Người bệnh tiểu đường ăn đường phèn được không? Có làm tăng đường huyết không?

Khi mắc bệnh tiểu đường, nhiều người cho rằng chỉ cần hạn chế đường cát là đủ, trong khi các loại đường khác như đường phèn vẫn có thể được sử dụng thoải mái vì có vị ngọt thanh hơn. Tuy nhiên, vị ngọt và đặc điểm bên ngoài không quyết định mức độ ảnh hưởng của đường đến đường huyết. Đường phèn vẫn cung cấp carbohydrate và có thể khiến lượng đường trong máu tăng sau khi ăn. Vậy người bệnh tiểu đường có cần kiêng hoàn toàn đường phèn không? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn giải đáp thắc mắc này và tìm hiểu cách sử dụng đường phèn hợp lý hơn.

Chỉ số đường huyết (GI) của đường phèn

Người bệnh tiểu đường vẫn có thể sử dụng đường phèn với lượng phù hợp, nhưng cần thận trọng vì đây là loại đường bổ sung có khả năng làm tăng đường huyết. Để hiểu rõ hơn về mức độ ảnh hưởng của đường phèn, người bệnh có thể tìm hiểu hai khái niệm thường được sử dụng khi đánh giá thực phẩm là chỉ số đường huyết (GI) và tải lượng đường huyết (GL).

Chỉ số đường huyết (GI) phản ánh tốc độ làm tăng đường huyết sau khi tiêu thụ một loại thực phẩm chứa carbohydrate so với thực phẩm tham chiếu. Chỉ số này thường được phân thành ba nhóm:

• GI thấp: Từ 55 trở xuống.
• GI trung bình: Từ 56 đến 69.
• GI cao: Từ 70 trở lên.

Đường phèn chủ yếu chứa đường sucrose, khi tiêu hóa sẽ được phân giải thành glucose và fructose. Do đó, việc sử dụng đường phèn có thể khiến đường huyết tăng, đặc biệt nếu ăn nhiều trong một lần. Tuy nhiên, GI cụ thể của đường phèn có thể thay đổi tùy sản phẩm và phương pháp đo; không nên mặc định mọi loại đường phèn đều có cùng một chỉ số GI.

Tải lượng đường huyết (GL) của đường phèn

Tải lượng đường huyết (GL) là chỉ số kết hợp GI với lượng carbohydrate tiêu hóa được trong một khẩu phần, giúp đánh giá tác động dự kiến của khẩu phần đó đến đường huyết. GL thường được phân loại thành ba mức:

• GL thấp: Từ 10 trở xuống.
• GL trung bình: Từ 11 đến 19.
• GL cao: Từ 20 trở lên.

Do đường phèn gần như chủ yếu là đường, một khẩu phần lớn sẽ cung cấp lượng carbohydrate đáng kể và có tải lượng đường huyết cao. Tuy nhiên, GL phụ thuộc vào lượng thực tế được sử dụng, chứ không chỉ dựa trên 100 g đường phèn. Vì vậy, không nên hiểu rằng chỉ số GL của 100 g đường phèn sẽ áp dụng cho mọi khẩu phần ăn.

Vậy người bệnh tiểu đường có ăn được đường phèn không?

Câu trả lời là có thể, nhưng nên hạn chế và tính lượng đường phèn vào tổng lượng carbohydrate tiêu thụ trong ngày. Người bệnh nên ưu tiên thực phẩm ít đường bổ sung, kiểm soát khẩu phần và theo dõi đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ để lựa chọn chế độ ăn phù hợp.

Biến chứng nếu người bị tiểu đường ăn nhiều đường phèn

Người bệnh tiểu đường vẫn có thể sử dụng đường phèn với lượng nhỏ trong một chế độ ăn được kiểm soát. Tuy nhiên, đường phèn về bản chất vẫn là đường bổ sung, có thể làm tăng lượng carbohydrate và năng lượng nạp vào cơ thể. Nếu tiêu thụ thường xuyên hoặc quá mức, người bệnh có thể gặp khó khăn trong việc kiểm soát đường huyết, đồng thời làm tăng nguy cơ mắc các vấn đề sức khỏe khác.

Làm tăng đường huyết

Sau khi được tiêu hóa, đường phèn cung cấp các loại đường đơn, chủ yếu là glucose và fructose. Glucose đi vào máu có thể khiến đường huyết tăng, đặc biệt khi người bệnh sử dụng lượng lớn trong thời gian ngắn. Do khả năng sản xuất hoặc sử dụng insulin có thể bị suy giảm ở người mắc tiểu đường, cơ thể không phải lúc nào cũng kiểm soát hiệu quả lượng glucose tăng lên sau ăn.

Tăng nguy cơ thừa cân, béo phì

Đường phèn cung cấp năng lượng nhưng không chứa nhiều chất dinh dưỡng thiết yếu. Việc bổ sung quá nhiều đường trong thời gian dài có thể khiến tổng năng lượng nạp vào vượt quá nhu cầu, dẫn đến tăng cân. Thừa cân, béo phì có thể làm tăng tình trạng kháng insulin, khiến việc kiểm soát đường huyết trở nên khó khăn hơn.

Ảnh hưởng đến sức khỏe gan

Fructose được chuyển hóa chủ yếu tại gan. Khi tiêu thụ quá nhiều đường bổ sung trong thời gian dài, quá trình tổng hợp chất béo tại gan có thể gia tăng, góp phần làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa. Tình trạng này đáng lưu ý ở người bệnh tiểu đường, đặc biệt khi đồng thời bị thừa cân hoặc rối loạn lipid máu.

Làm tăng nguy cơ rối loạn mỡ máu

Lượng đường dư thừa có thể được chuyển hóa thành chất béo, góp phần làm tăng triglyceride trong máu ở một số người. Nếu tình trạng này kéo dài, nguy cơ mắc các bệnh lý tim mạch có thể gia tăng.

Tăng nguy cơ biến chứng tim mạch

Tiêu thụ quá nhiều đường bổ sung có thể gián tiếp làm tăng nguy cơ tim mạch thông qua các yếu tố như tăng cân, tăng triglyceride và rối loạn chuyển hóa. Trong khi đó, người bệnh tiểu đường vốn đã có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn.

Nhìn chung, người bệnh tiểu đường không nhất thiết phải kiêng tuyệt đối đường phèn, nhưng nên hạn chế lượng sử dụng và tính lượng đường này vào tổng carbohydrate trong khẩu phần. Ưu tiên thực phẩm ít đường bổ sung, ăn uống cân bằng và theo dõi đường huyết sẽ giúp người bệnh kiểm soát sức khỏe tốt hơn.

Hy vọng qua nội dung bài viết bạn đã có thêm thông tin về tiểu đường ăn đường phèn được không. Người bệnh tiểu đường vẫn có thể sử dụng đường phèn với lượng phù hợp, nhưng không nên chủ quan vì đây vẫn là nguồn đường bổ sung có thể làm tăng đường huyết. Việc tiêu thụ quá nhiều đường phèn còn có thể góp phần làm tăng tổng năng lượng nạp vào cơ thể, gây tăng cân và ảnh hưởng đến sức khỏe chuyển hóa. Để kiểm soát bệnh tốt hơn, người bệnh nên hạn chế thực phẩm chứa nhiều đường bổ sung, cân đối lượng carbohydrate trong mỗi bữa ăn và theo dõi đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ. Đặc biệt, nếu đang sử dụng thuốc điều trị tiểu đường hoặc có các bệnh lý đi kèm, người bệnh nên tham khảo ý kiến chuyên gia y tế để xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp, an toàn và duy trì sức khỏe lâu dài.