nhi có thực sự nằm trong tầm kiểm soát của bác sĩ và công nghệ?

Thụ tinh nhân tạo sinh đôi 1 trai 1 gái có được không?

Câu trả lời là không có phương pháp nào đảm bảo chắc chắn mẹ sẽ sinh đôi 1 trai 1 gái, ngay cả khi chuyển nhiều phôi cùng lúc. Mỗi phôi thai đều có tỷ lệ làm tổ thành công riêng biệt và không phải phôi nào được chuyển vào cũng phát triển thành thai nhi.

Hơn nữa, quyết định cố gắng để có thai đôi cần được cân nhắc cực kỳ thận trọng. Các cặp vợ chồng nên thảo luận kỹ với bác sĩ về những rủi ro sức khỏe tiềm ẩn cho cả mẹ và bé trước khi quyết định theo đuổi mục tiêu này.

Ngoài ra, cần lưu ý rằng việc can thiệp để lựa chọn giới tính thai nhi (như chọn chính xác 1 trai 1 gái) thường không được phép thực hiện vì lý do đạo đức và quy định pháp luật ở nhiều quốc gia, trừ trường hợp sàng lọc bệnh lý di truyền.

Yếu tố tác động đến số lượng thai nhi khi thụ tinh nhân tạo

Trong hành trình áp dụng các phương pháp hỗ trợ sinh sản, việc mang đa thai, đặc biệt là mong muốn có được cặp song sinh một nam một nữ, phụ thuộc vào sự cộng hưởng phức tạp của nhiều yếu tố. Dưới đây là những tác nhân chính ảnh hưởng đến khả năng hình thành thai đôi mà bạn cần biết:

Kỹ thuật phòng thí nghiệm

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, một số thao tác kỹ thuật cao trong quá trình xử lý phôi có thể làm tăng khả năng phôi tự phân chia (dẫn đến sinh đôi cùng trứng), ví dụ như:

• Kỹ thuật hỗ trợ phôi thoát màng: Để giúp phôi dễ dàng làm tổ, các chuyên viên phôi học sẽ tạo một rãnh nhỏ trên lớp màng trong suốt. Thao tác này giúp phôi thoát ra khỏi vỏ bọc dễ dàng hơn nhưng cũng có thể tác động đến cấu trúc phôi.
• Môi trường nuôi cấy: Điều kiện nuôi phôi và thời điểm chuyển phôi (giai đoạn phôi nang ngày 5 - 6) cũng ảnh hưởng đến khả năng phân chia và làm tổ của phôi.

Nền tảng di truyền của gia đình

Yếu tố gen đóng vai trò nền tảng quan trọng. Nếu trong gia đình bạn, đặc biệt là thế hệ ông bà hoặc cha mẹ đã từng sinh đôi (nhất là trường hợp song sinh khác giới) thì khả năng bạn gặp trường hợp tương tự sẽ cao hơn mức trung bình.

Khoa học chứng minh rằng giới tính thai nhi được quyết định bởi tinh trùng của người cha. Do đó, mã gen di truyền từ phía người cha nắm giữ vai trò then chốt trong việc quyết định khả năng hình thành một cặp long phụng.

Độ tuổi sinh sản của cha mẹ

Thời điểm mang thai có mối liên hệ mật thiết với các kết quả thai kỳ đặc biệt. Một số dữ liệu cho thấy, những cặp vợ chồng mang thai khi độ tuổi đã cao (trên 45 tuổi) thường có tỷ lệ sinh được cặp đôi đủ nếp đủ tẻ cao hơn so với nhóm trong độ tuổi sinh sản vàng (25 - 40 tuổi). Tuy nhiên, cần hiểu rằng đây là xu hướng thống kê và không phải là quy luật tuyệt đối cho mọi trường hợp sinh con muộn.

