Làm Triple Test có phải nhịn ăn không? Quy trình làm Triple Test và những lưu ý quan trọng

Triple Test là xét nghiệm sàng lọc trước sinh quan trọng giúp đánh giá nguy cơ dị tật bẩm sinh ở thai nhi. Tuy nhiên, do đây là xét nghiệm máu nên nhiều thai phụ băn khoăn không biết có cần nhịn ăn trước khi làm Triple Test và liệu việc ăn uống có ảnh hưởng đến độ chính xác của kết quả hay không. Bài viết sau của Trung tâm Tiêm chủng Long Châu sẽ mang đến cho bạn những thông tin khoa học và đáng tin cậy về vấn đề này.

Làm Triple Test có phải nhịn ăn không? 

Theo khuyến cáo của các chuyên gia sản khoa và xét nghiệm y học, thai phụ không cần nhịn ăn khi làm Triple Test. Người mẹ có thể ăn uống bình thường trước khi lấy máu. Nguyên nhân là vì các chỉ số sinh hóa được phân tích trong Triple Test không chịu ảnh hưởng trực tiếp bởi thực phẩm. Cụ thể, Triple Test đo lường ba chất sinh hóa tự nhiên tồn tại trong máu thai phụ gồm:

• AFP (Alpha-fetoprotein): Protein do gan và túi noãn hoàng của thai nhi sản xuất.
• hCG (human chorionic gonadotropin): Hormone do nhau thai tiết ra.
• Estriol tự do (uE3): Một dạng estrogen do thai nhi và nhau thai tổng hợp.

Ba chất này phản ánh quá trình phát triển của thai nhi và nhau thai, không bị thay đổi đáng kể bởi bữa ăn trước xét nghiệm. Vì vậy, việc nhịn ăn không giúp tăng độ chính xác của kết quả.

Vì sao mẹ bầu nên thực hiện Triple Test?

Triple Test là một xét nghiệm sàng lọc sinh hóa trước sinh, giúp đánh giá nguy cơ thai nhi mắc một số dị tật bẩm sinh phổ biến thông qua phân tích mẫu máu của người mẹ. Xét nghiệm Triple Test thường được chỉ định khi thai từ 15 - 20 tuần tuổi, trong đó thời điểm lý tưởng nhất là tuần thai 16 - 18. Đây là giai đoạn các chỉ số sinh hóa ổn định và cho kết quả sàng lọc đáng tin cậy nhất. Dựa vào nồng độ AFP, hCG và Estriol, bác sĩ có thể ước tính nguy cơ dị tật thai, cụ thể:

• AFP cao: Có thể gợi ý nguy cơ dị tật ống thần kinh.
• AFP thấp, hCG cao, Estriol thấp: Gợi ý nguy cơ mắc hội chứng Down.
• Cả ba chỉ số đều thấp: Gợi ý nguy cơ mắc hội chứng Edwards.

Triple Test được khuyến cáo cho hầu hết thai phụ, đặc biệt là các trường hợp:

• Mang thai trên 35 tuổi.
• Có tiền sử sảy thai hoặc sinh con dị tật.
• Gia đình có người mắc bệnh di truyền.
• Mẹ bầu từng nhiễm virus trong thai kỳ.
• Làm việc trong môi trường độc hại, tiếp xúc hóa chất.

Lưu ý, Triple Test là xét nghiệm mang tính chất sàng lọc chứ không phải phương pháp chẩn đoán xác định, vì vậy kết quả chỉ cho biết mức độ nguy cơ cao hay thấp đối với một số dị tật thai nhi mà không thể khẳng định chắc chắn thai nhi có bất thường hay không. 

Trong trường hợp kết quả rơi vào nhóm nguy cơ cao, bác sĩ thường sẽ tư vấn thực hiện thêm các xét nghiệm chuyên sâu hơn để kiểm tra và đánh giá chính xác tình trạng của thai nhi như:

• NIPT: Là xét nghiệm ADN tự do thai nhi trong máu mẹ.
• Chọc ối hoặc sinh thiết gai nhau: Là xét nghiệm xâm lấn, giúp chẩn đoán xác định.

