[Hỏi đáp] Nên tiêm cúm trước mùa mưa hay trước mùa đông?

Câu hỏi:

Chào bác sĩ, tôi đang phân vân không biết nên đưa cả nhà đi tiêm phòng cúm vào thời điểm nào là tốt nhất. Có người nói nên tiêm trước mùa mưa, người lại bảo trước mùa đông mới hiệu quả. Xin bác sĩ tư vấn giúp gia đình tôi nên tiêm vào lúc nào để phòng bệnh tốt nhất ạ? (Chị Lan Anh, 35 tuổi, TP.HCM)

Giải đáp từ Bác sĩ:

Câu hỏi được BS. Phạm Uyển Trinh - Chuyên khoa Nhi - Nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Tiêm chủng giải đáp.

Chào chị, cảm ơn chị đã gửi câu hỏi. Đây là thắc mắc rất phổ biến của nhiều người khi có ý định tiêm phòng cúm mùa.

Thời điểm tiêm vắc xin cúm tốt nhất là trước khi virus cúm bắt đầu lây lan rộng rãi trong cộng đồng. Vắc xin cần khoảng 2 tuần để cơ thể tạo ra đủ kháng thể bảo vệ. Tại Việt Nam, dịch cúm có xu hướng xảy ra quanh năm nhưng có những đỉnh dịch khác nhau giữa các vùng miền:

• Ở miền Bắc, hoạt động cúm có thể gia tăng vào các giai đoạn khác nhau trong năm. Do đó, không nên xem tháng 9 - 10 là mốc cố định cho tất cả người dân miền Bắc. Thời điểm tiêm nên căn cứ vào tình hình lưu hành cúm tại địa phương, thời điểm vắc xin của mùa mới được cung cấp và khuyến cáo của cơ quan y tế.
• Ở miền Nam, cúm cũng có thể lưu hành quanh năm và có thể có những giai đoạn hoạt động gia tăng. Do đó, không nên quy định cứng rằng tất cả người dân miền Nam phải tiêm vào tháng 4 hoặc tháng 5. Việc lựa chọn thời điểm tiêm nên dựa trên dữ liệu giám sát cúm tại địa phương và thời điểm vắc xin phù hợp được cung cấp.

Điều quan trọng nhất cần nhớ là virus cúm liên tục biến đổi, vì vậy thành phần vắc xin cũng được cập nhật hàng năm để phù hợp với các chủng virus đang lưu hành. Việc tiêm nhắc lại vắc xin cúm hàng năm là rất cần thiết để đảm bảo hiệu quả bảo vệ tối ưu, bất kể chị đã tiêm vào năm trước hay chưa.

Tóm lại, thay vì chỉ dựa vào mùa mưa hay mùa đông, chị nên đưa gia đình đi tiêm vắc xin cúm hằng năm theo khuyến cáo hiện hành và thời điểm virus cúm có xu hướng gia tăng tại địa phương. Nên tiêm đủ sớm để cơ thể có khoảng 2 tuần hình thành đáp ứng miễn dịch trước giai đoạn nguy cơ cao. Tuy nhiên, nếu chưa kịp tiêm trước mùa cúm, vẫn có thể tiêm khi virus cúm còn đang lưu hành và vắc xin phù hợp vẫn có sẵn.