Tầm quan trọng của lối sống và dinh dưỡng

Chất lượng cuộc sống hàng ngày tác động trực tiếp đến sức khỏe sinh sản. Các nghiên cứu chỉ ra rằng những cặp đôi duy trì lối sống lành mạnh, vận động thể thao điều độ và có chế độ ăn giàu dưỡng chất thường có tỷ lệ thành công cao hơn trong việc thụ thai đôi một nam một nữ so với những người có thói quen sinh hoạt kém khoa học. Đây là yếu tố mà bạn hoàn toàn có thể chủ động cải thiện.

Cần lưu ý điều gì trước khi dự định thụ tinh thai đôi?

Trước khi đưa ra quyết định quan trọng này, đặc biệt là khi thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), gia đình cần nhìn nhận thẳng thắn vào những thực tế sau:

• Nguy cơ sinh sớm: Đa số các ca song thai đều không thể duy trì đến đủ tháng (40 tuần). Thống kê cho thấy hơn 60% trẻ sinh đôi chào đời trước 37 tuần, dẫn đến các hệ cơ quan chưa hoàn thiện và cần sự can thiệp y tế đặc biệt.
• Sức khỏe trẻ sơ sinh bị đe dọa: Do phải chia sẻ không gian và dinh dưỡng trong tử cung, trẻ sinh đôi thường nhẹ cân và có nguy cơ phải chăm sóc đặc biệt cao gấp 5 lần so với trẻ sinh đơn.
• Gia tăng tỷ lệ dị tật và bệnh lý: Trẻ sinh đôi đối mặt với nguy cơ bại não cao gấp 4 lần, cùng với khả năng gặp các khiếm khuyết bẩm sinh ở tim, não, hệ tiêu hóa và vận động cao hơn đáng kể so với thai đơn.
• Áp lực đè nặng lên cơ thể mẹ: Việc nuôi dưỡng cùng lúc hai bào thai khiến người mẹ dễ mắc các biến chứng thai kỳ nghiêm trọng như tiểu đường, cao huyết áp và đặc biệt là tiền sản giật, một tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng.
• Hội chứng truyền máu song thai: Đây là biến chứng đặc thù và nguy hiểm, gây ra sự phát triển không cân xứng giữa hai bé, dẫn đến một thai bị quá tải tuần hoàn trong khi thai còn lại bị thiếu hụt dinh dưỡng nghiêm trọng.
• Quá trình chuyển dạ phức tạp: Khả năng sinh thường đối với song thai là rất thấp. Hầu hết các ca đều cần mổ bắt con. kéo theo nguy cơ băng huyết sau sinh và thời gian hồi phục của mẹ kéo dài hơn.
• Gánh nặng tài chính và chăm sóc: Chi phí y tế cho một ca song thai thường tăng khoảng 40% do thời gian nằm viện lâu và chế độ theo dõi gắt gao. Ngoài ra, việc người mẹ phải nghỉ ngơi nhiều hơn sẽ ảnh hưởng đến thu nhập và công việc.
• Thử thách nhân đôi khi nuôi dạy: Việc chăm sóc cùng lúc hai đứa trẻ sơ sinh sẽ ảnh hưởng đến sức lực và tinh thần, dễ dẫn đến căng thẳng cho người mẹ sau sinh.

Do đó, để đảm bảo an toàn, các bác sĩ hiện nay ưu tiên phương pháp chuyển một phôi duy nhất, với mục tiêu là mỗi lần sinh một em bé khỏe mạnh thay vì đánh đổi sự an toàn của mẹ và bé để lấy số lượng.

Bài viết đã giải đáp thắc mắc: “Thụ tinh nhân tạo sinh đôi 1 trai 1 gái có được không?”. Việc có được song thai thông qua phương pháp thụ tinh nhân tạo là hoàn toàn có khả năng. Tuy nhiên, việc lựa chọn giới tính thai nhi trong quá trình này là một điều mà các bác sĩ sẽ không thực hiện do các quy định y tế và đạo đức và khả năng để có chính xác một bé trai và một bé gái hoàn toàn phụ thuộc vào sự ngẫu nhiên của quá trình phát triển phôi. Các cặp vợ chồng nên đặt sức khỏe của mẹ và bé lên hàng đầu khi tiến hành các phương pháp hỗ trợ sinh sản.