Quy trình làm Triple Test và những lưu ý quan trọng

Quy trình thực hiện Triple Test

Triple Test được thực hiện theo quy trình đơn giản, không xâm lấn và không gây nguy hiểm cho cả mẹ và thai nhi. Xét nghiệm này có thể tiến hành tại các bệnh viện hoặc trung tâm xét nghiệm uy tín, nhờ đó thai phụ có thể yên tâm khi thực hiện xét nghiệm sàng lọc này. Triple Test được tiến hành khá đơn giản như sau:

• Bước 1: Thu thập thông tin cơ bản bao gồm tuổi mẹ, cân nặng, tuần thai, tiền sử bệnh, ngày kinh cuối hoặc kết quả siêu âm gần nhất.
• Bước 2: Nhân viên y tế lấy khoảng 2 - 5 ml máu tĩnh mạch.
• Bước 3: Mẫu máu được phân tích để đo nồng độ AFP, hCG và Estriol.
• Bước 4: Kết quả thường có sau 1 - 3 ngày tùy cơ sở xét nghiệm.

Lưu ý trước khi thực hiện Triple Test

Mắc dù làm Triple Test không cần nhịn ăn, tuy nhiên thai phụ vẫn nên lưu ý:

• Không cần nhịn ăn sáng, nhưng nên tránh ăn quá nhiều thực phẩm nhiều dầu mỡ ngay trước khi lấy máu.
• Mang theo sổ khám thai hoặc kết quả siêu âm gần nhất để xác định chính xác tuổi thai.
• Cung cấp trung thực thông tin về tiền sử bệnh và thai kỳ.

Cách đọc kết quả Triple Test

Kết quả Triple Test thường thể hiện dưới dạng:

• Giá trị định lượng của AFP, hCG, Estriol.
• Kết luận nguy cơ: Thấp, trung bình, cao.

Mỗi hội chứng được đánh giá theo một ngưỡng nguy cơ riêng, vì vậy khi kết quả vượt ngưỡng nguy cơ cao, thai phụ cần được tư vấn kỹ lưỡng bởi bác sĩ sản khoa hoặc chuyên gia di truyền học, đồng thời cân nhắc thực hiện thêm các xét nghiệm chẩn đoán theo chỉ định. 

Điều quan trọng là không nên quá lo lắng khi nhận kết quả nguy cơ cao, bởi Triple Test chỉ mang tính sàng lọc. Trên thực tế, nhiều trường hợp có kết quả nguy cơ cao nhưng khi làm xét nghiệm chẩn đoán tiếp theo thì thai nhi vẫn hoàn toàn bình thường.

So sánh Triple Test với các phương pháp sàng lọc hiện đại

Hiện nay, bên cạnh Triple Test, thai phụ còn có thể lựa chọn một số phương pháp sàng lọc trước sinh khác, phổ biến gồm:

• Double Test: Được thực hiện trong 3 tháng đầu thai kỳ, giúp đánh giá sớm nguy cơ một số bất thường nhiễm sắc thể.
• NIPT: Là kỹ thuật hiện đại, phân tích ADN của thai nhi có trong máu mẹ để sàng lọc nguy cơ dị tật.

So với NIPT, Triple Test có những đặc điểm sau:

• Chi phí: Triple Test có mức chi phí thấp hơn.
• Thời điểm thực hiện: Triple Test thực hiện ở tam cá nguyệt thứ hai, trong khi NIPT có thể làm từ tuần thai 9 – 10.
• Độ chính xác: Triple Test khoảng 80 – 90%, NIPT trên 99%.
• Độ ảnh hưởng bởi yếu tố sinh hóa của mẹ và tuổi thai: Triple Test dễ bị ảnh hưởng, còn xét nghiệm NIPT ít bị ảnh hưởng hơn.

Tùy theo điều kiện kinh tế, tuổi thai và chỉ định y khoa cụ thể, bác sĩ sẽ tư vấn cho từng thai phụ phương pháp sàng lọc phù hợp nhất nhằm đảm bảo hiệu quả và độ an toàn trong theo dõi thai kỳ.

Tóm lại, thắc mắc “Làm Triple Test có phải nhịn ăn không?” là câu hỏi rất thường gặp ở thai phụ. Câu trả lời là không cần nhịn ăn trước khi xét nghiệm. Mẹ bầu vẫn có thể ăn uống bình thường vì các chỉ số như AFP, hCG và Estriol hầu như không bị ảnh hưởng bởi bữa ăn. Hy vọng bài viết trên đã cung cấp cho bạn cái nhìn đầy đủ hơn về Triple Test cũng như giải đáp rõ ràng vấn đề này.