Người chưa từng bị sốt xuất huyết có cần tiêm vắc xin không?

Câu hỏi:

Chào bác sĩ, tôi nghe nói đã có vắc xin phòng sốt xuất huyết. Gia đình tôi sống trong vùng có dịch nhưng chưa ai từng mắc bệnh này. Vậy chúng tôi có nên đi tiêm vắc xin để phòng bệnh không ạ? Xin cảm ơn bác sĩ. (Anh Tuấn, 35 tuổi, TP.HCM)

Giải đáp từ Bác sĩ:

Câu hỏi được BS. Nguyễn Đặng Hồng Nhi - Chuyên Chuyên khoa Nhi - Nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Tiêm chủng và Nhi khoa giải đáp.

Chào anh,

Cảm ơn anh đã gửi câu hỏi. Vắc xin là một biện pháp phòng bệnh hiệu quả, tuy nhiên đối với vắc xin phòng sốt xuất huyết, việc tiêm chủng cần được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên tiền sử nhiễm bệnh của mỗi cá nhân.

Nguyên nhân là do cơ chế hoạt động của một số loại vắc xin phòng bệnh này. Cụ thể, với vắc xin Dengvaxia (CYD-TDV), Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo chỉ nên sử dụng cho những người đã có bằng chứng từng nhiễm virus Dengue trong quá khứ. Điều này thường được xác định qua xét nghiệm máu.

Việc tiêm vắc xin này cho người chưa từng mắc bệnh có thể dẫn đến nguy cơ gia tăng mức độ nặng của bệnh nếu họ không may bị nhiễm virus Dengue tự nhiên trong tương lai. Hiện tượng này liên quan đến một cơ chế miễn dịch phức tạp gọi là tăng cường phụ thuộc kháng thể - ADE (antibody-dependent enhancement - ADE), trong đó miễn dịch không trung hòa hoàn toàn có thể làm bệnh nặng hơn khi tái nhiễm bởi type virus Dengue khác.

Hiện nay, một số vắc xin thế hệ mới hơn như Qdenga (TAK-003) đã được cấp phép tại một số quốc gia và có thể được chỉ định cho cả người đã từng hoặc chưa từng mắc bệnh. Năm 2024, WHO ghi nhận vắc xin này có thể được sử dụng mà không cần xét nghiệm xác định nhiễm Dengue trước đó trong một số chương trình tiêm chủng. Tuy nhiên, việc áp dụng còn tùy thuộc vào phê duyệt và hướng dẫn của cơ quan y tế tại Việt Nam.

Vì vậy, trước khi quyết định tiêm phòng, anh và gia đình nên đến cơ sở y tế để được bác sĩ tư vấn trực tiếp. Bác sĩ sẽ đánh giá tình hình, có thể chỉ định xét nghiệm cần thiết và đưa ra lời khuyên phù hợp, an toàn nhất.