[Hỏi đáp] Tiêm mũi nhắc trễ hẹn có cần tiêm lại từ đầu không?

Câu hỏi:

Chào bác sĩ, do bận công việc nên tôi đã quên lịch tiêm mũi nhắc lại của một loại vắc xin. Vậy bây giờ tôi có phải tiêm lại cả liệu trình từ mũi đầu tiên không ạ và việc tiêm trễ có làm giảm tác dụng của vắc xin không? Cảm ơn bác sĩ. (Anh Tuấn, 35 tuổi, TP.HCM)

Giải đáp từ Bác sĩ:

Câu hỏi được BS. Nguyễn Thị Thùy Trang - Chuyên khoa Nhi - Nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Tiêm chủng và Nhi khoa giải đáp.

Chào anh, cảm ơn anh đã gửi câu hỏi. Đây là một thắc mắc rất phổ biến. Về nguyên tắc chung của tiêm chủng, nếu bạn tiêm trễ một mũi vắc xin nhắc lại (mũi booster), bạn thường không cần phải bắt đầu lại toàn bộ phác đồ từ đầu.

Hệ miễn dịch của cơ thể có "trí nhớ". Các mũi tiêm cơ bản ban đầu giúp tạo ra trí nhớ miễn dịch này. Mũi tiêm nhắc lại có vai trò củng cố và tăng cường trí nhớ đó, giúp cơ thể duy trì mức độ kháng thể bảo vệ tối ưu. Việc tiêm trễ có thể khiến người được tiêm chưa đạt hoặc chưa duy trì mức bảo vệ tối ưu trong thời gian chưa hoàn thành lịch tiêm. Tuy nhiên, trong đa số trường hợp, việc chậm tiêm không làm mất trí nhớ miễn dịch đã được tạo ra từ các liều trước.

Do đó, hướng xử trí tốt nhất là:

• Anh nên liên hệ ngay với cơ sở tiêm chủng để đặt lịch và tiêm mũi còn thiếu càng sớm càng tốt.
• Trong đa số trường hợp, người được tiêm chỉ cần tiếp tục phác đồ từ liều còn thiếu mà không phải tiêm lại từ đầu. Tuy nhiên, bác sĩ sẽ đánh giá loại vắc xin, tuổi và thời gian gián đoạn để đưa ra lịch tiêm phù hợp.

Tuy nhiên, đối với một số loại vắc xin đặc thù, chẳng hạn như vắc xin phòng bệnh dại sau phơi nhiễm, việc tuân thủ nghiêm ngặt lịch tiêm là cực kỳ quan trọng. Vì vậy, để có được lời khuyên chính xác nhất cho loại vắc xin cụ thể mà anh đang tiêm, anh nên tham khảo ý kiến trực tiếp của bác sĩ tại trung tâm tiêm chủng.

Việc tiêm chủng đúng lịch là cách tốt nhất để đảm bảo hiệu quả phòng bệnh. Anh nên ghi chú cẩn thận các lịch tiêm chủng tiếp theo để không bị lỡ hẹn.